Announcement

Collapse
No announcement yet.

Αγγλική Λογοτεχνία

Collapse
X
  • Filter
  • Time
  • Show
Clear All
new posts

  • Αγγλική Λογοτεχνία

    [OFF TOPIC ON]
    To υπο-φόρουμ αυτό κακώς ονομάζεται "Ποίηση-Λογοτεχνία". Η Ποίηση είναι μέρος της Λογοτεχνίας. Ή πρέπει "Λογοτεχνία" σκέτο, ή "Ποίηση-Πεζογραφία"
    [/OFF TOPIC OFF]

    Σκέφτηκα να αρχίσω μια σειρά από θέματα πέρι Αγγλικής Λογοτεχνίας, μιας που είναι η ειδικότητά μου. Που ξέρεις, μπορεί κάποιος να τα βρει ενδιαφέροντα (πού είσαι, astaroth? ), ή και να αντλήσει υλικό για εκθέσεις κλπ.

    Οποιαδήποτε ερώτηση/σχόλιο ευπρόσδεκτο!

    ΜΕΡΟΣ 1.
    William Shakespeare

    Το μεγάλο παράδοξο με τον Βάρδο είναι ότι τον ξέρει κι η κάλπικη δεκάρα, αλλά το έργο του το ξέρουν λίγοι. Μαζέψτε 100 τυχαία άτομα από το δρόμο, οι 80 θα τον έχουν ακούσει. Ρωτήστε τους ίδιους αν έχουν διαβάσει/ακούσει (Shakespeare δεν βλέπεις, ακούς!) ένα έργο του, και ζήτημα είναι αν θα βρείτε 10.

    Η άγνοια που υπάρχει γύρω από το έργο του γίνεται συχνά η ίδια αντικείμενο τέχνης (σε postmodern επίπεδο). Υπάρχει μια ταινία με τον Mekhi Phifer, με τίτλο "Ο", η οποία είναι μια σύγχρονη μεταφορά του Οθέλλου. Πολλοί ίσως την έχουν δει. Σε κάποια σκηνή της ταινίας, κατά τη διάρκεια ενός μαθήματος, η καθηγήτρια - που αντιλαμβάνεται ότι κάποιοι φοιτητές δεν προσέχουν - τους ζητά (ως τιμωρία; ως απόδειξη γνώσεων;) να πουν τον τίτλο ενός ποιήματος του Shakespeare. Η σωστή απάντηση; 94. Ή 106. Ή 107...Τα ποιήματα του Shakespeare δεν έχουν τίτλους, παρά μόνο αριθμούς (δλδ. Sonnet 94, κλπ). Πιθανόν η σκηνή αυτή να υποδηλώνει ότι η άγνοια για το έργο του Βάρδου δεν περιορίζεται στην εξωακαδημαϊκή αλλά και στην ενδοακαδημαϊκή κοινότητα.

    Μιλώντας για ποιήματα, ένα από τα αγαπημένα μου είναι το Sonnet 135. Προσέξτε ιδιαίτερα την επανάληψη του will, το οποίο έχει διπλό υπονοούμενο, τόσο σεξουαλικό, όσο και για το όνομα του Shakespeare:

    Whoever hath her wish, thou hast thy Will,
    And Will to boot, and Will in over-plus;
    More than enough am I that vexed thee still,
    To thy sweet will making addition thus.
    Wilt thou, whose will is large and spacious [ ],
    Not once vouchsafe to hide my will in thine?
    Shall will in others seem right gracious,
    And in my will no fair acceptance shine?
    The sea, all water, yet receives rain still,
    And in abundance addeth to his store;
    So thou, being rich in Will, add to thy Will
    One will of mine, to make thy large will more.
    Let no unkind, no fair beseechers kill;
    Think all but one, and me in that one Will.


    Ένας από τους σημαντικότερους - αν όχι ο σημαντικότερος - λόγους για την διαχρονικότητα του Shakespeare, είναι η κολοσσιαία ικανότητά του να αφήνει ηθελημένα ανοιχτά όλα τα ενδεχόμενα, να κρατά ίσες αποστάσεις φιλοσοφικά να αρνείται πεισματικά να απαιτεί λογική εξήγηση, και σε τελική φάση να καταφέρνει να γράφει ως δεκάδες διαφορετικές ψυχοσυνθέσεις! Πρώτος ο John Keats αναφέρθηκε στην ικανότητα αυτή ως "Negative Capability".

    Μιλώντας για διαχρονικότητα, μια άλλη ταινία που πιθανώς να έχετε δει είναι το Hamlet με τον Ethan Hawke. Η ταινία διαδραματίζεται (όπως και το Ο) στη σύγχρονη εποχή, αλλά ο σκηνοθέτης πήρε την γενναία απόφαση - και δικαιώνεται, πιστεύω - να κρατήσει τους αυθεντικούς διαλόγους. Η διαχρονικότητα του Hamlet είναι τρομακτική, κι αυτό γίνεται άμεσα αντιληπτό στην ταινία. Ένα παράδειγμα μόνο: Σε ένα έργο όπου ένα από τα βασικά θέματα είναι η εκδίκηση (και η αντεκδίκηση), μια τηλεόραση δείχνει σε περισσότερες από μία σκηνές την εικόνα ενός Αμερικανικού B-2 Stealth Bomber, πιθανώς σε μια αποστολή βομβαρδισμού στο Ιράκ. Καθόλου τυχαίο.

    Για να μιλήσει κανείς για τον Βάρδο θα χρειάζονταν δεκάδες χιλιάδες μηνυμάτων απλά για να ξύσουμε την επιφάνεια. Ούτε τολμώ να δηλώσω αυθεντία στον Shakespeare, ούτε θέλω να γίνω κουραστικός. Συνεπώς, ως ένα μικρό επίλογο για τον τεράστιο αυτό ποιητή, επιτρέψτε μου να παραθέσω μερικές από τις πιο διάσημες γραμμές του:

    (Hamlet III.i.65-78)
    To be, or not to be: that is the question:
    Whether ’tis nobler in the mind to suffer
    The slings and arrows of outrageous fortune,
    Or to take arms against a sea of troubles,
    And by opposing end them? To die: to sleep;
    No more; and, by a sleep to say we end
    The heart-ache and the thousand natural shocks
    That flesh is heir to, ’tis a consummation
    Devoutly to be wish’d. To die, to sleep;
    To sleep: perchance to dream: ay, there’s the rub;
    For in that sleep of death what dreams may come
    When we have shuffled off this mortal coil,
    Must give us pause. There’s the respect
    That makes calamity of so long life;
    Last edited by NordicWarrior; 01-10-2008, 19:28.
    Religion has convinced people that there’s an invisible man…living in the sky, who watches everything you do every minute of every day. And the invisible man has a list of ten specific things he doesn’t want you to do. And if you do any of these things, he will send you to a special place, of burning and fire and smoke and torture and anguish for you to live forever, and suffer and burn and scream until the end of time. But he loves you. He loves you and he needs money.

    George Carlin, RIP

  • #2
    Ο Macbeth είναι πραγματικά ένα πολύ καλό παράδειγμα για αυτό που είπες,

    μπορεί κάποιος να διδαχτεί παράλληλα πολλά πράγματα για τις ακατανόητες πτυχές του ανθρώπου.
    Από τους 4 σημαντικούς τραγικούς ήρωες, δλδ. Macbeth, Othello, Hamlet, King Lear, ο Macbeth είναι κατά τη γνώμη μου εκείνος που αντιπροσωπεύει καλύτερα την ιδέα του αναπόφευκτου/πεπρωμένου, ένα από τα βασικά στοιχεία της τραγωδίας. Ο χαρακτήρας του είναι εξαιρετικά πολύπλοκος - αν και μάλλον προβλέψιμος. Η προβλεψιμότητά του όμως είναι μάλλον αποτέλεσμα μιας σημαντικής λεπτομέρειας: Στον Macbeth, στην πάλη του ανάμεσα στην ενοχή και την φιλοδοξία, την αδρεναλίνη και το δισταγμό, βλέπουμε ένα κομμάτι του εαυτού μας, όποιοι κι αν είμαστε.
    Religion has convinced people that there’s an invisible man…living in the sky, who watches everything you do every minute of every day. And the invisible man has a list of ten specific things he doesn’t want you to do. And if you do any of these things, he will send you to a special place, of burning and fire and smoke and torture and anguish for you to live forever, and suffer and burn and scream until the end of time. But he loves you. He loves you and he needs money.

    George Carlin, RIP

    Comment


    • #3
      ΜΕΡΟΣ 2. John Milton

      Ο John Milton είναι μάλλον ο δεύτερος (μετά τον Shakespeare) ποιητής που έρχεται στο νου στην ερώτηση "ποιος είναι ο μεγαλύτερος Άγγλος λογοτέχνης όλων των εποχών".

      Γνωστός κυρίως από το Paradise Lost, έχει δώσει μια μεγάλη ποικιλία από ποιήματα και θεατρικά έργα - ένα από τα πρώτα του έργα ήταν το Comus, μια ενδιαφέρουσα μελέτη της γυναικείας φύσης, η οποία μελέτη, παρά την επιφανειακή της σύμπνοια με την πουριτανή Αγγλική κοινωνία του 17ου αιώνα, περικλείει πολύ ριζοσπαστικές και ανορθόδοξες απόψεις για την φύση της γυναίκας. Παρόμοια χαρακτηριστικά, σε πολύ πιο αναπτυγμένο βαθμό και σε εξαιρετικά βαθύ φιλοσοφικό στοχασμό, μπορούν να βρεθούν σε ότι θεωρείται η συνέχεια του Paradise Lost, δηλαδή το Paradise Regained.

      Αν και ποτέ δεν έφτασε την αίγλη του πρώτου, όπως έλπιζε ο Milton, το Paradise Regained είναι μια φιλοσοφική αναζήτηση του Καλού και του Κακού, με όρια τόσο θολά που ώρες-ώρες αναρωτιέται κανείς αν πράγματι γράφτηκε από τον - εξαιρετικά θρήσκο - John Milton. Το ποίημα περιγράφει τον Πειρασμό του Ιησού από τον Σατανά, και η ιδιοφυία του Milton εστιάζεται στο γεγονός ότι - ουσιαστικά κρατώντας τα περισσότερα από τα στοιχεία της ιστορίας - καταφέρνει να παραδώσει ένα κείμενο που ουδεμία σχέση δεν έχει με την βιβλική ιστορία. Ο Ιησούς εμφανίζεται πολύ διαφορετικός από την στερεότυπη βιβλική του εικόνα: περισσότερο Θείος και πολύ λιγότερο Άνθρωπος, κατά διαστήματα παρουσιάζεται σχεδόν υπερόπτης. Ο Σατανάς, αντίθετα, εμφανίζεται στο μεγαλύτερο μέρος του ποιήματος (μέχρι και το τέλος), ως πράος, γαλήνιος, φιλικός, σχεδόν ανθρώπινος. Ακόμα και όταν αναφέρεται στην Πτώση του, η κουβέντα του πέρι πεπρωμένου προκαλεί οίκτο:

      (Paradise Regained, Book 1, 387-396, 404-405)

      Men generally think me much a foe
      To all mankind: why should I? they to me
      Never did wrong or violence, by them
      I lost not what I lost, rather by them
      I gain'd what I have gain'd, and with them dwell
      Copartner in these Regions of the World,
      If not disposer; lend them oft my aid,
      Oft my advice by presages and signs,
      And answers, oracles, portents and dreams,
      Whereby they may direct their future life.
      [...]
      This wounds me most (what can it less) that Man,
      Man fall'n, shall be restor'd, I never more.

      Φυσικά ο πυρήνας της ιστορίας δεν παύει να είναι ο πειρασμός, και ο John Milton χρησιμοποιεί τις λέξεις με...διαβολική μαεστρία. Προσέξτε στο παρακάτω απόσπασμα (Paradise Regained, Book 3, 204-230), πόσο ανεπαίσθητα πονηρό είναι το πέρασμα του Σατανά από τον οίκτο και την παράδοση στην εξαπόλυση ενός ακόμα πειρασμού προς τον Ιησού, με την μορφή της πρόσκλησης σε έπαρση, εγωισμό και αίσθημα ανωτερότητας:

      [Let that come when it comes; all hope is lost
      Of my reception into grace; what worse?
      For where no hope is left, is left no fear;
      If there be worse, the expectation more
      Of worse torments me then the feeling can.
      I would be at the worst; worst is my Port,
      My harbour and my ultimate repose,
      The end I would attain, my final good.
      My error was my error, and my crime
      My crime; whatever for itself condemn'd,
      And will alike be punish'd; whether thou
      Raign or raign not; though to that gentle brow
      Willingly I could fly, and hope thy raign,
      From that placid aspect and meek regard,
      Rather then aggravate my evil state,
      Would stand between me and thy Fathers ire,
      (Whose ire I dread more then the fire of Hell)
      A shelter and a kind of shading cool
      Interposition, as a summers cloud.
      If I then to the worst that can be hast],
      [Why move thy feet so slow to what is best,
      Happiest both to thy self and all the world,
      That thou who worthiest art should'st be thir King?
      Perhaps thou linger'st in deep thoughts detain'd
      Of the enterprize so hazardous and high;
      No wonder, for though in thee be united
      What of perfection can in man be found],

      Η μεγαλοφυία του John Milton επηρρέασε αμέτρητους λογοτέχνες αργότερα, και η συνεισφορά του στην Αγγλική Γλώσσα, γενικά, είναι παρόμοια με αυτή του Shakespeare, με ένα εξαιρετικά μεγάλο αριθμό λέξεων να έχουν γεννηθεί μέσα από τα ποιήματά του.
      Religion has convinced people that there’s an invisible man…living in the sky, who watches everything you do every minute of every day. And the invisible man has a list of ten specific things he doesn’t want you to do. And if you do any of these things, he will send you to a special place, of burning and fire and smoke and torture and anguish for you to live forever, and suffer and burn and scream until the end of time. But he loves you. He loves you and he needs money.

      George Carlin, RIP

      Comment


      • #4
        Originally posted by astaroth
        Μιας και τέτοια μυαλά δεν εντρυφούν εύκολα στον στείρο δογματισμό, αλλά από αυτά πηγάζει η αυθεντική γνώση της αντικειμενικής αντίληψης των πραγμάτων
        Πάρα πολύ σωστά, ευχαριστώ που το ανέφερες. Ένα κείμενο του που πραγματικά αξίζει να διαβάσει κανείς - και έχει ΤΕΡΑΣΤΙΑ σημασία και στις μέρες μας - είναι τo Aeropagitica, στο οποίο ο Milton υπερασπίζεται την ελευθερία λόγου και έκφρασης (ή, καλύτερα, αντιτίθεται στη λογοκρισία με τη μορφή που περιγράφεται στη Licensing Order of 1643). Σαφώς και τα δεδομένα τότε ήταν διαφορετικά (το κείμενο του Milton έχει ένα χαρακτήρα αρκετά θρησκευτικό και λιγότερο κοσμικό), και ο Milton δεν ζητά πλήρη ελευθερία λόγου, αλλά επιστροφή στο status quo. Αλλά σε κάθε περίπτωση, καλό είναι να θυμάται κανείς αυτό το κείμενο (Σκοπεύω να γράψω ως ξεχωριστό θέμα κάτι για τη λογοκρισία βιβλίων στις ΗΠΑ)

        Θα ήθελα επίσης να προσθέσω για τον Shakespeare, ότι ο Milton απεχθανόταν την τακτική του Βάρδου να προσθέτει κωμικά στοιχεία στις τραγωδίες του, θεωρώντας τα αντι-κλασσικά. Στον πρόλογο του Samson Agonistes (ένα κείμενο που συχνά θεωρείται - βλακωδώς - στις μέρες μας ταμπού, υποτίθεται εξαιτίας της προτροπής του σε τρομοκρατικές ενέργειες), ο Milton αναφέρει

        This is mention'd to vindicate Tragedy from the small esteem, or rather infamy, which in the account of many it undergoes at this day with other common Interludes; hap'ning through the Poets error of intermixing Comic stuff with Tragic sadness and gravity; or introducing trivial and vulgar persons, which by all judicious hath bin counted absurd; and brought in without discretion, corruptly to gratifie the people
        Religion has convinced people that there’s an invisible man…living in the sky, who watches everything you do every minute of every day. And the invisible man has a list of ten specific things he doesn’t want you to do. And if you do any of these things, he will send you to a special place, of burning and fire and smoke and torture and anguish for you to live forever, and suffer and burn and scream until the end of time. But he loves you. He loves you and he needs money.

        George Carlin, RIP

        Comment


        • #5
          ΜΕΡΟΣ 3. Samuel Taylor Coleridge

          Όσοι διαβάζουν αυτά τα θέματα που άρχισα να γράφω, ίσως βρουν παράξενο το ξαφνικό άλμα στο χρόνο (από το μισό του 17ου αιώνα και τον Milton, στις αρχές του 19ου και τον Coleridge). 150 χρόνια είναι πάρα πολλά, και πολλοί συγγραφείς παραλείπονται. Alexander Pope, Samuel Johnson, Jonathan Swift, Aphra Behn, είναι μόνο 4 από τα ονόματα που θα έπρεπε να βρίσκονται εδώ. Ο λόγος που τους παραλείπω είναι ότι αποφάσισα να περιοριστώ σε 10 μέρη, και - αν και οι ανωτέρω είναι ιερά τέρατα της Λογοτεχνίας - υπάρχει μια πληθώρα νεοτέρων συγγραφέων με τους οποίους θα ήθελα να ασχοληθώ.

          O Samuel Taylor Coleridge είναι αρκετά γνωστός στο ευρύ κοινό - κυρίως λόγω του διάσημου "Rime of the Ancient Mariner". Ένα άλλο ποίημα του - επίσης σχετικά γνωστό, αλλά πολύ λιγότερο από το πρώτο - είναι το "Kubla Khan", του οποίου ο πρόλογος, από τον ίδιο τον Coleridge, είναι αποκαλυπτικός σχετικά με την ποιητική/δημιουργική νοοτροπία τόσο του συγκεκριμένου ποιητή όσο και των Ρομαντικών ποιητών γενικότερα.

          In the summer of the year 1797, the Author, then in ill health, had retired to a lonely farm-house between Porlock and Linton, on the Exmoor confines of Somerset and Devonshire. In consequence of a slight indisposition, an anodyne had been prescribed [όπιο - ο Coleridge απέκτησε εθισμό στην ουσία], from the effects of which he fell asleep in his chair at the moment that he was reading the following sentence, or words of the same substance, in Purchas's
          Pilgrimage: ``Here the Khan Kubla commanded a palace to be built, and a stately garden thereunto. And thus ten miles of fertile ground were inclosed with a wall.'' The Author continued for about three hours in a profound sleep, at least of the external senses, during which time he has the most vivid confidence, that he could not have composed less than from two to three hundred lines; if that indeed can be called composition in which all the images rose up before him as things, with a parallel production of the correspondent expressions, without any sensation or consciousness of effort. On awakening he appeared to himself to have a distinct recollection of the whole, and taking his pen, ink, and paper, instantly and eagerly wrote down the lines that are here preserved [εξηγώντας μετά ότι τελικά ξέχασε το υπόλοιπο, οπότε το ποίημα που διασώθηκε είναι μόνο ένα απόσπασμα]

          Το ποίημα αξίζει κανείς να το διαβάσει ολόκληρο, αλλά θα ήθελα να παραθέσω το τέλος

          It was a miracle of rare device,
          A sunny pleasure-dome with caves of ice !
          A damsel with a dulcimer
          In a vision once I saw :
          It was an Abyssinian maid,
          And on her dulcimer she played,
          Singing of Mount Abora.
          Could I revive within me
          Her symphony and song,
          To such a deep delight 'twould win me,
          That with music loud and long,
          I would build that dome in air,
          That sunny dome ! those caves of ice !
          And all who heard should see them there,
          And all should cry, Beware ! Beware !
          His flashing eyes, his floating hair !
          Weave a circle round him thrice,
          And close your eyes with holy dread,
          For he on honey-dew hath fed,
          And drunk the milk of Paradise.


          Τα στοιχεία του Ρομαντισμού είναι πολύ έντονα χαραγμένα στην ποίηση του Coleridge:

          - η ιδέα ότι όλα είναι μία οντότητα
          - Sublime. Ένα μίγμα σεβασμού/φοβου/δέους/θαυμασμού για το μεγαλείο της Φύσης.
          - Απομάκρυνση από το (καταθλιπτικό) αστικό περιβάλλον και επιστροφή στη φύση
          - Η φύση ως υπερφυσική οντότητα
          κλπ.


          Όπως είχα αναφερθεί σε ένα άλλο μήνυμα, ο Coleridge είναι επίσης από τους πρώτους που ασχολήθηκαν με βαμπίρ, τουλάχιστον με τα στερεότυπα που ξέρουμε σήμερα, στο ποίημα "Christabel" (πολλοί κριτικοί μάλιστα βλέπουν στους χαρακτήρες την ίδια σεξουαλική/φυλετική ταυτότητα που έχουν π.χ. τα βαμπίρ της Anne Rice). Η σύνδεση μεταξύ Romanticism και Gothic είναι γνωστή, και τα στοιχεία του τελευταίου είναι επίσης φανερά στην ποίηση του Coleridge:

          - μεσαιωνικά/παλιά (ή δίχως σαφή χρονικό προσδιορισμό) θέματα
          - σκοτάδι, κατακόμβες, κάστρα, νεκροταφεία
          - "Damsels in Distress"
          - ασαφής (τουλάχιστον στα πρώτα δείγματα του είδους) ταυτοποίηση της απειλής με το υπερφυσικό ή το φυσικό
          κλπ

          Προσέξτε στο "Christabel" την αίσθηση που κάνει η μυστηριώδης φιγούρα στην Christabel (και φυσικά την υποψία σεξουαλικής/ομοφυλοφιλικής έντασης)

          Hush, beating heart of Christabel!
          Jesu, Maria, shield her well!
          She folded her arms beneath her cloak,
          And stole to the other side of the oak.
          What sees she there?

          There she sees a damsel bright,
          Dressed in a silken robe of white,
          That shadowy in the moonlight shone:
          The neck that made that white robe wan,
          Her stately neck, and arms were bare;
          Her blue-veined feet unsandaled were;
          And wildly glittered here and there
          The gems entangled in her hair.
          I guess, 't was frightful there to see
          A lady so richly clad as she-
          Beautiful exceedingly!

          'Mary mother, save me now!'
          Said Christabel, 'and who art thou?'
          Religion has convinced people that there’s an invisible man…living in the sky, who watches everything you do every minute of every day. And the invisible man has a list of ten specific things he doesn’t want you to do. And if you do any of these things, he will send you to a special place, of burning and fire and smoke and torture and anguish for you to live forever, and suffer and burn and scream until the end of time. But he loves you. He loves you and he needs money.

          George Carlin, RIP

          Comment


          • #6
            ΜΑΣ ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΝ..............

            ...ΝΑ ΕΠΙΚΡΟΤΗΣΩ ΚΑΙ ΕΓΩ ΤΗΝ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ,,ΤΟΥ ΒΑΡΙΟΡ ,ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ ΤΕΤΟΙΕς ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΕς ΚΑΙ ΔΙΑΦΩΤΙΣΤΙΚΕς ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙς ΜΕΣΑ ΣΤΑ ΦΟΡΟΥΜΣ ΓΕΝΙΚΑ ΚΑΙ ΣΕ ΟΛΟΥΣ ΤΟΥΣ ΤΟΜΕΙς ...ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ,ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ, (ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΗ),ΕΠΙΣΤΗΜΕς ΚΤΛ...ΔΩΣΕ ΚΑΙ ΚΑΜΜΙΑ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΒΑΡΙΟΡ, ΓΙΑΤΙ ΤΑ ΑΓΓΛΙΚΑ ΜΑΣ ΕΙΝΑΙ ΓΙΑ ΚΛΑΜΑΤΑ...ΚΑΙ ΕΠΙΣΗς ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ....

            Comment


            • #7
              Ευχαριστώ, Μπουκάλα. Θα προσπαθήσω στα μελλοντικά θέματα να μεταφράσω όπου είναι δυνατόν - αν και δεν αποτολμώ να μεταφράσω τα κείμενα (τα ποιήματα τουλάχιστον), γιατί πιστεύω ότι η λογοτεχνική μετάφραση είναι κάτι ιερό, και το νόημα θα χανόταν

              Για βιβλιογραφία, θα μπορούσα να αναφέρω εκατοντάδες πηγές, αλλά αφενός δεν ξέρω κατά πόσο αυτές θα ήταν χρήσιμες σε μηνύματα/θέματα εντελώς εισαγωγικού τύπου, όπως τα δικά μου, κι αφετέρου πολλές από αυτές τις πηγές είναι μάλλον μη προσβάσιμες στο ευρύ κοινό (είτε γιατί δεν υπάρχουν παρά μόνο σε ακαδημαϊκές/πανεπιστημιακές βιβλιοθήκες, είτε γιατί απαιτείται συνδρομή στους δικτυακούς τόπους όπου αυτές βρίσκονται)

              Αν κάποιος θέλει έναν ολοκληρωμένο οδηγό Αγγλικής Λογοτεχνίας, με σχεδόν 3000 σελίδες κειμένου, μπορεί να δει το

              The Norton Anthology of English Literature. London: W. W. Norton & Company. 2001 (7th edition)

              (και στο http://www.wwnorton.com/college/english/nael/)

              που θεωρείται η "Βίβλος" της Αγγλικής Λογοτεχνίας.



              Διαδικτυακοί τόποι όπου κάποιος μπορεί να βρει πληροφορίες (ακαδημαϊκού επιπέδου) είναι:

              Βικτωριανή Λογοτεχνία:
              http://www.victorianweb.org/

              Ρομαντισμός:
              http://www.rc.umd.edu/

              John Milton:
              http://www.dartmouth.edu/~milton/rea...ts/index.shtml

              William Shakespeare:
              http://shakespeare.palomar.edu/



              Εξυπακούεται ότι αν κάποιος θέλει κάτι συγκεκριμένο (π.χ. πληροφορίες/βιβλιογραφία για κάποιο συγκεκριμένο συγγραφέα/θέμα/έργο), μπορεί να με ρωτήσει, είτε μέσω του φόρουμ είτε με πμ
              Religion has convinced people that there’s an invisible man…living in the sky, who watches everything you do every minute of every day. And the invisible man has a list of ten specific things he doesn’t want you to do. And if you do any of these things, he will send you to a special place, of burning and fire and smoke and torture and anguish for you to live forever, and suffer and burn and scream until the end of time. But he loves you. He loves you and he needs money.

              George Carlin, RIP

              Comment


              • #8
                Originally posted by astaroth
                Warrior μόνο μη μου πεις ότι παίρνω ναρκωτικά..
                Το αντίθετο, όσα έγραψες ήταν εξαιρετικά ενδιαφέροντα και σχετικά με το θέμα μας
                Religion has convinced people that there’s an invisible man…living in the sky, who watches everything you do every minute of every day. And the invisible man has a list of ten specific things he doesn’t want you to do. And if you do any of these things, he will send you to a special place, of burning and fire and smoke and torture and anguish for you to live forever, and suffer and burn and scream until the end of time. But he loves you. He loves you and he needs money.

                George Carlin, RIP

                Comment


                • #9
                  ΜΕΡΟΣ 4. John Keats

                  Ο John Keats ήταν - όπως και ο Coleridge - χαρακτηριστικός ποιητής της Ρομαντικής περιόδου, και ομοίως χαρακτηριστικός εκφραστής της νοοτροπίας "A short life and a merry one" (="μια σύντομη ζωή κι ευτυχισμένη") που έλεγε κι ο Μαυρογένης. Το αν ήταν χαρούμενη ή όχι η ζωή του Keats χωράει πολλή συζήτηση (ρητορική η έκφραση - ο Keats αντιμετώπισε πολλά στα 26 χρόνια που έζησε στη γη), σύντομη πάντως ήταν - δυστυχώς για τον ίδιο τον ποιητή αλλά και για την Λογοτεχνία.

                  Ο Keats ήταν εκτός από σπουδαίος ποιητής και σπουδαίος θεωρητικός/κριτικός. Θα θυμάστε ίσως τι λέγαμε για τον Shakespeare και τον Keats, δηλαδή ότι ο τελευταίος θεωρούσε τον Βάρδο ως εκπληκτικά ισχυρό εκφραστή της "Negative Capability" (="αρνητική δυνατότητα"). Ο Keats σε όλη του τη σύντομη ζωή πάσχιζε να ανακαλύψει την αληθινή φύση του δημιουργού (συγγραφέα), και στο ποιητικό του έργο φαίνεται ολοκάθαρα ο παραλληλισμός ανάμεσα στον δημιουργό ως συγγραφέα και στον δημιουργό ως θεότητα (π.χ. δείτε το “The Fall of Hyperion: A Dream”). Ο Keats ουσιαστικά ισορροπεί επιδέξια ανάμεσα στη Λογοτεχνία και τη Φιλοσοφία, καθώς αναρωτιέται αν ένα κείμενο είναι "λιγότερο αληθινό από την αλήθεια" από τη στιγμή που εμπνέει το ίδιο συναίσθημα στον αναγνώστη/ακροατή. Σε ένα γράμμα του Keats προς τον Benjamin Bailey (Νοέμβριος 22, 1817), ο ποιητής αναφέρει:

                  I am certain of nothing but of the holiness of the Heart's affections and the truth of Imagination—What the imagination seizes as Beauty must be truth—whether it existed before or not . . . —The Imagination may be compared to Adam's dream—he awoke and found it truth

                  (="Δεν είμαι βέβαιος για τίποτα, παρά μόνο για την ιερότητα των αισθημάτων της Καρδιάς και για την αλήθεια της Φαντασίας -- Ό,τι η φαντασία συλαμβάνει ως Ομορφιά πρέπει να είναι αληθινό -- είτε υπήρξε πριν είτε όχι... - η Φαντασία μπορεί να συγκριθεί με το όνειρο του Αδάμ -- ξύπνησε και είδε ότι ήταν αληθινό

                  Είναι επίσης ενδιαφέρον να δούμε τη σύνδεση μεταξύ Ρομαντισμού και Μεταμοντερνισμού, με την έννοια ότι η θεωρία πέρι "Negative Capability" του Keats, είναι ουσιαστικά ο πρόλογος του Μεταμοντερνισμού - δηλαδή μιας Λογοτεχνικής θεωρίας που περιγράφει την ασάφεια, την ύπαρξη σε πολλαπλά επίπεδα, καθώς και την αδυναμία λύσης/εύρεσης μιας αντικειμενικής αλήθειας.

                  Ένα ποιήμα του Keats το οποίο είναι μεν αρκετά γνωστό αλλά σαφώς λιγότερο γνωστό από το Hyperion, είναι το "La Belle Dame Sans Merci", το οποίο είναι μάλλον χαρακτηριστικό δείγμα της περιόδου, από τη μία, αλλά και ενδεικτικό του Keats, από την άλλη. Το ποίημα μιλά για έναν ιππότη που γνώρισε μια όμορφη αλλά και μυστηριώδη γυναίκα, και μετά από μια σύντομη και περίεργη εμπειρία μαζί της, απέμεινε μόνος να αργοπεθαίνει. Το υπερφυσικό στοιχείο (και μάλλον, και πάλι, ο βαμπιρισμός, όπως και στο "Christabel" του Coleridge), είναι εμφανές:

                  [...]
                  I met a lady in the meads,
                  Full beautiful - a faery's child,
                  Her hair was long, her foot was light,
                  And her eyes were wild.

                  [...]

                  I set her on my pacing steed,
                  And nothing else saw all day long,
                  For sidelong would she bend, and sing
                  A faery's song.

                  [...]

                  She took me to her elfin grot,
                  And there she wept and sighed full sore,
                  And there I shut her wild wild eyes
                  With kisses four.


                  And there she lulled me asleep
                  And there I dreamed - Ah! woe betide! -
                  The latest dream I ever dreamt
                  On the cold hill side.


                  I saw pale kings and princes too,
                  Pale warriors, death-pale were they all;
                  They cried - 'La Belle Dame sans Merci
                  Hath thee in thrall!'


                  I saw their starved lips in the gloam,
                  With horrid warning gaped wide,
                  And I awoke and found me here,
                  On the cold hill's side

                  [...]


                  Κλείνοντας, ενδιαφερουσες είναι και οι απόψεις του Keats πέρι Μεταθανάτιας ζωής, Ύπαρξης του Θεού, Ψυχής, κλπ. Σε ένα από τα γράμματα που έγραψε μάλλον ξέροντας ότι πεθαίνει (από φυματίωση), είπε:


                  Do you not see how necessary a world of pains and troubles is to school an intelligence and make it a soul? A place where the heart must feel and suffer in a thousand diverse ways....As various as the lives of men are -- so various become their souls, and thus does God make individual beings, souls, identical souls of the sparks of his own essence.

                  (="Δεν βλέπεις πόσο αναγκαίος ένας κόσμος με πόνο και βάσανα είναι για να εκπαιδεύσει ένα νοήμον ον και να τo κάνει ψυχή; Ένα μέρος όπου η καρδιά πρέπει να αισθανθεί και να βασανιστεί με χίλιους διαφορετικούς τρόπους...Τόσο διαφορετικούς όσο και οι ζωές των ανθρώπων--τόσο διαφορετικές γίνονται οι ψυχές τους, κι έτσι ο Θεός κάνει προσωπικά όντα, ψυχές, πανομοιότυπες ψυχές της σπίθας της δικής του φύσης)
                  Religion has convinced people that there’s an invisible man…living in the sky, who watches everything you do every minute of every day. And the invisible man has a list of ten specific things he doesn’t want you to do. And if you do any of these things, he will send you to a special place, of burning and fire and smoke and torture and anguish for you to live forever, and suffer and burn and scream until the end of time. But he loves you. He loves you and he needs money.

                  George Carlin, RIP

                  Comment


                  • #10
                    ΜΕΡΟΣ 5. Christina Rossetti

                    Σήμερα θα ασχοληθώ με την Christina Rossetti, στην οποία έχω...ιδιαίτερη αδυναμία, τόσο γιατί έχω αφιερώσει κάμποσο χρόνο σ' αυτήν (έχω γράψει τη Bachelor's Thesis μου για το ποίημα της "Goblin Market") όσο και γιατί βρίσκω τις συνθήκες της ζωής της και της ποίησής της εξαιρετικά ενδιαφέρουσες.

                    Η Christina Rossetti ζούσε σε δυο κόσμους ταυτόχρονα - έναν τον "πραγματικό", κι έναν τον κόσμο των ποιημάτων της. Ο πρώτος ήταν ένας κόσμος λιτός, γκρίζος, άγευστος και άοσμος, για λόγους σχετικούς αφενός μεν με την Βικτωριανή πραγματικότητα κι αφετέρου δε με την εμμονή της ίδιας της Christina, ενώ ο δεύτερος ήταν ένας κόσμος γεμάτος χρώμα, επιθυμίες, αισθήματα και φαντασία. Κι αν κάπου-κάπου ο κόσμος αυτός ήθελε να βγει από τους στίχους της ποίησης και να γίνει πραγματικός, η Christina πάσχιζε να τον κρατήσει στη θέση του. Ρίξτε μια ματιά στο ποιήμα της “Who Shall Deliver Me?”, στο οποίο ζητά από το Θεό να τη βοηθήσει να κατανικήσει τον άλλο της εαυτό, τον κόσμο των ποιημάτων της:

                    God strengthen me to bear myself;
                    That heaviest weight of all to bear,
                    Inalienable weight of care.
                    (1-3)

                    God harden me against myself,
                    This coward with pathetic voice
                    Who craves for ease and rest and joys
                    (16-18)

                    Ως γυναίκα ανύπαντρη - επίσης ηθελημένα - στη Βικτωριανή Αγγλία, οι πιθανότητες εργασίας ήταν πενιχρές. Επίσης πενιχρές ήταν οι πιθανότητες κοσμικής ζωής γενικώς. Βασισμένη σε αυτό - και πιθανώς λόγω ψυχολογικών εμμονών, σχετικών (και) με αίσθημα θρησκευτικού μαρτυρίου - η Christina Rossetti είπε ότι η γυναίκα πρέπει να θάψει τον εαυτό της στο φέρετρο της αποκήρυξης.

                    Το "Goblin Market" είναι το ποίημα για το οποίο είναι περισσότερο γνωστή (αν όχι και το μόνο για το οποίο είναι γνωστή στο ευρύ κοινό). Το ποίημα περιγράφει τη ζωή δυο νεαρών γυναικών, αδερφών, οι οποίες μένουν μαζί. Μια μέρα, βλέπουν ένα πλήθος από ξωτικά (στο ποίημα αναφέρονται ως άντρες
                    - Goblin men), που πωλούν μια κολοσσιαία ποικιλία από εξωτικά φρούτα. Η Christina Rossetti απαριθμεί όχι ένα, όχι δύο, αλλά 29 διαφορετικά φρούτα, ανάμεσά τους μια ντουζίνα από ποικιλίες μούρων. Όταν η μία αδερφή ακολουθεί την επιθυμία της και γεύεται ένα από τα φρούτα, αρχίζει η κατηφόρα. Σε περιγραφές παρόμοιες με αυτές που αντιμετωπίζουν οι ναρκομανείς, η ζωή γλιστρά από τα χέρια της και τίποτα δεν μπορεί να την βοηθήσει. Το χειρότερο; Τα ξωτικά έχουν φύγει και δεν επιστρέφουν. Η αδερφή της, μη μπορώντας να την βλέπει να βασανίζεται, αρχίζει να ψάχνει τα ξωτικά στο σκοτεινό και απειλητικό δάσος. Μα όταν τα βρίσκει, εκείνα δεν θέλουν να της πουλήσουν το φρούτο αλλά να την κάνουν να το γευτεί. Σε μια σκηνή που διαβάζεται συχνά ως σκηνή ομαδικού βιασμού, τα ξωτικά επιτίθενται στην άτυχη γυναίκα, προσπαθώντας να την κάνουν να γευτεί το φρούτο παρά τη θέλησή της. Εκείνη, καταφέρνει να ξεφύγει με τα υπολείμματα των φρούτων στο στόμα της και το δέρμα της. Τρέχει πίσω στο σπίτι, και - σε μια σκηνή που επίσης διαβάζεται ως έχουσα σεξουαλικά υποννοούμενα - ανταλάσσει τα υγρά με την ετοιμοθάνατη αδερφή της, καταφέρνοντας να την
                    ζωντανέψει. Το ποίημα τελειώνει πολλά χρόνια αργότερα, με τις αδερφές να είναι σύζυγοι με παιδιά (σημαντική λεπτομέρεια: πουθενά δεν αναφέρεται η ύπαρξη αντρών/συζύγων).

                    Όπως είχα αναφέρει και σε άλλο μήνυμα, οι ερμηνείες συμπεριλαμβάνουν φεμινισμό, σεξουαλικότητα (συμπεριλαμβανομένης ομοφυλοφιλίας, ομαδικού βιασμού και αιμομιξίας), καπιταλισμό, Βικτωριανή οικονομία, αποικιοκρατία, ακόμα και βαμπιρισμό. Πολλές φορές το φρούτο διαβάζεται ως ο απαγορευμένος καρπός, αλλά πιστεύω ότι η Christina Rossetti δεν είχε στο νου της τίποτα πολύ συγκεκριμένο, με την έννοια ότι δεν ήθελε να κατονομάσει με το ποίημα συγκεκριμένα π.χ. την σεξουαλική, την οικονομική, ή την κοινωνική κατωτερώτητα των Βικτωριανών γυναικών. Αντίθετα, νομίζω ότι ο προσέγγισή της ήταν πολύ πιο θεωρητική, πιο φιλοσοφική, και το "Goblin Market" μπορούμε να το δούμε ως μια αλληγορία (εξ αποκλεισμού) Ουτοπίας, μια χώρα κι έναν κόσμο όπου η Βικτωριανή γυναίκα μπορεί να είναι αυτάρκης και μη εξαρτώμενη από πατριαρχικούς δεσμούς - να μια πιθανή εξήγηση για το τέλος του ποιήματος και την απουσία ανδρών-δυναστών.
                    Religion has convinced people that there’s an invisible man…living in the sky, who watches everything you do every minute of every day. And the invisible man has a list of ten specific things he doesn’t want you to do. And if you do any of these things, he will send you to a special place, of burning and fire and smoke and torture and anguish for you to live forever, and suffer and burn and scream until the end of time. But he loves you. He loves you and he needs money.

                    George Carlin, RIP

                    Comment


                    • #11
                      MΕΡΟΣ 6. George Eliot

                      Πριν προχωρήσω στο θέμα, να σταθώ σ' αυτό το τελευταίο που είπε ο φίλος astaroth, δηλαδή ότι τα ποιήματα ποιητών τετοιας κλάσης πρέπει να τα προσεγγίζει κανείς με τη καρδιά κι όχι με το νου. Αυτή είναι μια εξαιρετικά καλή συμβουλή, και δυστυχώς ανακαλύπτω μέρα με τη μέρα ότι στη σύγχρονη εποχή ο άνθρωπος (τουλάχιστον ο Δυτικός) παραμερίζει τη καρδιά ολοένα και πιο πολύ. Κοιτάμε τα θέματα από την εντελώς υλιστική πλευρά τους, και ευθαρσώς δηλώνω ότι πριν λίγο καιρό έπεσα ο ίδιος θύμα παρόμοιας πλάνης (δεν είχαμε νομίζω μια κουβέντα πέρι καρδιάς, νου και ενστικτου;) στην οποία αγνόησα παντελώς το φιλοσοφικό βάθος και έμεινα κολημμένος στην υλιστική επιφάνεια. Το χειρότερο, δε, είναι ότι τέτοιου είδους υλιστικές προσεγγίσεις βρίσκουν το δρόμο (creep in είναι η λέξη στα Αγγλικά, που νομιζω εκφράζει καλύτερα το νόημα) ακόμα και σε πεδία παντελώς φιλοσοφικά - όπως η Λογοτεχνία.

                      Στη Thesis μου για τη Rossetti, όταν συζητούσα με τον υπέυθυνο καθηγητή για τις ιδέες μου, αναγκάστηκε να ΚΛΕΙΣΕΙ την πόρτα του γραφείου του, για να μην μας ακούσουν συνάδελφοί του όταν μιλούσαμε για τη Rossetti ως άνθρωπο και γυναίκα. Ο λόγος; Στη σύγχρονη Λογοτεχνική ανάλυση, οι ήμι-βιογραφικές προσεγγίσεις αντιμετωπίζονται σκωπτικά. Όπως όμως είπε και η Katja Brandt, στο εξαιρετικό βιβλίο της Christina Rossetti's "Goblin market" : Milton revised or revived? (31):

                      Authors are human beings like ourselves, and we know that our intention to communicate, and what we intend to communicate, are still important to us as individuals

                      (=Οι συγγραφείς είναι άνθρωποι όπως εμείς, και ξέρουμε ότι η πρόθεσή μας να επικοινωνήσουμε, και το τι θέλουμε να επικοινωνήσουμε, είναι σημαντικά για μας, ως άτομα)

                      Στο θέμα μας:

                      H George Eliot (Mary Ann Evans) είναι από τις γνωστότερες φιγούρες της Αγγλικής Λογοτεχνίας, αν κανείς είναι του χώρου (φοιτητής, καθηγητής, μύστης). Διαφορετικά, λίγοι έχουν ακουστά την George Eliot, και μάλλον ακόμα λιγότεροι μπορούν να ονομάσουν κάποιο έργο της. Ο λόγος για τον οποίο έγραφε με αντρικό όνομα έχει να κάνει με το γεγονός ότι δεν ήθελε να θεωρηθεί ως άλλη μια συγγραφέας που γράφει ρομαντικά θέματα (=ρομαντικά με την λογοτεχνική έννοια, δλδ. μη ρεαλιστικά). Αντίθετα, η George Eliot άφησε έργο το οποίο είναι άκρως ρεαλιστικό, αν και στοχαστικό ταυτόχρονα. Το πιο γνωστό από τα έργα της είναι μάλλον το Silas Marner, στο οποίο ο ομώνυμος ήρωας, άδικα κατηγορούμενος για κλοπή, προτιμά να παραιτηθεί από τη ζωή και να γίνει ένας σύγχρονος Ιώβ, δεμένος με το μαρτύριό του, παρά να φανερώσει τον πραγματικό ένοχο - τον καλύτερό του φίλο. Πολλά μπορεί να πει κανείς για το βιβλίο αυτό (το οποίο προσφέρει μεταφορές κι αλληγορίες για την Βιομηχανική εποχή και την απομώνωση του ατόμου), αλλά το κείμενο στο οποίο θέλω να επεκταθώ είναι η σύντομη ιστορία "The Lifted Veil". Ο λόγος; Έρχεται σε πλήρη αντίθεση με όσα είπα προηγουμένως πέρι ρεαλισμού - η ίδια η George Eliot είπε ότι ήταν προιόν μιας περιόδου όπου το κεφάλι της ήταν "πολύ ηλίθιο για σοβαρότερη δουλειά". Αλλά πριν κανείς προλάβει να το παραμερίσει, ως ανούσιο, πρέπει - και επανερχόμαστε σε όσα είπα ο φίλος astaroth - να δει κάτω από την επιφάνεια. Και μόνο το γεγονός ότι είναι τόσο διαφορετικό από οτιδήποτε άλλο που έχει γράψει η George Eliot, σημαίνει κάτι και μπορεί να εκληφθεί ως λογοτεχνικό σημάδι προσοχής.

                      Ο κύριος χαρακτήρας στο έργο αυτό, ο Latimer, είναι ένας άνθρωπος αδύναμος τόσο σωματικά όσο και ψυχικά, αλλά έχει ένα φοβερό χαρακτηριστικό: Μπορεί να διαβάσει το νου των ανθρώπων. Η Bertha όμως, η αρραβωνιαστικά του αδελφού του, είναι το μόνο πρόσωπο στο οποίο αποτυγχάνει να εξασκήσει το χάρισμά του. Μετά το θάνατο του αδερφού του οι δυο τους παντρεύονται, αλλά η ευτυχία δεν έρχεται. Κι όταν ένας παλιός φίλος - τώρα γιατρός - τον επισκέπτεται, τον πείθει να συμμετάσχει σε ένα αλλόκοτο πείραμα. Η πλοκή της ιστορίας είναι δομημένη γύρω από το τέλος, που είναι τόσο απρόσμενο όσο και σοκαριστικό, καθώς ο γιατρός πραγματοποιεί μια μετάγγιση αίματος στο πτώμα μιας υπηρέτριας, που ζωντανεύει για να δώσει μια απειλητική προειδοποίηση: Η Bertha σχεδιάζει να δολοφονήσει τον Latimer.

                      Οι μεταφορές στην ιστορία είναι πολύ περίπλοκες και ίσως η πιο ενδιαφέρουσα βασίζεται στο γεγονός ότι το "The Lifted Veil" είναι η μοναδική ιστορία της George Eliot όπου χρησιμοποιεί διήγηση πρώτου προσώπου, μέσω του Latimer. Η ικανότητά του να ακούει τι συμβαίνει στο νου των άλλων, διηγώντας έτσι περιγραφές από μέρη και συνθήκες όπου δεν ήταν ο ίδιος παρών, θυμίζει εξαιρετικά τον αφηγητή ενός μυθιστορήματος, δηλαδή έναν συγγραφέα.

                      Επίσης σημαντικές είναι και οι ισορροπίες ελέγχου ανάμεσα στις γυναίκες και τους άντρες της ιστορίας. Όχι μόνο το ζευγάρι "γιατρός" και "υπηρέτρια" είναι σημασιολογικά εξαιρετικά αντιθετικό σχετικά με το επίπεδο εξουσίας του καθενός, αλλά ο γιατρός έχει κυριολεκτικά εξουσία ζωής και θανάτου πάνω στη γυναίκα. Το (αντρικό) έγκλημα της βεβήλωσης ενός νεκρού ξεχνιέται στιγμιαία μπροστά στις κατηγορίες εναντίον της Bertha, που είναι όχι μόνο σχετικά με ένα έγκλημα που δεν έχει ακόμα διαπραχθεί, αλλά και εντελώς θεωρητικές.

                      Κλείνοντας, να πω ότι το "The Lifted Veil" είναι διαθέσιμο - όπως και όλα τα παλαια κείμενα - εντελώς δωρεάν online.

                      http://www.gutenberg.org/etext/2165
                      Last edited by NordicWarrior; 10-10-2008, 12:21.
                      Religion has convinced people that there’s an invisible man…living in the sky, who watches everything you do every minute of every day. And the invisible man has a list of ten specific things he doesn’t want you to do. And if you do any of these things, he will send you to a special place, of burning and fire and smoke and torture and anguish for you to live forever, and suffer and burn and scream until the end of time. But he loves you. He loves you and he needs money.

                      George Carlin, RIP

                      Comment


                      • #12
                        Έχεις πολύ καλό ένστικτο, και αν και ακόμα δεν είχες χρόνο να το σκεφτείς πολύ, όπως είπες, εντόπισες ένα πολύ ενδιαφέρον στοιχείο του κειμένου. Θα ήθελα να σχολιάσω σ' αυτό - εννοείται, ότι τόσο εσύ όσο και οποιοσδήποτε άλλος, μπορεί να προσθέσει τα δικά του σχόλια αν θέλει

                        Όπως είπα και στο προηγούμενο μήνυμά μου, η ικανότητα του Latimer θυμίζει εξαιρετικά τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί ένας συγγραφέας. Το γιατί η Eliot προτιμά να τον δει - άρα και τον εαυτό της - ως ένα άτομο με λίγα ή και ανύπαρκτα άλλα προσόντα εκτός από αυτό το μοναδικό ταλέντο, δημιουργεί πολλά ερωτηματικά, καθώς υπονοεί ότι αυτή είναι και η εικόνα που έχει η ίδια για τον εαυτό της. Πιστεύω πως η λύση βρίσκεται αν δούμε την George-Mary-Ann-Eliot-Evans όχι ως τον εαυτό της αλλά ως μέλος της Βικτωριανής κοινωνίας.

                        Όπως και με την Rossetti, έτσι και εδώ έχουμε μια γυναίκα που ουσιαστικά λέει ότι μόνο μέσω του έργου της (δοσμένο στο κοινό με αντρικό όνομα!) μπορεί να βρει τη φωνή της στη κοινωνία. Ενδιαφέρον, δε, είναι το γεγονός ότι ο Latimer (όχι "τέλειος" άντρας στο κείμενο) ελέγχεται τόσο από άντρες (π.χ. ο γιατρός) όσο και από γυναίκες (η Bertha). Ουσιαστικά αυτό υποδηλώνει την ύπαρξή του (άρα και ατόμων όπως η George Eliot) ως "απόβαρου" της κοινωνίας, όπου δεν ανήκει ούτε στην στερεότυπη γυναικεία, ούτε στην στερεότυπη ανδρική σφαίρα.

                        Η έννοια του πεπρωμένου που πολύ σωστά ανέφερες, ταιριάζει απόλυτα με το "πεπρωμένο" της Βικτωριανής γυναίκας - ειδικά δε της συγγραφέως - όπως είδαμε και με την Christina Rossetti. Σε ένα μοτίβο ουσιαστικά τραγικό (με την κατά Shakespeare/Αριστοτέλη θεωρία πέρι Τραγωδίας), τόσο η κατάληξη του Latimer όσο και της George Eliot (ως εκφραστή της Βικτωριανής γυναίκας-συγγραφέως), εκφράζεται ως αναπόφευκτη. Εξαιρετικά ενδιαφέρον είναι το απόσπασμα που ανέφερες (και πάλι, εξαιρετικό λογοτεχνικο ένστικτο! )

                        horror was my familiar, and this new revelation was only like an old pain recurring with new circumstances
                        Ουσιαστικά, η Eliot, με το δικό της λογοτεχνικό/κοινωνιολογικό ένστικτο, μας δίνει τον πρόδρομο αυτού που ο S. Freud θα έλεγε κάμποσες δεκαετίες αργότερα, με το κείμενό του "The Uncanny" (Das Unheimliche), στο οποίο ουσιαστικά έχουμε τον ορισμό της Gothic Literature, με την έννοια μιας σκέψης, φόβου, ιδέας, που - αν και υπαρκτή στο υποσυνείδητό μας - έχει απωθηθεί για λόγους αυτοάμυνας (Συγκρίνετε π.χ. εμφανίσεις φαντασμάτων στη Λογοτεχνία και το τι αυτές συμβολίζουν - π.χ. στο Hamlet)
                        Religion has convinced people that there’s an invisible man…living in the sky, who watches everything you do every minute of every day. And the invisible man has a list of ten specific things he doesn’t want you to do. And if you do any of these things, he will send you to a special place, of burning and fire and smoke and torture and anguish for you to live forever, and suffer and burn and scream until the end of time. But he loves you. He loves you and he needs money.

                        George Carlin, RIP

                        Comment


                        • #13
                          ΜΕΡΟΣ 7. Sir Arthur Conan Doyle

                          Ο Sir Arthur Conan Doyle είναι από τους συγγραφείς εκείνους που ουσιαστικά ήξερε μόνο ένα πράγμα να κάνει, αλλά το έκανε πάρα πολύ καλά. Στο πρώτο μέρος αυτής της σειράς έλεγα ότι αν ρωτήσετε 100 ανθρώπους, λίγοι θα έχουν διαβάσει ένα έργο του Shakespeare. Αντίθετα, τολμώ να πω ότι τουλάχιστον οι μισοί, αν όχι η πλειοψηφία, έχουν διαβάσει έστω και μια φορά στη ζωή τους μια ιστορία με ήρωα τον πιο διάσημο ντετέκτιβ όλων των εποχών, τον Sherlock Holmes. Το παράδοξο της υπόθεσης είναι ότι ο εν λόγω ήρωας - όπως και ο εν λόγω συγγραφέας - δεν συγκαταλέγεται ανάμεσα στα αριστουργήματα της Αγγλικής Λογοτεχνίας. Ποτέ δεν θα δείτε τον Sir Arthur Conan Doyle ανάμεσα στους συγγραφείς που αναλύσαμε ως τώρα, και δεν συγκαταλέγεται καν στο The Norton Anthology των 2600 σελίδων. Γιατί λοιπόν ασχολούμαι μαζί του;

                          Η απάντηση βρίσκεται και πάλι όχι στην επιφάνεια αλλά στο βάθος ενός κειμένου, στο τι αυτό αντιπροσωπεύει και στο χρονικοκοινωνικό πλαίσιο στο οποίο ανήκει.

                          O Umberto Eco, στην κλασσική του έκθεση "The Myth of Superman", αναλύει το πώς ο σούπερ ήρωας πρέπει να υπακούσει σε ορισμένους διηγηματικούς κανόνες που ουσιαστικά ορίζουν τη δράση του και τους περιορισμούς του. Έτσι, μια ιστορία δεν μπορεί ποτέ να αφήσει κάποιο ενδεχόμενο ανοιχτό, πρέπει όλα να έχουν αποσαφηνιστεί - κάθε καινούργια ιστορία αρχίζει από το μηδέν. Ο Eco υποστηρίζει - πολύ σωστά, κατά τη γνώμη μου - ότι αν υπήρχε κάποιου είδους διηγηματική εξέλιξη από τη μια ιστορία στην άλλη, αυτό θα σήμαινε ότι ο Superman θα ήταν ένα βήμα κοντύτερα στο θάνατο. Τυχόν ειδικές καταστάσεις (π.χ. ο Superman παντρεύεται την Lois Lane) εξερευνώνται μόνο σε φανταστικούς - μέσα στον φανταστικό! - κόσμους/πραγματικότητες (π.χ. στο τέλος του επεισοδίου/comic book, ένας επιστήμονας γυρνά πίσω τον χρόνο, κι όλα είναι και πάλι όπως πρώτα). Το επακόλουθο είναι ότι το κοινό ουσιαστικά βιώνει ένα ατέρμονο παρόν, δίχως το παρελθόν ή το μέλλον ως ηθική πυξίδα.

                          Κρατώντας αυτά, και πηγαίνοντας πίσω στον Sherlock Holmes, θα διαπιστώσουμε ότι έχουμε να κάνουμε με την ίδια κατάσταση. Ο ντετέκτιβ ζει σε ένα ατέρμονο παρόν, με κανενός είδους εξέλιξη από το ένα βιβλίο στο άλλο. Και πάλι, προσέξτε την ίδια λεπτομέρεια: τυχόν "εξελίξεις" (π.χ. ο Dr. Watson παντρεύεται), ακυρώνωνται σύντομα και διόλου δεν επηρρεάζουν την σειρά των ιστοριών - Η οποία σειρά, μάλιστα, έρχεται εντελώς τυχαία, με τον Dr. Watson να αφηγείται ιστορίες χωρίς χρονική σειρά. Ακόμα και μέσα στην ίδια την ιστορία, ο ντετέκτιβ/σούπερ-ήρωας (καθόλου τυχαίο το γεγονός ότι ο αρχέτυπος ντετέκτιβ ήταν "άτρωτος" - χωρίς αισθήματα, ελαττώματα, αδυναμία στις γυναίκες, κλπ) δείχνει να έχει μια ειδική σχέση με τον χρόνο, καθώς συχνά-πυκνά λέει ότι ο χρόνος δεν έχει σημασία, κι ότι κάποιος πελάτης του μπορεί να πληρώσει "όποτε εκείνος το επιθυμεί".

                          Ποιο είναι λοιπόν το συμπέρασμα; Ας δούμε τι λέει ο Umberto Eco

                          "the absence of the dimension of ‘planning’ is essential to establishing a paternalistic pedagogy, which requires the hidden persuasion that the subject is not responsible for his past, nor master of his future"

                          (=Η απουσία του παράγοντα "σχεδιασμός" είναι απαραίτητη στην εγκαθίδρυση μιας πατερναλιστικής παιδαγωγίας, που απαιτεί την κρυφή πειθώ ότι το υποκείμενο δεν είναι υπεύθυνο για το παρελθόν, ούτε κυρίαρχο του μέλλοντός του)

                          Εφαρμόζοντας λοιπόν αυτό το πάρα πολύ σημαντικό (μπορούμε να ανοίξουμε ολόκληρη συζήτηση για το τι αυτό σημαίνει για τη σύγχρονη τέχνη - ειδικά σε επίπεδο popular culture) απόσπασμα στον Sherlock Holmes, αναγκαζόμαστε να ρωτήσουμε μερικά πολύ δύσκολα ερωτήματα σχετικά με το τι αυτό σήμαινε για τον μέσο Άγγλο αναγνώστη του τέλους του 19ου και της αρχής του 20ου αιώνα. Υπενθυμίζω ότι η αίσθηση που είχε κάνει ο Sherlock Holmes ήταν τόσο ισχυρή, που πολλά γράμματα κάθε μήνα έκαναν έκκληση για βοήθεια από τη - φανταστική - διεύθυνση 221B Baker Street.

                          Το θέμα είναι πολύ πιο εκτενές από τον χώρο εδώ - και σε καμία περίπτωση δεν θα ήθελα να κουράσω - αλλά νομίζω ότι μερικά πολύ ενδιαφέροντα συμπεράσματα μπορούν να βγουν. Πολλές άλλες μικρο-λεπτομέρειες αποκτούν ιδιαίτερη σημασία όταν αναλύονται μέσα στο φάσμα των σκέψεων που ανέπτυξα εδώ. Θα κλείσω αναφέροντας μόνο δύο, οι οποίες είναι νομίζω οι πιο ενδιαφέρουσες:

                          - Το πώς με τον ένα ή τον άλλο τρόπο το έγκλημα στις ιστορίες του Sherlock Holmes έχει να κάνει με ένα ένοχο αποικιακό παρελθόν (π.χ. στο "The Adventures of the Speckled Band", ο ένοχος, ένας Άγγλος αριστοκράτης, είχε περάσει όλη του τη ζωή στην Ινδία)

                          - Το πώς το έγκλημα, τόσο στον Superman όσο και στον Sherlock Holmes, έχει να κάνει με το ότι
                          (Umberto Eco):
                          "evil assumes only the form of an offense to private property, [and] good is represented only as charity"

                          (=το κακό παίρνει μόνο τη μορφή προσβολής της προσωπικής περιουσίας, κι έτσι το καλό απεικονίζεται μόνο ως αγαθοεργία)

                          Αναρωτιέται κανείς τι θα μπορούσε ένας (σχεδόν) υπεράνθρωπα έξυπνος και "άτρωτος" ντετέκτιβ όπως ο Sherlock Holmes να αλλάξει σε ένα επίπεδο πιο εκτενές από τα (συχνά ψεύδο-)εγκλήματα με τα οποία ασχολείται, και - κυρίως - γιατί τέτοιες ιστορίες ποτέ δεν δημιουργήθηκαν
                          Last edited by NordicWarrior; 13-10-2008, 11:52.
                          Religion has convinced people that there’s an invisible man…living in the sky, who watches everything you do every minute of every day. And the invisible man has a list of ten specific things he doesn’t want you to do. And if you do any of these things, he will send you to a special place, of burning and fire and smoke and torture and anguish for you to live forever, and suffer and burn and scream until the end of time. But he loves you. He loves you and he needs money.

                          George Carlin, RIP

                          Comment


                          • #14
                            ΜΕΡΟΣ 8. Bram Stoker

                            Αν ο Sir Arthur Conan Doyle έγινε διάσημος με μια σειρά βιβλίων, ο Bram Stoker κατόρθωσε να φτάσει τη Λογοτεχνική αθανασία με ένα και μοναδικό βιβλίο - συμπτωματικά, με θέμα την αθανασία. Ειλικρινά, δεν πιστεύω ότι υπάρχουν πολλοί που δεν έχουν τουλάχιστον δει μια ταινία με θέμα τον πιο διάσημο...Κόμη της τέχνης. Ο Bram Stoker δεν ήταν ο πρώτος που έγραψε για βαμπίρ - όπως έχουμε δει και μέσα από τα θέματα που γράφω για την Αγγλική Λοχοτεχνία. Ήταν όμως ο πρώτος, απ' όσο ξέρω, που συνδύασε όλους τους γνωστούς μύθους και όλες τις γνωστές ιστορίες σε ένα ενιαίο, πλήρους μήκους έργο το οποίο έχει συνοχή, βάθος χαρακτήρων - πολύ, πολύ περισσότερο από όσο δείχνουν οι περισσότερες ταινίες. Το σημαντικότερο, δε, στοιχείο του Dracula είναι το γεγονός ότι μέσα του κρύβεται ένα πλήθος ερμηνειών, σχετικών με πολλά θέματα που απασχολούσαν το κοινό στα τέλη του 19ου αιώνα.

                            Αποτολμώντας μια σύντομη λίστα, ορισμένα από τα αντιδιαμετρικά στοιχεία που θα εντοπίσουμε είναι τα εξής:

                            - Δύση εναντίον Ανατολής
                            Ο Count Dracula προέρχεται από την Τρανσυλβανία, και το βιβλίο ανοίγει με τον Jonathan να ταξιδεύει με το τρένο από τη Δύση στην Ανατολή, με εντονότατο το στοιχείο της διείσδυσης σε μια περιοχή ολοένα και πιο ξένη – δίνεται η εντύπωση ενός άλλου κόσμου, κυριολεκτικά

                            - Τεχνολογία εναντίον Πίστης/Πνευματισμού
                            Ένα πλήθος τεχνολογικών επιτευγμάτων παρελαύνουν στο κείμενο (π.χ. οι ολοκαίνουργιες καραμπίνες του Quincey P. Morris, ή οι συσκευές μετάγγισης αίματος του Abraham Van Helsing), αλλά τελικά αποτυγχάνουν εκεί που η πίστη/πνευματισμός/παραψυχολογία δίνουν λύσεις. Προσέξτε την πάρα πολύ σημαντική σειρά σκηνών (που ανεξήγητα δεν υπάρχει στην ταινία του Coppola του 1992), όπου η Mina ακολουθεί τα χνάρια του Κόμη όντας υπνωτισμένη

                            - Κανονικός Χρόνος εναντίον Ανεξέλεγκτου Χρόνου
                            Το μυθιστόρημα είναι γραμμένο με τη μορφή επιστολών ή άλλων αναφορών, αυστηρά δοσμένων με χρονολογική ακρίβεια, και οι υπόλοιποι χαρακτήρες πλην του Κόμη δείχνουν να υπακούουν στις αυστηρές εντολές του χρόνου. Ο Κόμης, αντίθετα, όχι μόνο είναι αθάνατος – ή απέθαντος, όπως προτιμάτε – αλλά ουσιαστικά έχει τη δύναμη να ελέγχει τον χρόνο κατά βούληση. Το φαινόμενο είναι πιο ισχυρό στην Τρανσυλβανία – όπου ο Jonathan – λέει πως όλα δείχνουν μπερδεμένα, και πως ο χρόνος δείχνει να επαναλαμβάνεται, αλλά και στο ταξίδι του στο Λονδίνο, όπου ο Κόμης δείχνει να κουβαλά τον «δικό του» χρόνο

                            Τα συμπεράσματα που μπορούν να βγουν από αυτά και πολλά άλλα διαμετρικά αντίθετα είναι σημαντικά, αν δούμε το βιβλίο στην ιστορική του διάσταση. Και πάλι, έχουμε να κάνουμε με το τέλος του 19ου αιώνα και μια εποχή όπου η Αγγλική αποικιοκρατική πολιτική είχε αρχίσει να δείχνει την αρνητική της μορφή – με ένα πλήθος εθνικοτήτων και μειονοτήτων να καταλαμβάνουν την Αγγλία, κάτι που δεν ήταν γινόταν δεκτό και πολύ θετικά. Κλείνοντας, αξίζει να ρίξει κανείς μια ματιά στην περιγραφή του Κόμη, καθώς και στο τι είδους business κλείνει στην Αγγλία – και με ποιον. Απάντηση δεν θα δώσω, αλλά ως hint σκεφτείτε το έργο Nosferatu, την πρώτη ουσιαστικά ταινία που μετέφερε το Dracula στη μεγάλη οθόνη. Σκεφτείτε πού και πότε γυρίστηκε το έργο αυτό.
                            Religion has convinced people that there’s an invisible man…living in the sky, who watches everything you do every minute of every day. And the invisible man has a list of ten specific things he doesn’t want you to do. And if you do any of these things, he will send you to a special place, of burning and fire and smoke and torture and anguish for you to live forever, and suffer and burn and scream until the end of time. But he loves you. He loves you and he needs money.

                            George Carlin, RIP

                            Comment


                            • #15
                              ΜΕΡΟΣ 9: T. S. Eliot

                              Ο Eliot είναι μια ενδιαφέρουσα περίπτωση ποιητή. Γεννήθηκε στις ΗΠΑ, μεγάλωσε στην Αγγλία, κι η ποίησή του είναι κάτι ανάμεσα στα δύο – αναρωτιέται κανείς αν έχει θέση στο πάνθεον των μεγάλων Άγγλων συγγραφέων (όχι εξαιτίας της ποιότητας της ποίησής του, που είναι αδιαμφισβήτητη, αλλά λόγω των Αμερικανικών του επιρροών)

                              Στην πραγματικότητα, ο Eliot όχι μόνο έχει θέση στην Αγγλική Λογοτεχνία αλλά και η θέση αυτή είναι περίοπτη. Η ποίησή του είναι χαρακτηριστικότατο δείγμα της εποχής του και του Μοντερνισμού, και κατά μία έννοια η ιδιότητά του αυτή είναι που την κάνει τόσο «Ευρωπαϊκή». Το πιο σημαντικό του έργο είναι το The Waste Land, το οποίο είναι ένα εξαιρετικά πολύπλοκο και πολυσύνθετο έργο, πέρα από το χώρο και την μορφή των κειμένων που γράφονται εδώ.

                              Θα προτιμούσα, αντίθετα, να ασχοληθώ με ένα άλλο του γνωστό ποίημα, το The Love Song of J. Alfred Prufrock, το οποίο είναι σχετικά ευθύ, εύκολο να διαβαστεί με μια ανάγνωση, αν και ο φιλοσοφικός/αλληγορικός του πλούτος είναι ευρύς.

                              Το κείμενο του ποιήματος μπορείτε να το βρείτε εδώ:
                              http://www.bartleby.com/198/1.html

                              Από τον τίτλο ακόμα, καταλαβαίνει κανείς ότι ένα κυρίαρχο θέμα του ποιήματος είναι η αντίθεση, η σύγκρουση, ο κατακερματισμός (όλα στοιχεία του Μοντερνισμού). Η ρομαντική, ανάλαφρη αίσθηση που δημιουργείται από τις 3 πρώτες λέξεις, χάνεται με τις επόμενες, που - συμπτωματικά; δε νομίζω- αναφέρονται στο όνομα (άρα και στην ταυτότητα) του κεντρικού χαρακτήρα. Μια αλληγορία, πιθανώς, για την αδυναμία ή έστω την δυσκολία να σβήσει κανείς αυτό που είναι

                              Το ποίημα έχει διαβαστεί με διάφορους τρόπους, άλλοτε ως αλληγορία για τις κοινωνικές σχέσεις μεταξύ των ανθρώπων κι άλλοτε ως ευρύτερο φιλοσοφικό κείμενο, που αναρωτιέται για την ματαιότητα των πάντων. Προσωπικά το βλέπω, όπως έλεγα και για τη Christina Rossetti, ως ένα θεωρητικό, φιλοσοφικό ολοκλήρωμα το οποίο περικλείει την ανθρώπινη εμπειρία ως έχει. Γραμμένο στη καρδιά του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου, οι σκηνές του είναι αδιαμφισβήτητα επηρεασμένες από τα γεγονότα – το ποίημα εμπεριέχει μια…γενναία δόση μελαγχολίας, ένα μίγμα από νοσταλγία και απελπισία ταυτόχρονα, ένα είδος μετάλλαξης του Ρομαντικού Sublime στο Μοντερνισμό, όπου το κράμα δέους και θαυμασμούς γίνεται νοσταλγία και απελπισία

                              […]
                              The yellow fog that rubs its back upon the window-panes,
                              The yellow smoke that rubs its muzzle on the window-panes
                              Licked its tongue into the corners of the evening,
                              Lingered upon the pools that stand in drains,
                              Let fall upon its back the soot that falls from chimneys,
                              Slipped by the terrace, made a sudden leap,
                              And seeing that it was a soft October night,
                              Curled once about the house, and fell asleep.

                              And indeed there will be time
                              For the yellow smoke that slides along the street,
                              Rubbing its back upon the window-panes;
                              […]

                              Περισσότερο ίσως κι από την απελπισία/νοσταλγία, κυρίαρχο είναι και το θέμα της αδυναμίας πράξης – σίγουρα κι αυτό επηρεασμένο από την εποχή. Ο ήρωας, ως ένας τραγικός χαρακτήρας, αντιλαμβάνεται το αναπόφευκτο πεπρωμένο του

                              […]
                              And the afternoon, the evening, sleeps so peacefully!
                              Smoothed by long fingers,
                              Asleep … tired … or it malingers,
                              Stretched on the floor, here beside you and me.
                              Should I, after tea and cakes and ices,
                              Have the strength to force the moment to its crisis?

                              But though I have wept and fasted, wept and prayed,
                              Though I have seen my head [grown slightly bald] brought in upon a platter,
                              I am no prophet—and here’s no great matter;
                              I have seen the moment of my greatness flicker,
                              And I have seen the eternal Footman hold my coat, and snicker,
                              And in short, I was afraid.
                              […]
                              No! I am not Prince Hamlet, nor was meant to be;
                              Am an attendant lord, one that will do
                              To swell a progress, start a scene or two,
                              Advise the prince; no doubt, an easy tool,
                              Deferential, glad to be of use,
                              Politic, cautious, and meticulous;
                              Full of high sentence, but a bit obtuse;
                              At times, indeed, almost ridiculous—
                              Almost, at times, the Fool.
                              […]


                              Είναι ενδιαφέρον να παρατηρήσουμε την αναφορά στον Hamlet, καθώς όχι μόνο επιβεβαιώνεται ό,τι είπα προηγουμένως περί αδυναμίας αλλαγής του πεπρωμένου (δλδ. ως μέλος της τραγικής θεωρίας), αλλά ταυτόχρονα είναι σημαντικό να θυμηθούμε ότι στο τέλος του 19ου και στις αρχές του 20ου αιώνα, ο Hamlet αντιμετωπιζόταν ολοένα και πιο πολύ ως ένα επίκαιρο έργο, στο οποίο οι νεαροί φιλόσοφοι, λογοτέχνες και στοχαστές έβλεπαν να καθρεφτίζεται η αδυναμία αλλαγής του status quo, η αδυναμία των νέων γενεών να αντιμετωπίσουν το παρελθόν. Αξίζει να το δει κανείς ως μέρος της «τρέλας» (με ή χωρίς εισαγωγικά) που ήταν ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος.

                              Αντί επιλόγου, θα ήθελα να κλείσω με το κλείσιμο του ποιήματος, και να αναρωτηθώ για την εικόνα που προσφέρει ο Eliot

                              We have lingered in the chambers of the sea
                              By sea-girls wreathed with seaweed red and brown
                              Till human voices wake us, and we drown
                              Religion has convinced people that there’s an invisible man…living in the sky, who watches everything you do every minute of every day. And the invisible man has a list of ten specific things he doesn’t want you to do. And if you do any of these things, he will send you to a special place, of burning and fire and smoke and torture and anguish for you to live forever, and suffer and burn and scream until the end of time. But he loves you. He loves you and he needs money.

                              George Carlin, RIP

                              Comment


                              Μηνύματα

                              Collapse

                              Θέματα

                              Collapse

                              • Madam sousou
                                Με έχει γραμμένη τι να κάνω ?!!
                                Madam sousou
                                Καλησπέρα και χρηστός ανέστη. Είμαι πολύ στενοχωρημένη με τον φίλο μου αυτό το διάστημα διότι τώρα τελευταία με έχει σχεδόν τελείως γραμμένη. Είμαστε...
                                Today, 17:54
                              • nittyant
                                Σύνδεση υπολογιστή με τηλεόραση
                                nittyant
                                Γεια σας
                                εχω υπολογιστή VENTOak εγκατεστημένα τα win 7 ultimate
                                INTEL core ι3 και nvidia geforce experience

                                εχω τηλεόραση...
                                Today, 17:21
                              • kramer700st
                                Bayern - Atletico
                                kramer700st
                                Ο πιο ενδιαφέρων από τους ημιτελικούς του Chamipns League. Η Bayern πρέπει να βάλει δύο γκολ για να περάσει. Με την άμυνα που έχει φτιάξει ο Simeone αυτό...
                                Today, 08:34
                              • Angelix
                                Deleted Post
                                Angelix
                                This post was deleted.
                                Yesterday, 21:24
                              Working...
                              X