PDA

Επιστροφή στο Forum : Αγγλική Λογοτεχνία



NordicWarrior
01-10-2008, 12:38
[OFF TOPIC ON]
To υπο-φόρουμ αυτό κακώς ονομάζεται "Ποίηση-Λογοτεχνία". Η Ποίηση είναι μέρος της Λογοτεχνίας. Ή πρέπει "Λογοτεχνία" σκέτο, ή "Ποίηση-Πεζογραφία" :D
[/OFF TOPIC OFF]

Σκέφτηκα να αρχίσω μια σειρά από θέματα πέρι Αγγλικής Λογοτεχνίας, μιας που είναι η ειδικότητά μου. Που ξέρεις, μπορεί κάποιος να τα βρει ενδιαφέροντα (πού είσαι, astaroth? :wavey: ), ή και να αντλήσει υλικό για εκθέσεις κλπ.

Οποιαδήποτε ερώτηση/σχόλιο ευπρόσδεκτο! :-)

ΜΕΡΟΣ 1.
William Shakespeare

Το μεγάλο παράδοξο με τον Βάρδο είναι ότι τον ξέρει κι η κάλπικη δεκάρα, αλλά το έργο του το ξέρουν λίγοι. Μαζέψτε 100 τυχαία άτομα από το δρόμο, οι 80 θα τον έχουν ακούσει. Ρωτήστε τους ίδιους αν έχουν διαβάσει/ακούσει (Shakespeare δεν βλέπεις, ακούς!) ένα έργο του, και ζήτημα είναι αν θα βρείτε 10.

Η άγνοια που υπάρχει γύρω από το έργο του γίνεται συχνά η ίδια αντικείμενο τέχνης (σε postmodern επίπεδο). Υπάρχει μια ταινία με τον Mekhi Phifer, με τίτλο "Ο", η οποία είναι μια σύγχρονη μεταφορά του Οθέλλου. Πολλοί ίσως την έχουν δει. Σε κάποια σκηνή της ταινίας, κατά τη διάρκεια ενός μαθήματος, η καθηγήτρια - που αντιλαμβάνεται ότι κάποιοι φοιτητές δεν προσέχουν - τους ζητά (ως τιμωρία; ως απόδειξη γνώσεων;) να πουν τον τίτλο ενός ποιήματος του Shakespeare. Η σωστή απάντηση; 94. Ή 106. Ή 107...Τα ποιήματα του Shakespeare δεν έχουν τίτλους, παρά μόνο αριθμούς (δλδ. Sonnet 94, κλπ). Πιθανόν η σκηνή αυτή να υποδηλώνει ότι η άγνοια για το έργο του Βάρδου δεν περιορίζεται στην εξωακαδημαϊκή αλλά και στην ενδοακαδημαϊκή κοινότητα.

Μιλώντας για ποιήματα, ένα από τα αγαπημένα μου είναι το Sonnet 135. Προσέξτε ιδιαίτερα την επανάληψη του will, το οποίο έχει διπλό υπονοούμενο, τόσο σεξουαλικό, όσο και για το όνομα του Shakespeare:

Whoever hath her wish, thou hast thy Will,
And Will to boot, and Will in over-plus;
More than enough am I that vexed thee still,
To thy sweet will making addition thus.
Wilt thou, whose will is large and spacious [;-) ],
Not once vouchsafe to hide my will in thine?
Shall will in others seem right gracious,
And in my will no fair acceptance shine?
The sea, all water, yet receives rain still,
And in abundance addeth to his store;
So thou, being rich in Will, add to thy Will
One will of mine, to make thy large will more.
Let no unkind, no fair beseechers kill;
Think all but one, and me in that one Will.

Ένας από τους σημαντικότερους - αν όχι ο σημαντικότερος - λόγους για την διαχρονικότητα του Shakespeare, είναι η κολοσσιαία ικανότητά του να αφήνει ηθελημένα ανοιχτά όλα τα ενδεχόμενα, να κρατά ίσες αποστάσεις φιλοσοφικά να αρνείται πεισματικά να απαιτεί λογική εξήγηση, και σε τελική φάση να καταφέρνει να γράφει ως δεκάδες διαφορετικές ψυχοσυνθέσεις! Πρώτος ο John Keats αναφέρθηκε στην ικανότητα αυτή ως "Negative Capability".

Μιλώντας για διαχρονικότητα, μια άλλη ταινία που πιθανώς να έχετε δει είναι το Hamlet με τον Ethan Hawke. Η ταινία διαδραματίζεται (όπως και το Ο) στη σύγχρονη εποχή, αλλά ο σκηνοθέτης πήρε την γενναία απόφαση - και δικαιώνεται, πιστεύω - να κρατήσει τους αυθεντικούς διαλόγους. Η διαχρονικότητα του Hamlet είναι τρομακτική, κι αυτό γίνεται άμεσα αντιληπτό στην ταινία. Ένα παράδειγμα μόνο: Σε ένα έργο όπου ένα από τα βασικά θέματα είναι η εκδίκηση (και η αντεκδίκηση), μια τηλεόραση δείχνει σε περισσότερες από μία σκηνές την εικόνα ενός Αμερικανικού B-2 Stealth Bomber, πιθανώς σε μια αποστολή βομβαρδισμού στο Ιράκ. Καθόλου τυχαίο.

Για να μιλήσει κανείς για τον Βάρδο θα χρειάζονταν δεκάδες χιλιάδες μηνυμάτων απλά για να ξύσουμε την επιφάνεια. Ούτε τολμώ να δηλώσω αυθεντία στον Shakespeare, ούτε θέλω να γίνω κουραστικός. Συνεπώς, ως ένα μικρό επίλογο για τον τεράστιο αυτό ποιητή, επιτρέψτε μου να παραθέσω μερικές από τις πιο διάσημες γραμμές του:

(Hamlet III.i.65-78)
To be, or not to be: that is the question:
Whether ’tis nobler in the mind to suffer
The slings and arrows of outrageous fortune,
Or to take arms against a sea of troubles,
And by opposing end them? To die: to sleep;
No more; and, by a sleep to say we end
The heart-ache and the thousand natural shocks
That flesh is heir to, ’tis a consummation
Devoutly to be wish’d. To die, to sleep;
To sleep: perchance to dream: ay, there’s the rub;
For in that sleep of death what dreams may come
When we have shuffled off this mortal coil,
Must give us pause. There’s the respect
That makes calamity of so long life;

astaroth
01-10-2008, 17:39
Συγχαρητήρια Warrior για το εξαιρετικό αυτό threαd! είναι κάτι που όλοι θα πρέπει να επικροτήσουν.. Σίγουρα θα είναι πολύ χρήσιμες οι πληροφορίες που θα μπορεί κάποιος να συλλέξει από εδώ. Συμφωνώ και στο ότι η ποίηση ως είδος γραπτού λόγου, είναι μέρος της λογοτεχνίας. :-)

Και πολύ σωστά ξεκίνησες με το «ιερό τέρας» της λογοτεχνίας όπως μου αρέσει να αποκαλώ τον Shakespeare. Όλα τα έργα του είναι διαμάντια και άξια προσοχής και μελέτης, γιατί πιστεύω πως δεν είναι απλά μόνο λογοτεχνήματα αλλά μπορεί κάποιος να διδαχτεί παράλληλα πολλά πράγματα για τις ακατανόητες πτυχές του ανθρώπου.

Δεν το κρύβω ότι το αγαπημένο μου έργο είναι το Macbeth το οποίο ανέβασαν σε πολλαπλές σκηνοθετικές παραλλαγές, πετυχημένες όλες. Με το πλούσιο gothic στοιχείο του, έχω και τις καλύτερες αναμνήσεις μου, μιας και είναι χαραγμένος ακόμα στο μυαλό μου εκείνος ο κορυφαίος και αινιγματικός μονόλογος που φυσικά δεν θα ξεχάσω ποτέ:

αύριο και αύριο και αύριο…
αθόρυβα πατήματα μέρα με τη μέρα
μέχρι τη τελευταία συλλαβή του μετρημένου χρόνου.
και όλα τα χτες φωτίσανε απατηλές ευτυχίες..
τον δρόμο προς τον χωματένιο θάνατο.
σβήσε πρόσκαιρο κερί!
η ζωή δεν είναι παρά μια σκιά που περπατά
ένας φτωχός ηθοποιός που καμαρώνει για μια ώρα πάνω στη σκηνή
και έπειτα δεν τον ακούει κανείς πια.
μια ιστορία που την αφηγείται με πάθος ένας ηλίθιος..
και δεν σημαίνει τίποτα.

NordicWarrior
01-10-2008, 20:27
Ο Macbeth είναι πραγματικά ένα πολύ καλό παράδειγμα για αυτό που είπες,


μπορεί κάποιος να διδαχτεί παράλληλα πολλά πράγματα για τις ακατανόητες πτυχές του ανθρώπου.

Από τους 4 σημαντικούς τραγικούς ήρωες, δλδ. Macbeth, Othello, Hamlet, King Lear, ο Macbeth είναι κατά τη γνώμη μου εκείνος που αντιπροσωπεύει καλύτερα την ιδέα του αναπόφευκτου/πεπρωμένου, ένα από τα βασικά στοιχεία της τραγωδίας. Ο χαρακτήρας του είναι εξαιρετικά πολύπλοκος - αν και μάλλον προβλέψιμος. Η προβλεψιμότητά του όμως είναι μάλλον αποτέλεσμα μιας σημαντικής λεπτομέρειας: Στον Macbeth, στην πάλη του ανάμεσα στην ενοχή και την φιλοδοξία, την αδρεναλίνη και το δισταγμό, βλέπουμε ένα κομμάτι του εαυτού μας, όποιοι κι αν είμαστε.

astaroth
01-10-2008, 22:30
Μου άρεσε ιδιαίτερα αυτή η άποψη στο ότι μπορεί κάποιος μέσα από τη θεώρηση του έργου να αντιληφθεί τους χαρακτήρες του και ως ψυχολογικά πρόσωπα του ίδιου του εαυτού.
Αυτό είναι κάτι το οποίο με απασχόλησε ευρύτατα στο παρελθόν αλλά πιστεύω και στο μέλλον κάθε φορά που θα έχω στα χέρια μου βιβλία με τόσο μεγάλο επίπεδο νοημάτων και φιλοσοφικών αρχών.
Και ο Shakespeare είναι ένας από αυτούς τους συγγραφείς.
Πιστεύω πως έτσι κάποιος ενσαρκώνει την μελέτη πάνω σε ένα έργο και το προτείνω ανεπιφύλακτα σε όλους, σαν μια αστείρευτη πηγή αντικειμενικής γνώσης του εαυτού του αλλά και των συνανθρώπων του. :-) :-)

NordicWarrior
02-10-2008, 18:16
Ο John Milton είναι μάλλον ο δεύτερος (μετά τον Shakespeare) ποιητής που έρχεται στο νου στην ερώτηση "ποιος είναι ο μεγαλύτερος Άγγλος λογοτέχνης όλων των εποχών".

Γνωστός κυρίως από το Paradise Lost, έχει δώσει μια μεγάλη ποικιλία από ποιήματα και θεατρικά έργα - ένα από τα πρώτα του έργα ήταν το Comus, μια ενδιαφέρουσα μελέτη της γυναικείας φύσης, η οποία μελέτη, παρά την επιφανειακή της σύμπνοια με την πουριτανή Αγγλική κοινωνία του 17ου αιώνα, περικλείει πολύ ριζοσπαστικές και ανορθόδοξες απόψεις για την φύση της γυναίκας. Παρόμοια χαρακτηριστικά, σε πολύ πιο αναπτυγμένο βαθμό και σε εξαιρετικά βαθύ φιλοσοφικό στοχασμό, μπορούν να βρεθούν σε ότι θεωρείται η συνέχεια του Paradise Lost, δηλαδή το Paradise Regained.

Αν και ποτέ δεν έφτασε την αίγλη του πρώτου, όπως έλπιζε ο Milton, το Paradise Regained είναι μια φιλοσοφική αναζήτηση του Καλού και του Κακού, με όρια τόσο θολά που ώρες-ώρες αναρωτιέται κανείς αν πράγματι γράφτηκε από τον - εξαιρετικά θρήσκο - John Milton. Το ποίημα περιγράφει τον Πειρασμό του Ιησού από τον Σατανά, και η ιδιοφυία του Milton εστιάζεται στο γεγονός ότι - ουσιαστικά κρατώντας τα περισσότερα από τα στοιχεία της ιστορίας - καταφέρνει να παραδώσει ένα κείμενο που ουδεμία σχέση δεν έχει με την βιβλική ιστορία. Ο Ιησούς εμφανίζεται πολύ διαφορετικός από την στερεότυπη βιβλική του εικόνα: περισσότερο Θείος και πολύ λιγότερο Άνθρωπος, κατά διαστήματα παρουσιάζεται σχεδόν υπερόπτης. Ο Σατανάς, αντίθετα, εμφανίζεται στο μεγαλύτερο μέρος του ποιήματος (μέχρι και το τέλος), ως πράος, γαλήνιος, φιλικός, σχεδόν ανθρώπινος. Ακόμα και όταν αναφέρεται στην Πτώση του, η κουβέντα του πέρι πεπρωμένου προκαλεί οίκτο:

(Paradise Regained, Book 1, 387-396, 404-405)

Men generally think me much a foe
To all mankind: why should I? they to me
Never did wrong or violence, by them
I lost not what I lost, rather by them
I gain'd what I have gain'd, and with them dwell
Copartner in these Regions of the World,
If not disposer; lend them oft my aid,
Oft my advice by presages and signs,
And answers, oracles, portents and dreams,
Whereby they may direct their future life.
[...]
This wounds me most (what can it less) that Man,
Man fall'n, shall be restor'd, I never more.

Φυσικά ο πυρήνας της ιστορίας δεν παύει να είναι ο πειρασμός, και ο John Milton χρησιμοποιεί τις λέξεις με...διαβολική μαεστρία. Προσέξτε στο παρακάτω απόσπασμα (Paradise Regained, Book 3, 204-230), πόσο ανεπαίσθητα πονηρό είναι το πέρασμα του Σατανά από τον οίκτο και την παράδοση στην εξαπόλυση ενός ακόμα πειρασμού προς τον Ιησού, με την μορφή της πρόσκλησης σε έπαρση, εγωισμό και αίσθημα ανωτερότητας:

[Let that come when it comes; all hope is lost
Of my reception into grace; what worse?
For where no hope is left, is left no fear;
If there be worse, the expectation more
Of worse torments me then the feeling can.
I would be at the worst; worst is my Port,
My harbour and my ultimate repose,
The end I would attain, my final good.
My error was my error, and my crime
My crime; whatever for itself condemn'd,
And will alike be punish'd; whether thou
Raign or raign not; though to that gentle brow
Willingly I could fly, and hope thy raign,
From that placid aspect and meek regard,
Rather then aggravate my evil state,
Would stand between me and thy Fathers ire,
(Whose ire I dread more then the fire of Hell)
A shelter and a kind of shading cool
Interposition, as a summers cloud.
If I then to the worst that can be hast],
[Why move thy feet so slow to what is best,
Happiest both to thy self and all the world,
That thou who worthiest art should'st be thir King?
Perhaps thou linger'st in deep thoughts detain'd
Of the enterprize so hazardous and high;
No wonder, for though in thee be united
What of perfection can in man be found],

Η μεγαλοφυία του John Milton επηρρέασε αμέτρητους λογοτέχνες αργότερα, και η συνεισφορά του στην Αγγλική Γλώσσα, γενικά, είναι παρόμοια με αυτή του Shakespeare, με ένα εξαιρετικά μεγάλο αριθμό λέξεων να έχουν γεννηθεί μέσα από τα ποιήματά του.

astaroth
03-10-2008, 02:32
θα μου επιτρέψεις Warrior να παραθέσω και μια εικόνα του John Milton :-)
http://www.poetryconnection.net/images/John-Milton.jpg

Και δικαιωματικά κέρδισε απ’ότι φαίνεται αυτούς τους τίτλους. Γράφει με μεγάλη μαεστρία και με πολύ βαθύ το αίσθημα της γνώσης του καλού και του κακού.

Εγώ πάλι στο κείμενο που παραθέτεις διακρίνω περισσότερο τον κλασσικό φτωχοδιάβολο σε όλο του το μεγαλείο.. πάντα θρηνεί για τη χαμένη θεϊκή εύνοια, ποτέ δεν αγνοεί τη θλιβερή του κατάσταση, τα εγκλήματά του.. τρέμει την οργή του (Θεού) Πατέρα, πάντα δικαιολογείται και διατείνεται, αλλά πάντα αμετανόητος προτιμά να τιμωρηθεί παρά να αλλάξει..

Και απ’την άλλη, ο γνωστός αρχαίος εχθρός, που έχοντας επίγνωση της χαμένης του αγγελικής ιδιότητας, γνώστης του θεϊκού τρόπου σκέψης, «ο διαβάλλων», μετατρέπει τις πιο ιερές προθέσεις σε επικίνδυνες παγίδες πτώσης.. η ενσάρκωση της αντίθεσης του φωτός, ο μετρ της πονηρής διάνοιας, που καθιστά αβάσταχτη την ελαφρότητα του Είναι από στιγμή σε στιγμή, ακόμα και στους θεούς.

Δεν θέλω να πιστέψω ότι ο John Milton τυχαία δεν υπέκυψε στις έντονες πιέσεις του πουριτανού πατέρα του για την μεθόδευσή του στη θεολογία.
Μιας και τέτοια μυαλά δεν εντρυφούν εύκολα στον στείρο δογματισμό, αλλά από αυτά πηγάζει η αυθεντική γνώση της αντικειμενικής αντίληψης των πραγμάτων: «Ένα ατομικό αμάρτημα δεν είναι τόσο βλαβερό σ’ αυτόν τον κόσμο, όσο μια δημόσια ασχήμια.» J.Milton

Αλλά καθώς τέτοιοι κολοσσοί βιώνουν με σάρκα και οστά το προσωπικό τους δράμα τους μέσα από τα ίδια λογοτεχνικά τους μνημεία, θεώρησα να ανεβάσω αυτό τον επιτάφιο που βρήκα σε κάποια ιστοσελίδα και που έγραψε ο John Milton τo 1630 στη μνήμη του Shakespeare:

What needs my Shakespeare for his honoured bones
The labour of an age in piled stones?
Or that his hallowed relics should be hid
Under a star-y-pointing pyramid?
Dear son of memory, great heir of fame,
What need'st thou such weak witness of thy name?
Thou in our wonder and astonishment
Hast built thyself a live-long monument.
For whilst to th' shame of slow-endeavouring art
Thy easy numbers flow, and that each heart
Hath from the leaves of thy unvalued book
Those Delphic lines with deep impression took,
Then thou our fancy of itself bereaving,
Dodt make us marble with too much conceiving;
And so sepulchred in such pomp dost lie,
That kings for such a tomb would wish to die.

NordicWarrior
03-10-2008, 10:26
Μιας και τέτοια μυαλά δεν εντρυφούν εύκολα στον στείρο δογματισμό, αλλά από αυτά πηγάζει η αυθεντική γνώση της αντικειμενικής αντίληψης των πραγμάτων

Πάρα πολύ σωστά, ευχαριστώ που το ανέφερες. Ένα κείμενο του που πραγματικά αξίζει να διαβάσει κανείς - και έχει ΤΕΡΑΣΤΙΑ σημασία και στις μέρες μας - είναι τo Aeropagitica, στο οποίο ο Milton υπερασπίζεται την ελευθερία λόγου και έκφρασης (ή, καλύτερα, αντιτίθεται στη λογοκρισία με τη μορφή που περιγράφεται στη Licensing Order of 1643). Σαφώς και τα δεδομένα τότε ήταν διαφορετικά (το κείμενο του Milton έχει ένα χαρακτήρα αρκετά θρησκευτικό και λιγότερο κοσμικό), και ο Milton δεν ζητά πλήρη ελευθερία λόγου, αλλά επιστροφή στο status quo. Αλλά σε κάθε περίπτωση, καλό είναι να θυμάται κανείς αυτό το κείμενο (Σκοπεύω να γράψω ως ξεχωριστό θέμα κάτι για τη λογοκρισία βιβλίων στις ΗΠΑ)

Θα ήθελα επίσης να προσθέσω για τον Shakespeare, ότι ο Milton απεχθανόταν την τακτική του Βάρδου να προσθέτει κωμικά στοιχεία στις τραγωδίες του, θεωρώντας τα αντι-κλασσικά. Στον πρόλογο του Samson Agonistes (ένα κείμενο που συχνά θεωρείται - βλακωδώς - στις μέρες μας ταμπού, υποτίθεται εξαιτίας της προτροπής του σε τρομοκρατικές ενέργειες), ο Milton αναφέρει

This is mention'd to vindicate Tragedy from the small esteem, or rather infamy, which in the account of many it undergoes at this day with other common Interludes; hap'ning through the Poets error of intermixing Comic stuff with Tragic sadness and gravity; or introducing trivial and vulgar persons, which by all judicious hath bin counted absurd; and brought in without discretion, corruptly to gratifie the people

NordicWarrior
04-10-2008, 13:27
Όσοι διαβάζουν αυτά τα θέματα που άρχισα να γράφω, ίσως βρουν παράξενο το ξαφνικό άλμα στο χρόνο (από το μισό του 17ου αιώνα και τον Milton, στις αρχές του 19ου και τον Coleridge). 150 χρόνια είναι πάρα πολλά, και πολλοί συγγραφείς παραλείπονται. Alexander Pope, Samuel Johnson, Jonathan Swift, Aphra Behn, είναι μόνο 4 από τα ονόματα που θα έπρεπε να βρίσκονται εδώ. Ο λόγος που τους παραλείπω είναι ότι αποφάσισα να περιοριστώ σε 10 μέρη, και - αν και οι ανωτέρω είναι ιερά τέρατα της Λογοτεχνίας - υπάρχει μια πληθώρα νεοτέρων συγγραφέων με τους οποίους θα ήθελα να ασχοληθώ.

O Samuel Taylor Coleridge είναι αρκετά γνωστός στο ευρύ κοινό - κυρίως λόγω του διάσημου "Rime of the Ancient Mariner". Ένα άλλο ποίημα του - επίσης σχετικά γνωστό, αλλά πολύ λιγότερο από το πρώτο - είναι το "Kubla Khan", του οποίου ο πρόλογος, από τον ίδιο τον Coleridge, είναι αποκαλυπτικός σχετικά με την ποιητική/δημιουργική νοοτροπία τόσο του συγκεκριμένου ποιητή όσο και των Ρομαντικών ποιητών γενικότερα.

In the summer of the year 1797, the Author, then in ill health, had retired to a lonely farm-house between Porlock and Linton, on the Exmoor confines of Somerset and Devonshire. In consequence of a slight indisposition, an anodyne had been prescribed [όπιο - ο Coleridge απέκτησε εθισμό στην ουσία], from the effects of which he fell asleep in his chair at the moment that he was reading the following sentence, or words of the same substance, in Purchas's
Pilgrimage: ``Here the Khan Kubla commanded a palace to be built, and a stately garden thereunto. And thus ten miles of fertile ground were inclosed with a wall.'' The Author continued for about three hours in a profound sleep, at least of the external senses, during which time he has the most vivid confidence, that he could not have composed less than from two to three hundred lines; if that indeed can be called composition in which all the images rose up before him as things, with a parallel production of the correspondent expressions, without any sensation or consciousness of effort. On awakening he appeared to himself to have a distinct recollection of the whole, and taking his pen, ink, and paper, instantly and eagerly wrote down the lines that are here preserved [εξηγώντας μετά ότι τελικά ξέχασε το υπόλοιπο, οπότε το ποίημα που διασώθηκε είναι μόνο ένα απόσπασμα]

Το ποίημα αξίζει κανείς να το διαβάσει ολόκληρο, αλλά θα ήθελα να παραθέσω το τέλος

It was a miracle of rare device,
A sunny pleasure-dome with caves of ice !
A damsel with a dulcimer
In a vision once I saw :
It was an Abyssinian maid,
And on her dulcimer she played,
Singing of Mount Abora.
Could I revive within me
Her symphony and song,
To such a deep delight 'twould win me,
That with music loud and long,
I would build that dome in air,
That sunny dome ! those caves of ice !
And all who heard should see them there,
And all should cry, Beware ! Beware !
His flashing eyes, his floating hair !
Weave a circle round him thrice,
And close your eyes with holy dread,
For he on honey-dew hath fed,
And drunk the milk of Paradise.

Τα στοιχεία του Ρομαντισμού είναι πολύ έντονα χαραγμένα στην ποίηση του Coleridge:

- η ιδέα ότι όλα είναι μία οντότητα
- Sublime. Ένα μίγμα σεβασμού/φοβου/δέους/θαυμασμού για το μεγαλείο της Φύσης.
- Απομάκρυνση από το (καταθλιπτικό) αστικό περιβάλλον και επιστροφή στη φύση
- Η φύση ως υπερφυσική οντότητα
κλπ.


Όπως είχα αναφερθεί σε ένα άλλο μήνυμα, ο Coleridge είναι επίσης από τους πρώτους που ασχολήθηκαν με βαμπίρ, τουλάχιστον με τα στερεότυπα που ξέρουμε σήμερα, στο ποίημα "Christabel" (πολλοί κριτικοί μάλιστα βλέπουν στους χαρακτήρες την ίδια σεξουαλική/φυλετική ταυτότητα που έχουν π.χ. τα βαμπίρ της Anne Rice). Η σύνδεση μεταξύ Romanticism και Gothic είναι γνωστή, και τα στοιχεία του τελευταίου είναι επίσης φανερά στην ποίηση του Coleridge:

- μεσαιωνικά/παλιά (ή δίχως σαφή χρονικό προσδιορισμό) θέματα
- σκοτάδι, κατακόμβες, κάστρα, νεκροταφεία
- "Damsels in Distress"
- ασαφής (τουλάχιστον στα πρώτα δείγματα του είδους) ταυτοποίηση της απειλής με το υπερφυσικό ή το φυσικό
κλπ

Προσέξτε στο "Christabel" την αίσθηση που κάνει η μυστηριώδης φιγούρα στην Christabel (και φυσικά την υποψία σεξουαλικής/ομοφυλοφιλικής έντασης)

Hush, beating heart of Christabel!
Jesu, Maria, shield her well!
She folded her arms beneath her cloak,
And stole to the other side of the oak.
What sees she there?

There she sees a damsel bright,
Dressed in a silken robe of white,
That shadowy in the moonlight shone:
The neck that made that white robe wan,
Her stately neck, and arms were bare;
Her blue-veined feet unsandaled were;
And wildly glittered here and there
The gems entangled in her hair.
I guess, 't was frightful there to see
A lady so richly clad as she-
Beautiful exceedingly!

'Mary mother, save me now!'
Said Christabel, 'and who art thou?'

ΜΠΟΥΚΑΛΑΣ
04-10-2008, 15:05
...ΝΑ ΕΠΙΚΡΟΤΗΣΩ ΚΑΙ ΕΓΩ ΤΗΝ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ,,ΤΟΥ ΒΑΡΙΟΡ ,ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ ΤΕΤΟΙΕς ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΕς ΚΑΙ ΔΙΑΦΩΤΙΣΤΙΚΕς ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙς ΜΕΣΑ ΣΤΑ ΦΟΡΟΥΜΣ ΓΕΝΙΚΑ ΚΑΙ ΣΕ ΟΛΟΥΣ ΤΟΥΣ ΤΟΜΕΙς ...ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ,ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ, (ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΗ),ΕΠΙΣΤΗΜΕς ΚΤΛ...ΔΩΣΕ ΚΑΙ ΚΑΜΜΙΑ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΒΑΡΙΟΡ, ΓΙΑΤΙ ΤΑ ΑΓΓΛΙΚΑ ΜΑΣ ΕΙΝΑΙ ΓΙΑ ΚΛΑΜΑΤΑ...ΚΑΙ ΕΠΙΣΗς ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ....

NordicWarrior
04-10-2008, 15:33
Ευχαριστώ, Μπουκάλα. Θα προσπαθήσω στα μελλοντικά θέματα να μεταφράσω όπου είναι δυνατόν - αν και δεν αποτολμώ να μεταφράσω τα κείμενα (τα ποιήματα τουλάχιστον), γιατί πιστεύω ότι η λογοτεχνική μετάφραση είναι κάτι ιερό, και το νόημα θα χανόταν

Για βιβλιογραφία, θα μπορούσα να αναφέρω εκατοντάδες πηγές, αλλά αφενός δεν ξέρω κατά πόσο αυτές θα ήταν χρήσιμες σε μηνύματα/θέματα εντελώς εισαγωγικού τύπου, όπως τα δικά μου, κι αφετέρου πολλές από αυτές τις πηγές είναι μάλλον μη προσβάσιμες στο ευρύ κοινό (είτε γιατί δεν υπάρχουν παρά μόνο σε ακαδημαϊκές/πανεπιστημιακές βιβλιοθήκες, είτε γιατί απαιτείται συνδρομή στους δικτυακούς τόπους όπου αυτές βρίσκονται)

Αν κάποιος θέλει έναν ολοκληρωμένο οδηγό Αγγλικής Λογοτεχνίας, με σχεδόν 3000 σελίδες κειμένου, μπορεί να δει το

The Norton Anthology of English Literature. London: W. W. Norton & Company. 2001 (7th edition)

(και στο http://www.wwnorton.com/college/english/nael/)

που θεωρείται η "Βίβλος" της Αγγλικής Λογοτεχνίας.



Διαδικτυακοί τόποι όπου κάποιος μπορεί να βρει πληροφορίες (ακαδημαϊκού επιπέδου) είναι:

Βικτωριανή Λογοτεχνία:
http://www.victorianweb.org/

Ρομαντισμός:
http://www.rc.umd.edu/

John Milton:
http://www.dartmouth.edu/~milton/reading_room/contents/index.shtml

William Shakespeare:
http://shakespeare.palomar.edu/



Εξυπακούεται ότι αν κάποιος θέλει κάτι συγκεκριμένο (π.χ. πληροφορίες/βιβλιογραφία για κάποιο συγκεκριμένο συγγραφέα/θέμα/έργο), μπορεί να με ρωτήσει, είτε μέσω του φόρουμ είτε με πμ

astaroth
04-10-2008, 17:01
Με τη σειρά μου, δεν θα μπορούσα να μην σχολιάσω τον ιδιαίτερο αυτό πρόλογο του Coleridge στο “Kubla Khan”, θέλοντας να αποσαφηνίσω τις αξιόλογες τάσεις αυτών των μεγάλων συγγραφέων, να προσδώσουν στα έργα τους μια τελείως πραγματική τόσο, όσο και συμβολική, αλλά και σίγουρα δημιουργική/διδακτική προσωπικότητα, φέρνοντας τον αναγνώστη «μεταξύ τοίχους και ξίφους», μια πραγματική πρόκληση για τους σκεπτόμενους, μια αληθινή πηγή γνώσης για τους αναζητητές των μυστηρίων της ζωής και του θανάτου.

Η επίδραση αυτών των πανίσχυρων φυσικών παραισθησιογόνων όπως το όπιο και η μεσκαλίνη (κάκτος πεγιότ) και σε δοσολογία με συνταγή όπως αναφέρει για θεραπευτικούς σκοπούς, επιδρούν άμεσα στη συνειδησιακή κατάσταση του χρήστη με τη μορφή έκστασης, κατά την οποία η συνείδηση αποσυνδέεται προσωρινά από τη αισθησιακή της φόρμα και ξεφεύγει σε ανώτερες διαστάσεις αντίληψης των πραγμάτων, βιώνοντας εμπειρίες μεταφυσικού τύπου, που κατά τον Καστανέντα αποκαλούνται «μια άλλη πραγματικότητα».

Στη διάρκεια των οποίων οι χρήστες καταμαρτυρούν μορφές και καταστάσεις εντελώς πραγματικές μεν, που όμως χαρακτηρίζονται από μια εντονότατη διάθεση συμβολισμού, των οποίων ο αποσυμβολισμός διεξάγεται μέσα από μια έντονη προδιάθεση διαλογισμού και δραστηριοποίησης κρυφών ελατηρίων της διάνοιας, που στη μηχανιστική φόρμα της ζωής όπως τη ζούμε, βρίσκονται σε λήθαργο.

Τότε δεν θα μπορούσαμε σε καμιά περίπτωση να υποβιβάσουμε τις εν λόγω μεταφυσικές εμπειρίες σε αποκυήματα της φαντασίας (μύθους), αλλά το μόνο που μένει είναι να επιχειρήσουμε την παρορμητική διείσδυση στις μορφές για την κατανόηση τέτοιων αξιόλογων έργων.

Ισχυρή απόδειξη περί της γνησιότητας των πραγματικών δεδομένων του έργου, η ίδια η στάση του συγγραφέα, ο οποίος όπως αναφέρεται παραπάνω και αφήνει να εννοηθεί, προτιμά να μην ολοκληρώσει το έργο του σε υποθετικές διεξόδους, αφού πρωτίστως η μνήμη του δεν τον βοήθησε να μεταφέρει στο χαρτί το σύνολο των πραγματικών περιστατικών που βίωσε κατά την εμπειρία του.

Στο συγκλονιστικό απόσπασμα του τέλους του “Kubla Khan” που παραθέτει ο Warrior, μπορώ να διακρίνω πέρα από τη ασυναγώνιστα πανέμορφη περιγραφή του Coleridge, τη μυστικιστική λαχτάρα για μεταμόρφωση της εξαιρετικά προκλητικής σκοτεινής ομορφιάς του πειρασμού, σε μια θριαμβευτική πνευματική ανάταση στο φως της εσώτερης αναγέννησης και στο παραδείσιο συμπόσιο.

Mount Abora:
«A large mountain range at the edge of the sacred valley, the people of Xanadu believe it to be the gateway to the dismal realm of the Nullstrom. It is rumored that the dark caverns found here hold the most demented minions of the vile worm.»
«also referred to as Mount Amara, references made by Milton in Paradise Lost and Purchas’s Pilgrimage, which Samuel Taylor Coleridge, the poet, was reading at the time he took some opium for an ailment.»

Warrior μόνο μη μου πεις ότι παίρνω ναρκωτικά.. :D :D :D

NordicWarrior
04-10-2008, 20:14
Warrior μόνο μη μου πεις ότι παίρνω ναρκωτικά.. :D :D :D

Το αντίθετο, όσα έγραψες ήταν εξαιρετικά ενδιαφέροντα και σχετικά με το θέμα μας :wavey:

astaroth
04-10-2008, 21:40
Ευχαριστώ πολύ! :tounge:

NordicWarrior
06-10-2008, 12:36
Ο John Keats ήταν - όπως και ο Coleridge - χαρακτηριστικός ποιητής της Ρομαντικής περιόδου, και ομοίως χαρακτηριστικός εκφραστής της νοοτροπίας "A short life and a merry one" (="μια σύντομη ζωή κι ευτυχισμένη") που έλεγε κι ο Μαυρογένης. Το αν ήταν χαρούμενη ή όχι η ζωή του Keats χωράει πολλή συζήτηση (ρητορική η έκφραση - ο Keats αντιμετώπισε πολλά στα 26 χρόνια που έζησε στη γη), σύντομη πάντως ήταν - δυστυχώς για τον ίδιο τον ποιητή αλλά και για την Λογοτεχνία.

Ο Keats ήταν εκτός από σπουδαίος ποιητής και σπουδαίος θεωρητικός/κριτικός. Θα θυμάστε ίσως τι λέγαμε για τον Shakespeare και τον Keats, δηλαδή ότι ο τελευταίος θεωρούσε τον Βάρδο ως εκπληκτικά ισχυρό εκφραστή της "Negative Capability" (="αρνητική δυνατότητα"). Ο Keats σε όλη του τη σύντομη ζωή πάσχιζε να ανακαλύψει την αληθινή φύση του δημιουργού (συγγραφέα), και στο ποιητικό του έργο φαίνεται ολοκάθαρα ο παραλληλισμός ανάμεσα στον δημιουργό ως συγγραφέα και στον δημιουργό ως θεότητα (π.χ. δείτε το “The Fall of Hyperion: A Dream”). Ο Keats ουσιαστικά ισορροπεί επιδέξια ανάμεσα στη Λογοτεχνία και τη Φιλοσοφία, καθώς αναρωτιέται αν ένα κείμενο είναι "λιγότερο αληθινό από την αλήθεια" από τη στιγμή που εμπνέει το ίδιο συναίσθημα στον αναγνώστη/ακροατή. Σε ένα γράμμα του Keats προς τον Benjamin Bailey (Νοέμβριος 22, 1817), ο ποιητής αναφέρει:

I am certain of nothing but of the holiness of the Heart's affections and the truth of Imagination—What the imagination seizes as Beauty must be truth—whether it existed before or not . . . —The Imagination may be compared to Adam's dream—he awoke and found it truth

(="Δεν είμαι βέβαιος για τίποτα, παρά μόνο για την ιερότητα των αισθημάτων της Καρδιάς και για την αλήθεια της Φαντασίας -- Ό,τι η φαντασία συλαμβάνει ως Ομορφιά πρέπει να είναι αληθινό -- είτε υπήρξε πριν είτε όχι... - η Φαντασία μπορεί να συγκριθεί με το όνειρο του Αδάμ -- ξύπνησε και είδε ότι ήταν αληθινό

Είναι επίσης ενδιαφέρον να δούμε τη σύνδεση μεταξύ Ρομαντισμού και Μεταμοντερνισμού, με την έννοια ότι η θεωρία πέρι "Negative Capability" του Keats, είναι ουσιαστικά ο πρόλογος του Μεταμοντερνισμού - δηλαδή μιας Λογοτεχνικής θεωρίας που περιγράφει την ασάφεια, την ύπαρξη σε πολλαπλά επίπεδα, καθώς και την αδυναμία λύσης/εύρεσης μιας αντικειμενικής αλήθειας.

Ένα ποιήμα του Keats το οποίο είναι μεν αρκετά γνωστό αλλά σαφώς λιγότερο γνωστό από το Hyperion, είναι το "La Belle Dame Sans Merci", το οποίο είναι μάλλον χαρακτηριστικό δείγμα της περιόδου, από τη μία, αλλά και ενδεικτικό του Keats, από την άλλη. Το ποίημα μιλά για έναν ιππότη που γνώρισε μια όμορφη αλλά και μυστηριώδη γυναίκα, και μετά από μια σύντομη και περίεργη εμπειρία μαζί της, απέμεινε μόνος να αργοπεθαίνει. Το υπερφυσικό στοιχείο (και μάλλον, και πάλι, ο βαμπιρισμός, όπως και στο "Christabel" του Coleridge), είναι εμφανές:

[...]
I met a lady in the meads,
Full beautiful - a faery's child,
Her hair was long, her foot was light,
And her eyes were wild.

[...]

I set her on my pacing steed,
And nothing else saw all day long,
For sidelong would she bend, and sing
A faery's song.

[...]

She took me to her elfin grot,
And there she wept and sighed full sore,
And there I shut her wild wild eyes
With kisses four.


And there she lulled me asleep
And there I dreamed - Ah! woe betide! -
The latest dream I ever dreamt
On the cold hill side.


I saw pale kings and princes too,
Pale warriors, death-pale were they all;
They cried - 'La Belle Dame sans Merci
Hath thee in thrall!'


I saw their starved lips in the gloam,
With horrid warning gaped wide,
And I awoke and found me here,
On the cold hill's side

[...]


Κλείνοντας, ενδιαφερουσες είναι και οι απόψεις του Keats πέρι Μεταθανάτιας ζωής, Ύπαρξης του Θεού, Ψυχής, κλπ. Σε ένα από τα γράμματα που έγραψε μάλλον ξέροντας ότι πεθαίνει (από φυματίωση), είπε:


Do you not see how necessary a world of pains and troubles is to school an intelligence and make it a soul? A place where the heart must feel and suffer in a thousand diverse ways....As various as the lives of men are -- so various become their souls, and thus does God make individual beings, souls, identical souls of the sparks of his own essence.

(="Δεν βλέπεις πόσο αναγκαίος ένας κόσμος με πόνο και βάσανα είναι για να εκπαιδεύσει ένα νοήμον ον και να τo κάνει ψυχή; Ένα μέρος όπου η καρδιά πρέπει να αισθανθεί και να βασανιστεί με χίλιους διαφορετικούς τρόπους...Τόσο διαφορετικούς όσο και οι ζωές των ανθρώπων--τόσο διαφορετικές γίνονται οι ψυχές τους, κι έτσι ο Θεός κάνει προσωπικά όντα, ψυχές, πανομοιότυπες ψυχές της σπίθας της δικής του φύσης)

astaroth
07-10-2008, 04:35
Βασικά δεν είχα διαβάσει κάτι από αυτόν τον συγγραφέα στο παρελθόν, παρότι μου αρέσει ιδιαίτερα η αγγλική λογοτεχνία και πρέπει να ομολογήσω πως δυστυχώς πέρασα από αυτή τη σκηνή κάπως επιφανειακά. Τελικά έχει πολλά περισσότερα να αναδείξει τόσο σε λογοτεχνικό όσο και σε φιλοσοφικό επίπεδο. Αξίζει ο κόπος που κάνεις σε αυτό το thread και αξίζει η ευκαιρία και για τους φίλους της λογοτεχνίας να εμβαθύνουν περισσότερο.

Τα λιγοστά χρόνια του συγγραφέα για ένα τόσο δημιουργικό πνεύμα, είναι πράγματι κάτι λυπηρό. Σίγουρα αν δεν είχε την ατυχία με τη φυματίωση ποιος μπορεί να φανταστεί το μέγεθος του λογοτεχνικού θησαυρού που θα άφηνε ως κληρονομιά. Μου θυμίζει τον Μότσαρτ. Δυστυχώς… «only the good die young».


Είναι επίσης ενδιαφέρον να δούμε τη σύνδεση μεταξύ Ρομαντισμού και Μεταμοντερνισμού, με την έννοια ότι η θεωρία πέρι "Negative Capability" του Keats, είναι ουσιαστικά ο πρόλογος του Μεταμοντερνισμού - δηλαδή μιας Λογοτεχνικής θεωρίας που περιγράφει την ασάφεια, την ύπαρξη σε πολλαπλά επίπεδα, καθώς και την αδυναμία λύσης/εύρεσης μιας αντικειμενικής αλήθειας.

Στη θεωρία του "Negative Capability" (περί αρνητικής δυνατότητας ή αρνητικής ικανότητας) «when a man is capable of being in uncertainties, mysteries, doubts, without any irritable reaching after fact and reason» (δηλαδή όταν ο άνθρωπος μπορεί να βρίσκεται εν μέσω αβεβαιοτήτων, μυστηρίων και αμφιβολιών, χωρίς να αναζητά με ευερεθισμούς το γεγονός και την αιτία) γίνεται σαφής και η τάση του μεταμοντερνισμού που κατά τον Jean-Francois Lyotard αμφισβητείται η ικανότητα του νεωτερικού λόγου να παράγει κανονιστικές αρχές για την κατανόηση της πραγματικότητας και την αξιολόγηση του ανθρώπινου βίου και καταγγέλλει επίσης τον καθολικό χαρακτήρα του διαφωτιστικού νεωτερικού προγράμματος για καταπίεση της σκέψης και της δράσης και για εκτροπή στον ολοκληρωτισμό. {θα ήθελα Warrior να διορθώσεις τυχόν αοριστίες ως ειδικότερος στο θέμα}.

Για το ποίημα που παραθέτεις… Εδώ ξεκάθαρα απομακρύνεται από συμβολικές φόρμες και με φυσικό και έντονο το ρομαντικό στοιχείο σε ένα πολύ όμορφο πάντρεμα με το υπερφυσικό, είναι από τις πλέον εκφραστικές και κορυφαίες περιγραφές που προσωπικά έχω διαβάσει.

Αλλά αυτό που με συγκίνησε ιδιαίτερα είναι τα λόγια του John Keats, στο τελείωμα του post σου και στο οποίο αναγνώρισα την μεγαλοψυχία αυτού του συγγραφέα στην ύστατη προσπάθεια να στιγματίσει τη πανανθρώπινη συνείδηση, με τρόπο όπως μόνο ένας καλότυχος - παρά τις ατυχίες του - θα μπορούσε να εκφραστεί.

NordicWarrior
08-10-2008, 12:23
Σήμερα θα ασχοληθώ με την Christina Rossetti, στην οποία έχω...ιδιαίτερη αδυναμία, τόσο γιατί έχω αφιερώσει κάμποσο χρόνο σ' αυτήν (έχω γράψει τη Bachelor's Thesis μου για το ποίημα της "Goblin Market") όσο και γιατί βρίσκω τις συνθήκες της ζωής της και της ποίησής της εξαιρετικά ενδιαφέρουσες.

Η Christina Rossetti ζούσε σε δυο κόσμους ταυτόχρονα - έναν τον "πραγματικό", κι έναν τον κόσμο των ποιημάτων της. Ο πρώτος ήταν ένας κόσμος λιτός, γκρίζος, άγευστος και άοσμος, για λόγους σχετικούς αφενός μεν με την Βικτωριανή πραγματικότητα κι αφετέρου δε με την εμμονή της ίδιας της Christina, ενώ ο δεύτερος ήταν ένας κόσμος γεμάτος χρώμα, επιθυμίες, αισθήματα και φαντασία. Κι αν κάπου-κάπου ο κόσμος αυτός ήθελε να βγει από τους στίχους της ποίησης και να γίνει πραγματικός, η Christina πάσχιζε να τον κρατήσει στη θέση του. Ρίξτε μια ματιά στο ποιήμα της “Who Shall Deliver Me?”, στο οποίο ζητά από το Θεό να τη βοηθήσει να κατανικήσει τον άλλο της εαυτό, τον κόσμο των ποιημάτων της:

God strengthen me to bear myself;
That heaviest weight of all to bear,
Inalienable weight of care.
(1-3)

God harden me against myself,
This coward with pathetic voice
Who craves for ease and rest and joys
(16-18)

Ως γυναίκα ανύπαντρη - επίσης ηθελημένα - στη Βικτωριανή Αγγλία, οι πιθανότητες εργασίας ήταν πενιχρές. Επίσης πενιχρές ήταν οι πιθανότητες κοσμικής ζωής γενικώς. Βασισμένη σε αυτό - και πιθανώς λόγω ψυχολογικών εμμονών, σχετικών (και) με αίσθημα θρησκευτικού μαρτυρίου - η Christina Rossetti είπε ότι η γυναίκα πρέπει να θάψει τον εαυτό της στο φέρετρο της αποκήρυξης.

Το "Goblin Market" είναι το ποίημα για το οποίο είναι περισσότερο γνωστή (αν όχι και το μόνο για το οποίο είναι γνωστή στο ευρύ κοινό). Το ποίημα περιγράφει τη ζωή δυο νεαρών γυναικών, αδερφών, οι οποίες μένουν μαζί. Μια μέρα, βλέπουν ένα πλήθος από ξωτικά (στο ποίημα αναφέρονται ως άντρες
- Goblin men), που πωλούν μια κολοσσιαία ποικιλία από εξωτικά φρούτα. Η Christina Rossetti απαριθμεί όχι ένα, όχι δύο, αλλά 29 διαφορετικά φρούτα, ανάμεσά τους μια ντουζίνα από ποικιλίες μούρων. Όταν η μία αδερφή ακολουθεί την επιθυμία της και γεύεται ένα από τα φρούτα, αρχίζει η κατηφόρα. Σε περιγραφές παρόμοιες με αυτές που αντιμετωπίζουν οι ναρκομανείς, η ζωή γλιστρά από τα χέρια της και τίποτα δεν μπορεί να την βοηθήσει. Το χειρότερο; Τα ξωτικά έχουν φύγει και δεν επιστρέφουν. Η αδερφή της, μη μπορώντας να την βλέπει να βασανίζεται, αρχίζει να ψάχνει τα ξωτικά στο σκοτεινό και απειλητικό δάσος. Μα όταν τα βρίσκει, εκείνα δεν θέλουν να της πουλήσουν το φρούτο αλλά να την κάνουν να το γευτεί. Σε μια σκηνή που διαβάζεται συχνά ως σκηνή ομαδικού βιασμού, τα ξωτικά επιτίθενται στην άτυχη γυναίκα, προσπαθώντας να την κάνουν να γευτεί το φρούτο παρά τη θέλησή της. Εκείνη, καταφέρνει να ξεφύγει με τα υπολείμματα των φρούτων στο στόμα της και το δέρμα της. Τρέχει πίσω στο σπίτι, και - σε μια σκηνή που επίσης διαβάζεται ως έχουσα σεξουαλικά υποννοούμενα - ανταλάσσει τα υγρά με την ετοιμοθάνατη αδερφή της, καταφέρνοντας να την
ζωντανέψει. Το ποίημα τελειώνει πολλά χρόνια αργότερα, με τις αδερφές να είναι σύζυγοι με παιδιά (σημαντική λεπτομέρεια: πουθενά δεν αναφέρεται η ύπαρξη αντρών/συζύγων).

Όπως είχα αναφέρει και σε άλλο μήνυμα, οι ερμηνείες συμπεριλαμβάνουν φεμινισμό, σεξουαλικότητα (συμπεριλαμβανομένης ομοφυλοφιλίας, ομαδικού βιασμού και αιμομιξίας), καπιταλισμό, Βικτωριανή οικονομία, αποικιοκρατία, ακόμα και βαμπιρισμό. Πολλές φορές το φρούτο διαβάζεται ως ο απαγορευμένος καρπός, αλλά πιστεύω ότι η Christina Rossetti δεν είχε στο νου της τίποτα πολύ συγκεκριμένο, με την έννοια ότι δεν ήθελε να κατονομάσει με το ποίημα συγκεκριμένα π.χ. την σεξουαλική, την οικονομική, ή την κοινωνική κατωτερώτητα των Βικτωριανών γυναικών. Αντίθετα, νομίζω ότι ο προσέγγισή της ήταν πολύ πιο θεωρητική, πιο φιλοσοφική, και το "Goblin Market" μπορούμε να το δούμε ως μια αλληγορία (εξ αποκλεισμού) Ουτοπίας, μια χώρα κι έναν κόσμο όπου η Βικτωριανή γυναίκα μπορεί να είναι αυτάρκης και μη εξαρτώμενη από πατριαρχικούς δεσμούς - να μια πιθανή εξήγηση για το τέλος του ποιήματος και την απουσία ανδρών-δυναστών.

astaroth
09-10-2008, 00:59
Αντίθετα, νομίζω ότι ο προσέγγισή της ήταν πολύ πιο θεωρητική, πιο φιλοσοφική, και το "Goblin Market" μπορούμε να το δούμε ως μια αλληγορία (εξ αποκλεισμού) Ουτοπίας, μια χώρα κι έναν κόσμο όπου η Βικτωριανή γυναίκα μπορεί να είναι αυτάρκης και μη εξαρτώμενη από πατριαρχικούς δεσμούς - να μια πιθανή εξήγηση για το τέλος του ποιήματος και την απουσία ανδρών-δυναστών.

Ήδη έχω εκφράσει και εγώ το θαυμασμό μου για τη λογοτεχνική ικανότητα της Christina στη συζήτηση που είχαμε σε εκείνο το thread για τα ξωτικά. :wavey: Και ήδη έχεις δώσει με αντικειμενικό τρόπο να καταλάβουν όλοι τη τιτάνια αυτή μορφή της αγγλικής ποίησης.

Θα ήθελα να σταθώ και εγώ σε αυτό το σημείο για τα υπονοούμενα και τις ερμηνείες που αποδίδονται στα έργα της. Ξέρεις Warrior, είναι πολύς κόσμος που διαβάζει «γάτα» και καταλαβαίνει «λαγό». Και αυτό, όχι γιατί δεν έχουν το επίπεδο (προς θεού), αλλά γιατί βιάζονται να βγάλουν συμπεράσματα με τη πρώτη ματιά. Ένας ποιητής πάντα έχει να πει πολλά… πάρα πολλά…

Δεν θα μείνω σε αυτές τις επιφανειακές θεωρήσεις. Συμφωνώ απόλυτα μαζί σου στο ότι σίγουρα η ποιήτρια εισάγει βαθιά υπαρξιακά νοήματα στους στοίχους της, με πολύ γλαφυρό τρόπο. Και σαν τους περισσότερους ποιητές και αυτή, αντιμετωπίζει την ωμή πραγματικότητα των γεγονότων με βαθύ φιλοσοφικό αίσθημα και πλουραλισμό ή τουλάχιστον έτσι θέλω να πιστεύω.

Και θέλω να ξεκαθαρίσω εν τέλει, ότι ποιητές–ποιήτριες τέτοιας κλάσεως, θα πρέπει κανείς να προσεγγίζει τα νοήματά τους με τη καρδιά και όχι με το νου. Για τον απλό λόγο ότι τέτοιοι οι ποιητές βουτάνε τη πένα στη καρδιά και γράφουν... Και γιατί η καρδιά ποτέ δεν σφάλει στις εκτιμήσεις της.

Δεν έχω να πω τίποτε άλλο για τη Christina……

http://www.clipartof.com/images/emoticons/xsmall2/2403_worshipper.gif http://www.clipartof.com/images/emoticons/xsmall2/2403_worshipper.gif http://www.clipartof.com/images/emoticons/xsmall2/2403_worshipper.gif http://www.clipartof.com/images/emoticons/xsmall2/2403_worshipper.gif http://www.clipartof.com/images/emoticons/xsmall2/2403_worshipper.gif http://www.clipartof.com/images/emoticons/xsmall2/2403_worshipper.gif http://www.clipartof.com/images/emoticons/xsmall2/2403_worshipper.gif

NordicWarrior
10-10-2008, 13:18
Πριν προχωρήσω στο θέμα, να σταθώ σ' αυτό το τελευταίο που είπε ο φίλος astaroth, δηλαδή ότι τα ποιήματα ποιητών τετοιας κλάσης πρέπει να τα προσεγγίζει κανείς με τη καρδιά κι όχι με το νου. Αυτή είναι μια εξαιρετικά καλή συμβουλή, και δυστυχώς ανακαλύπτω μέρα με τη μέρα ότι στη σύγχρονη εποχή ο άνθρωπος (τουλάχιστον ο Δυτικός) παραμερίζει τη καρδιά ολοένα και πιο πολύ. Κοιτάμε τα θέματα από την εντελώς υλιστική πλευρά τους, και ευθαρσώς δηλώνω ότι πριν λίγο καιρό έπεσα ο ίδιος θύμα παρόμοιας πλάνης (δεν είχαμε νομίζω μια κουβέντα πέρι καρδιάς, νου και ενστικτου;) στην οποία αγνόησα παντελώς το φιλοσοφικό βάθος και έμεινα κολημμένος στην υλιστική επιφάνεια. Το χειρότερο, δε, είναι ότι τέτοιου είδους υλιστικές προσεγγίσεις βρίσκουν το δρόμο (creep in είναι η λέξη στα Αγγλικά, που νομιζω εκφράζει καλύτερα το νόημα) ακόμα και σε πεδία παντελώς φιλοσοφικά - όπως η Λογοτεχνία.

Στη Thesis μου για τη Rossetti, όταν συζητούσα με τον υπέυθυνο καθηγητή για τις ιδέες μου, αναγκάστηκε να ΚΛΕΙΣΕΙ την πόρτα του γραφείου του, για να μην μας ακούσουν συνάδελφοί του όταν μιλούσαμε για τη Rossetti ως άνθρωπο και γυναίκα. Ο λόγος; Στη σύγχρονη Λογοτεχνική ανάλυση, οι ήμι-βιογραφικές προσεγγίσεις αντιμετωπίζονται σκωπτικά. Όπως όμως είπε και η Katja Brandt, στο εξαιρετικό βιβλίο της Christina Rossetti's "Goblin market" : Milton revised or revived? (31):

Authors are human beings like ourselves, and we know that our intention to communicate, and what we intend to communicate, are still important to us as individuals

(=Οι συγγραφείς είναι άνθρωποι όπως εμείς, και ξέρουμε ότι η πρόθεσή μας να επικοινωνήσουμε, και το τι θέλουμε να επικοινωνήσουμε, είναι σημαντικά για μας, ως άτομα)

Στο θέμα μας:

H George Eliot (Mary Ann Evans) είναι από τις γνωστότερες φιγούρες της Αγγλικής Λογοτεχνίας, αν κανείς είναι του χώρου (φοιτητής, καθηγητής, μύστης). Διαφορετικά, λίγοι έχουν ακουστά την George Eliot, και μάλλον ακόμα λιγότεροι μπορούν να ονομάσουν κάποιο έργο της. Ο λόγος για τον οποίο έγραφε με αντρικό όνομα έχει να κάνει με το γεγονός ότι δεν ήθελε να θεωρηθεί ως άλλη μια συγγραφέας που γράφει ρομαντικά θέματα (=ρομαντικά με την λογοτεχνική έννοια, δλδ. μη ρεαλιστικά). Αντίθετα, η George Eliot άφησε έργο το οποίο είναι άκρως ρεαλιστικό, αν και στοχαστικό ταυτόχρονα. Το πιο γνωστό από τα έργα της είναι μάλλον το Silas Marner, στο οποίο ο ομώνυμος ήρωας, άδικα κατηγορούμενος για κλοπή, προτιμά να παραιτηθεί από τη ζωή και να γίνει ένας σύγχρονος Ιώβ, δεμένος με το μαρτύριό του, παρά να φανερώσει τον πραγματικό ένοχο - τον καλύτερό του φίλο. Πολλά μπορεί να πει κανείς για το βιβλίο αυτό (το οποίο προσφέρει μεταφορές κι αλληγορίες για την Βιομηχανική εποχή και την απομώνωση του ατόμου), αλλά το κείμενο στο οποίο θέλω να επεκταθώ είναι η σύντομη ιστορία "The Lifted Veil". Ο λόγος; Έρχεται σε πλήρη αντίθεση με όσα είπα προηγουμένως πέρι ρεαλισμού - η ίδια η George Eliot είπε ότι ήταν προιόν μιας περιόδου όπου το κεφάλι της ήταν "πολύ ηλίθιο για σοβαρότερη δουλειά". Αλλά πριν κανείς προλάβει να το παραμερίσει, ως ανούσιο, πρέπει - και επανερχόμαστε σε όσα είπα ο φίλος astaroth - να δει κάτω από την επιφάνεια. Και μόνο το γεγονός ότι είναι τόσο διαφορετικό από οτιδήποτε άλλο που έχει γράψει η George Eliot, σημαίνει κάτι και μπορεί να εκληφθεί ως λογοτεχνικό σημάδι προσοχής.

Ο κύριος χαρακτήρας στο έργο αυτό, ο Latimer, είναι ένας άνθρωπος αδύναμος τόσο σωματικά όσο και ψυχικά, αλλά έχει ένα φοβερό χαρακτηριστικό: Μπορεί να διαβάσει το νου των ανθρώπων. Η Bertha όμως, η αρραβωνιαστικά του αδελφού του, είναι το μόνο πρόσωπο στο οποίο αποτυγχάνει να εξασκήσει το χάρισμά του. Μετά το θάνατο του αδερφού του οι δυο τους παντρεύονται, αλλά η ευτυχία δεν έρχεται. Κι όταν ένας παλιός φίλος - τώρα γιατρός - τον επισκέπτεται, τον πείθει να συμμετάσχει σε ένα αλλόκοτο πείραμα. Η πλοκή της ιστορίας είναι δομημένη γύρω από το τέλος, που είναι τόσο απρόσμενο όσο και σοκαριστικό, καθώς ο γιατρός πραγματοποιεί μια μετάγγιση αίματος στο πτώμα μιας υπηρέτριας, που ζωντανεύει για να δώσει μια απειλητική προειδοποίηση: Η Bertha σχεδιάζει να δολοφονήσει τον Latimer.

Οι μεταφορές στην ιστορία είναι πολύ περίπλοκες και ίσως η πιο ενδιαφέρουσα βασίζεται στο γεγονός ότι το "The Lifted Veil" είναι η μοναδική ιστορία της George Eliot όπου χρησιμοποιεί διήγηση πρώτου προσώπου, μέσω του Latimer. Η ικανότητά του να ακούει τι συμβαίνει στο νου των άλλων, διηγώντας έτσι περιγραφές από μέρη και συνθήκες όπου δεν ήταν ο ίδιος παρών, θυμίζει εξαιρετικά τον αφηγητή ενός μυθιστορήματος, δηλαδή έναν συγγραφέα.

Επίσης σημαντικές είναι και οι ισορροπίες ελέγχου ανάμεσα στις γυναίκες και τους άντρες της ιστορίας. Όχι μόνο το ζευγάρι "γιατρός" και "υπηρέτρια" είναι σημασιολογικά εξαιρετικά αντιθετικό σχετικά με το επίπεδο εξουσίας του καθενός, αλλά ο γιατρός έχει κυριολεκτικά εξουσία ζωής και θανάτου πάνω στη γυναίκα. Το (αντρικό) έγκλημα της βεβήλωσης ενός νεκρού ξεχνιέται στιγμιαία μπροστά στις κατηγορίες εναντίον της Bertha, που είναι όχι μόνο σχετικά με ένα έγκλημα που δεν έχει ακόμα διαπραχθεί, αλλά και εντελώς θεωρητικές.

Κλείνοντας, να πω ότι το "The Lifted Veil" είναι διαθέσιμο - όπως και όλα τα παλαια κείμενα - εντελώς δωρεάν online.

http://www.gutenberg.org/etext/2165

astaroth
11-10-2008, 05:11
Σ’ ευχαριστώ Warrior για τις επισημάνσεις σου. Το εκτιμώ ιδιαίτερα. :-)

Με μεγάλο ενδιαφέρον παρακολούθησα το 6ο μέρος του thread που επιμελείσαι και έσπευσα στο link που παρέθεσες για να διαβάσω με προσοχή το “the lifted veil” που μου άρεσε ιδιαιτέρως όπως θα εξηγήσω και τους λόγους γι’ αυτό.
Διαπίστωσα πρώτα ότι είναι κάτι πολύ διαφορετικό από τα προηγούμενα, αλλά επίσης και με πολύ έντονο το φιλοσοφικό στοιχείο που διαποτίζει την ιστορία και που φαίνεται να ταυτίζεται κατά κάποιο τρόπο με τη προσωπική ζωή της Evans, από ότι διάβασα σε κάποιο βιογραφικό απόσπασμα.
Τον λόγο που έγραφε με αντρικό ψευδώνυμο το καταλαβαίνω. Όμως δεν μπόρεσα ακόμα να καταλάβω γιατί επιλέγει να ταυτιστεί με τον αντρικό χαρακτήρα του συγκεκριμένου έργου της. Δεν καταλαβαίνω γιατί μπαίνει στη θέση του χωρίς ιδιαίτερα φυσικά προσόντα Latimer και που φαίνεται να πληρώνει ακριβά το τίμημα της μοναδικής αλλά εξαιρετικής ικανότητάς του σε πολλές πτυχές της ζωής του. Και που φαίνεται επίσης αυτή η ικανότητα να τον βασανίζει σαν θραύσμα μέσα στο μυαλό του.
Σίγουρα είναι λίγο βιαστική η απορία μου και αυτό θα με απασχολήσει περαιτέρω γιατί το βρίσκω πολύ ενδιαφέρον νοηματικά, όμως θα ήθελα πάρα πολύ να ακούσω κάποια άλλη άποψη πάνω σε αυτό, αν έχεις σκεφτεί κάτι ή από κάποιον φίλο που παρακολουθεί το thread. Και επίσης νοηματική είναι και η εικόνα της γοητευτικής αλλά κακόβουλης Bertha.

Το τέλος είναι πράγματι σοκαριστικό, όταν με τη μετάγγιση τη στιγμή του θανάτου επιτυγχάνεται η επιστροφή στη ζωή της υπηρέτριας και πιο πολύ σοκαριστική είναι η απόδοση της Evans στην αποκάλυψη του τρομερού μυστικού της άκαρδης Bertha για το δηλητήριο που σκόπευε με αυτό να τον δολοφονήσει τον Latimer.
Αλλά η σκληρή αυτή διαπίστωση δεν ήταν παρά η πικρή επαλήθευση του ήδη ξεκαθαρισμένου στη συνείδηση του Latimer πεπρωμένου του, αφού ήδη είχε διαβάσει τις σκέψεις της όταν στην αρχή της σχέσης τους λειτούργησε η μέχρι τότε αποκρυμμένη ικανότητά του προς αυτήν, καταδικάζοντάς τον ακόμα και σε αυτή την πολυπόθητη φάση της ζωής του, να ζήσει με την αποτρόπαια αυτή εντύπωση του βλοσυρού χαρακτήρα της γυναίκας που τόσο ονειρεύτηκε και πόθησε: «As for me, this scene seemed of one texture with the rest of my existence: horror was my familiar, and this new revelation was only like an old pain recurring with new circumstances.» Και αυτό είναι το πιο συγκλονιστικό… που αιτιολογεί άψογα και τον τίτλο του “the lifted veil”.

Παρ’όλα αυτά δεν μπόρεσε να περάσει απαρατήρητο από τη κατανόησή μου το βαθυστόχαστο πνεύμα της Evans, η απίστευτα φιλοσοφική θεώρησή της για τις πραγματικότητες της ύπαρξης, που με πολύ έντεχνο τρόπο εισαγάγει ως αναπόσπαστα μέρη του έργου της, καθιστώντας την «ενσάρκωση της φιλοσοφίας στη μυθιστοριογραφία» κατά τον Όσκαρ Ουάιλντ.

Θα επιχειρήσω να παραθέσω κάποια αποσπάσματα, τα οποία με άφησαν εν μέσω στοχασμών και που επιθυμώ να μοιραστώ και να σχολιάσω εν συντομία.


«Η δική μας ευαισθησία και αυταπάρνηση φαίνεται ισχυρή όταν ο εγωισμός μας έχει επικρατήσει, όταν μετά από τον αγώνα μας για μια νίκη που θα είναι η απώλεια ενός άλλου, ο θρίαμβος έρχεται αιφνιδίως, και ανατριχιάζω σε αυτό, γιατί κατέχεται από το ψυχρό χέρι του θανάτου.»
Λένε, πως γεύση της νίκης είναι γλυκόπικρη…


«Η αυτο-συνείδησή μου ήταν αυξημένη σ’ αυτή τη συχνότητα της έντασης, στην οποία τα συναισθήματά μας παίρνουν τη μορφή ενός δράματος που ωθεί επιτακτικά στην ίδια μας την ενατένιση, και αρχίζουμε να κλαίμε, λιγότερο από την αίσθηση του βασάνου μας απ’ ότι στην ιδέα γι’ αυτό.»
Έσοπτρον…


«Είναι θλιβερό πράγμα στη ζωή να κάνουμε τα ίδια πράγματα χρόνο με το χρόνο, χωρίς να γνωρίζουμε γιατί τα κάνουμε. Ίσως η τραγωδία της πικραμένης νεότητας και πάθους να είναι λιγότερο αξιοθρήνητη απ’ ότι η τραγωδία των πικραμένων γηρατειών και αποξένωσης.»
Η χειρότερη δυστυχία του ανθρώπου είναι να φύγει από τη ζωή χωρίς να καταλάβει το νόημά της…


«Τις πρώτες στιγμές όταν φύγαμε από την παρουσία του θανάτου, κάθε άλλη σχέση με τη διαβίωση συγχωνεύθηκε, με το αίσθημά μας, μέσα στη μεγάλη σχέση ενός κοινού χαρακτήρα και ενός κοινού πεπρωμένου.»
Μπροστά στο θάνατο είμαστε όλοι ίσοι…


«Επτά χρόνια αθλιότητας, γλιστρούν με ευχέρεια στα χείλη του ανθρώπου που ποτέ δεν τα λογάριασε σε στιγμές ψυχρής απογοήτευσης, σε σκιρτήματα του μυαλού και της καρδιάς, σε τρομερή και μάταια πάλη, σε τύψεις και απόγνωση. Μαθαίνουμε λέξεις από συνήθεια, αλλά όχι το νόημά τους. Αυτό πρέπει να πληρωθεί με το αίμα μας και να τυπωθεί στις λεπτές ίνες των νεύρων μας.»
Η μεγαλύτερη ατυχία του ανθρώπου είναι η άγνοια…

Τέλος, η Eliot προκαλεί τους αναγνώστες να ρίξουν το τοίχος των νοημάτων και των μορφών για να κατανοήσουν τη σημασία της ιστορίας της: «Brevity is justified at once to those who readily understand, and to those who will never understand.»

Προφανώς η επόμενη επιλογή μου στο βιβλίο θα είναι το Silas Marner.

NordicWarrior
11-10-2008, 11:21
Έχεις πολύ καλό ένστικτο, και αν και ακόμα δεν είχες χρόνο να το σκεφτείς πολύ, όπως είπες, εντόπισες ένα πολύ ενδιαφέρον στοιχείο του κειμένου. Θα ήθελα να σχολιάσω σ' αυτό - εννοείται, ότι τόσο εσύ όσο και οποιοσδήποτε άλλος, μπορεί να προσθέσει τα δικά του σχόλια αν θέλει

Όπως είπα και στο προηγούμενο μήνυμά μου, η ικανότητα του Latimer θυμίζει εξαιρετικά τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί ένας συγγραφέας. Το γιατί η Eliot προτιμά να τον δει - άρα και τον εαυτό της - ως ένα άτομο με λίγα ή και ανύπαρκτα άλλα προσόντα εκτός από αυτό το μοναδικό ταλέντο, δημιουργεί πολλά ερωτηματικά, καθώς υπονοεί ότι αυτή είναι και η εικόνα που έχει η ίδια για τον εαυτό της. Πιστεύω πως η λύση βρίσκεται αν δούμε την George-Mary-Ann-Eliot-Evans όχι ως τον εαυτό της αλλά ως μέλος της Βικτωριανής κοινωνίας.

Όπως και με την Rossetti, έτσι και εδώ έχουμε μια γυναίκα που ουσιαστικά λέει ότι μόνο μέσω του έργου της (δοσμένο στο κοινό με αντρικό όνομα!) μπορεί να βρει τη φωνή της στη κοινωνία. Ενδιαφέρον, δε, είναι το γεγονός ότι ο Latimer (όχι "τέλειος" άντρας στο κείμενο) ελέγχεται τόσο από άντρες (π.χ. ο γιατρός) όσο και από γυναίκες (η Bertha). Ουσιαστικά αυτό υποδηλώνει την ύπαρξή του (άρα και ατόμων όπως η George Eliot) ως "απόβαρου" της κοινωνίας, όπου δεν ανήκει ούτε στην στερεότυπη γυναικεία, ούτε στην στερεότυπη ανδρική σφαίρα.

Η έννοια του πεπρωμένου που πολύ σωστά ανέφερες, ταιριάζει απόλυτα με το "πεπρωμένο" της Βικτωριανής γυναίκας - ειδικά δε της συγγραφέως - όπως είδαμε και με την Christina Rossetti. Σε ένα μοτίβο ουσιαστικά τραγικό (με την κατά Shakespeare/Αριστοτέλη θεωρία πέρι Τραγωδίας), τόσο η κατάληξη του Latimer όσο και της George Eliot (ως εκφραστή της Βικτωριανής γυναίκας-συγγραφέως), εκφράζεται ως αναπόφευκτη. Εξαιρετικά ενδιαφέρον είναι το απόσπασμα που ανέφερες (και πάλι, εξαιρετικό λογοτεχνικο ένστικτο!:D )


horror was my familiar, and this new revelation was only like an old pain recurring with new circumstances

Ουσιαστικά, η Eliot, με το δικό της λογοτεχνικό/κοινωνιολογικό ένστικτο, μας δίνει τον πρόδρομο αυτού που ο S. Freud θα έλεγε κάμποσες δεκαετίες αργότερα, με το κείμενό του "The Uncanny" (Das Unheimliche), στο οποίο ουσιαστικά έχουμε τον ορισμό της Gothic Literature, με την έννοια μιας σκέψης, φόβου, ιδέας, που - αν και υπαρκτή στο υποσυνείδητό μας - έχει απωθηθεί για λόγους αυτοάμυνας (Συγκρίνετε π.χ. εμφανίσεις φαντασμάτων στη Λογοτεχνία και το τι αυτές συμβολίζουν - π.χ. στο Hamlet)

astaroth
11-10-2008, 20:24
Όπως είπα και στο προηγούμενο μήνυμά μου, η ικανότητα του Latimer θυμίζει εξαιρετικά τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί ένας συγγραφέας. Το γιατί η Eliot προτιμά να τον δει - άρα και τον εαυτό της - ως ένα άτομο με λίγα ή και ανύπαρκτα άλλα προσόντα εκτός από αυτό το μοναδικό ταλέντο, δημιουργεί πολλά ερωτηματικά, καθώς υπονοεί ότι αυτή είναι και η εικόνα που έχει η ίδια για τον εαυτό της. Πιστεύω πως η λύση βρίσκεται αν δούμε την George-Mary-Ann-Eliot-Evans όχι ως τον εαυτό της αλλά ως μέλος της Βικτωριανής κοινωνίας.

Όπως και με την Rossetti, έτσι και εδώ έχουμε μια γυναίκα που ουσιαστικά λέει ότι μόνο μέσω του έργου της (δοσμένο στο κοινό με αντρικό όνομα!) μπορεί να βρει τη φωνή της στη κοινωνία. Ενδιαφέρον, δε, είναι το γεγονός ότι ο Latimer (όχι "τέλειος" άντρας στο κείμενο) ελέγχεται τόσο από άντρες (π.χ. ο γιατρός) όσο και από γυναίκες (η Bertha). Ουσιαστικά αυτό υποδηλώνει την ύπαρξή του (άρα και ατόμων όπως η George Eliot) ως "απόβαρου" της κοινωνίας, όπου δεν ανήκει ούτε στην στερεότυπη γυναικεία, ούτε στην στερεότυπη ανδρική σφαίρα.

Γίνεται απολύτως κατανοητό από αυτή την άποψη βεβαίως, και έτσι ξεδιπλώθηκε η κατανόησή μου στην κοινωνική πραγματικότητα τόσο της Evans/Eliot (πολύ σωστό πράγματι!) όσο και της σημερινής πραγματικότητάς μας. Ευχαριστούμε Warrior!
:wavey:


«Οι συγγραφείς είναι άνθρωποι όπως εμείς, και ξέρουμε ότι η πρόθεσή μας να επικοινωνήσουμε, και το τι θέλουμε να επικοινωνήσουμε, είναι σημαντικά για μας, ως άτομα»

Η φυσιολογική και έμφυτη τάση του ανθρώπου, ως ένα απολύτως κοινωνικό ον σε όλες τις πτυχές της ύπαρξής του, καταφαίνεται τόσο από τα λόγια της Christina Rossetti, όσο και από τη δικαιολογημένη τάση της George-Mary-Ann-Eliot-Evans, να «σκαρφίζονται» στρατηγικά τεχνάσματα στα έργα τους, για να μπορέσουν να περάσουν τα σημαντικά μηνύματα του πλούσιου πνευματικού τους κόσμου, στην αδυσώπητη κοινωνία των στερεοτύπων και της ανισότητας, που παραγκωνίζει χωρίς ενδοιασμούς και πιο εύκολα και από το κοινό πλύσιμο των χεριών τους αδύνατους υπαρξιακά, κοινωνικά και οικονομικά, δείχνοντας ξεκάθαρα με αυτό τον τρόπο οι σημαντικές αυτές μορφές της λογοτεχνίας, το ειλικρινές ενδιαφέρον τους για τους συνανθρώπους τους, καταδεικνύοντας και αναγνωρίζοντας την ανυπολόγιστη αξία του κάθε ατόμου ως ξεχωριστό ον στη κοινωνία - πέρα από τα χαρίσματα και τις ικανότητες που μπορεί να κατέχουν ή όχι - και πολεμώντας έτσι και με τον τρόπο τους το κατεστημένο, απαρχαιωμένο, σκοτεινό, απρόσωπο, άδικο, άνισο, τελματωμένο και αργόστροφο σύστημα, με τον φλογερό αέρα της θέλησης για ζωή, για οραματισμό και απελευθέρωση της ψυχής, αλλά και με μια πρωτόγνωρα ώριμη θεώρηση της πραγματικότητας και του πεπρωμένου του κάθε όντος, συμβιβαζόμενες με αυτό με μια μεγαλοψυχία, αλτρουισμό και κατανόηση. Παραδειγματίζοντάς μας όλους ωστόσο, και παρακινώντας μας με ανιδιοτέλεια να ανοίξουμε τα μάτια της ψυχής μας και να δούμε με έναν νέο και διαφορετικό τρόπο τη ζωή και το θάνατο, κατανοώντας τη βαθιά σημασιολογία τους, μέσα από τα κορυφαία έργα τους.

NordicWarrior
13-10-2008, 12:50
Ο Sir Arthur Conan Doyle είναι από τους συγγραφείς εκείνους που ουσιαστικά ήξερε μόνο ένα πράγμα να κάνει, αλλά το έκανε πάρα πολύ καλά. Στο πρώτο μέρος αυτής της σειράς έλεγα ότι αν ρωτήσετε 100 ανθρώπους, λίγοι θα έχουν διαβάσει ένα έργο του Shakespeare. Αντίθετα, τολμώ να πω ότι τουλάχιστον οι μισοί, αν όχι η πλειοψηφία, έχουν διαβάσει έστω και μια φορά στη ζωή τους μια ιστορία με ήρωα τον πιο διάσημο ντετέκτιβ όλων των εποχών, τον Sherlock Holmes. Το παράδοξο της υπόθεσης είναι ότι ο εν λόγω ήρωας - όπως και ο εν λόγω συγγραφέας - δεν συγκαταλέγεται ανάμεσα στα αριστουργήματα της Αγγλικής Λογοτεχνίας. Ποτέ δεν θα δείτε τον Sir Arthur Conan Doyle ανάμεσα στους συγγραφείς που αναλύσαμε ως τώρα, και δεν συγκαταλέγεται καν στο The Norton Anthology των 2600 σελίδων. Γιατί λοιπόν ασχολούμαι μαζί του;

Η απάντηση βρίσκεται και πάλι όχι στην επιφάνεια αλλά στο βάθος ενός κειμένου, στο τι αυτό αντιπροσωπεύει και στο χρονικοκοινωνικό πλαίσιο στο οποίο ανήκει.

O Umberto Eco, στην κλασσική του έκθεση "The Myth of Superman", αναλύει το πώς ο σούπερ ήρωας πρέπει να υπακούσει σε ορισμένους διηγηματικούς κανόνες που ουσιαστικά ορίζουν τη δράση του και τους περιορισμούς του. Έτσι, μια ιστορία δεν μπορεί ποτέ να αφήσει κάποιο ενδεχόμενο ανοιχτό, πρέπει όλα να έχουν αποσαφηνιστεί - κάθε καινούργια ιστορία αρχίζει από το μηδέν. Ο Eco υποστηρίζει - πολύ σωστά, κατά τη γνώμη μου - ότι αν υπήρχε κάποιου είδους διηγηματική εξέλιξη από τη μια ιστορία στην άλλη, αυτό θα σήμαινε ότι ο Superman θα ήταν ένα βήμα κοντύτερα στο θάνατο. Τυχόν ειδικές καταστάσεις (π.χ. ο Superman παντρεύεται την Lois Lane) εξερευνώνται μόνο σε φανταστικούς - μέσα στον φανταστικό! - κόσμους/πραγματικότητες (π.χ. στο τέλος του επεισοδίου/comic book, ένας επιστήμονας γυρνά πίσω τον χρόνο, κι όλα είναι και πάλι όπως πρώτα). Το επακόλουθο είναι ότι το κοινό ουσιαστικά βιώνει ένα ατέρμονο παρόν, δίχως το παρελθόν ή το μέλλον ως ηθική πυξίδα.

Κρατώντας αυτά, και πηγαίνοντας πίσω στον Sherlock Holmes, θα διαπιστώσουμε ότι έχουμε να κάνουμε με την ίδια κατάσταση. Ο ντετέκτιβ ζει σε ένα ατέρμονο παρόν, με κανενός είδους εξέλιξη από το ένα βιβλίο στο άλλο. Και πάλι, προσέξτε την ίδια λεπτομέρεια: τυχόν "εξελίξεις" (π.χ. ο Dr. Watson παντρεύεται), ακυρώνωνται σύντομα και διόλου δεν επηρρεάζουν την σειρά των ιστοριών - Η οποία σειρά, μάλιστα, έρχεται εντελώς τυχαία, με τον Dr. Watson να αφηγείται ιστορίες χωρίς χρονική σειρά. Ακόμα και μέσα στην ίδια την ιστορία, ο ντετέκτιβ/σούπερ-ήρωας (καθόλου τυχαίο το γεγονός ότι ο αρχέτυπος ντετέκτιβ ήταν "άτρωτος" - χωρίς αισθήματα, ελαττώματα, αδυναμία στις γυναίκες, κλπ) δείχνει να έχει μια ειδική σχέση με τον χρόνο, καθώς συχνά-πυκνά λέει ότι ο χρόνος δεν έχει σημασία, κι ότι κάποιος πελάτης του μπορεί να πληρώσει "όποτε εκείνος το επιθυμεί".

Ποιο είναι λοιπόν το συμπέρασμα; Ας δούμε τι λέει ο Umberto Eco

"the absence of the dimension of ‘planning’ is essential to establishing a paternalistic pedagogy, which requires the hidden persuasion that the subject is not responsible for his past, nor master of his future"

(=Η απουσία του παράγοντα "σχεδιασμός" είναι απαραίτητη στην εγκαθίδρυση μιας πατερναλιστικής παιδαγωγίας, που απαιτεί την κρυφή πειθώ ότι το υποκείμενο δεν είναι υπεύθυνο για το παρελθόν, ούτε κυρίαρχο του μέλλοντός του)

Εφαρμόζοντας λοιπόν αυτό το πάρα πολύ σημαντικό (μπορούμε να ανοίξουμε ολόκληρη συζήτηση για το τι αυτό σημαίνει για τη σύγχρονη τέχνη - ειδικά σε επίπεδο popular culture) απόσπασμα στον Sherlock Holmes, αναγκαζόμαστε να ρωτήσουμε μερικά πολύ δύσκολα ερωτήματα σχετικά με το τι αυτό σήμαινε για τον μέσο Άγγλο αναγνώστη του τέλους του 19ου και της αρχής του 20ου αιώνα. Υπενθυμίζω ότι η αίσθηση που είχε κάνει ο Sherlock Holmes ήταν τόσο ισχυρή, που πολλά γράμματα κάθε μήνα έκαναν έκκληση για βοήθεια από τη - φανταστική - διεύθυνση 221B Baker Street.

Το θέμα είναι πολύ πιο εκτενές από τον χώρο εδώ - και σε καμία περίπτωση δεν θα ήθελα να κουράσω - αλλά νομίζω ότι μερικά πολύ ενδιαφέροντα συμπεράσματα μπορούν να βγουν. Πολλές άλλες μικρο-λεπτομέρειες αποκτούν ιδιαίτερη σημασία όταν αναλύονται μέσα στο φάσμα των σκέψεων που ανέπτυξα εδώ. Θα κλείσω αναφέροντας μόνο δύο, οι οποίες είναι νομίζω οι πιο ενδιαφέρουσες:

- Το πώς με τον ένα ή τον άλλο τρόπο το έγκλημα στις ιστορίες του Sherlock Holmes έχει να κάνει με ένα ένοχο αποικιακό παρελθόν (π.χ. στο "The Adventures of the Speckled Band", ο ένοχος, ένας Άγγλος αριστοκράτης, είχε περάσει όλη του τη ζωή στην Ινδία)

- Το πώς το έγκλημα, τόσο στον Superman όσο και στον Sherlock Holmes, έχει να κάνει με το ότι
(Umberto Eco):
"evil assumes only the form of an offense to private property, [and] good is represented only as charity"

(=το κακό παίρνει μόνο τη μορφή προσβολής της προσωπικής περιουσίας, κι έτσι το καλό απεικονίζεται μόνο ως αγαθοεργία)

Αναρωτιέται κανείς τι θα μπορούσε ένας (σχεδόν) υπεράνθρωπα έξυπνος και "άτρωτος" ντετέκτιβ όπως ο Sherlock Holmes να αλλάξει σε ένα επίπεδο πιο εκτενές από τα (συχνά ψεύδο-)εγκλήματα με τα οποία ασχολείται, και - κυρίως - γιατί τέτοιες ιστορίες ποτέ δεν δημιουργήθηκαν

NordicWarrior
15-10-2008, 08:38
Αν ο Sir Arthur Conan Doyle έγινε διάσημος με μια σειρά βιβλίων, ο Bram Stoker κατόρθωσε να φτάσει τη Λογοτεχνική αθανασία με ένα και μοναδικό βιβλίο - συμπτωματικά, με θέμα την αθανασία. Ειλικρινά, δεν πιστεύω ότι υπάρχουν πολλοί που δεν έχουν τουλάχιστον δει μια ταινία με θέμα τον πιο διάσημο...Κόμη της τέχνης. Ο Bram Stoker δεν ήταν ο πρώτος που έγραψε για βαμπίρ - όπως έχουμε δει και μέσα από τα θέματα που γράφω για την Αγγλική Λοχοτεχνία. Ήταν όμως ο πρώτος, απ' όσο ξέρω, που συνδύασε όλους τους γνωστούς μύθους και όλες τις γνωστές ιστορίες σε ένα ενιαίο, πλήρους μήκους έργο το οποίο έχει συνοχή, βάθος χαρακτήρων - πολύ, πολύ περισσότερο από όσο δείχνουν οι περισσότερες ταινίες. Το σημαντικότερο, δε, στοιχείο του Dracula είναι το γεγονός ότι μέσα του κρύβεται ένα πλήθος ερμηνειών, σχετικών με πολλά θέματα που απασχολούσαν το κοινό στα τέλη του 19ου αιώνα.

Αποτολμώντας μια σύντομη λίστα, ορισμένα από τα αντιδιαμετρικά στοιχεία που θα εντοπίσουμε είναι τα εξής:

- Δύση εναντίον Ανατολής
Ο Count Dracula προέρχεται από την Τρανσυλβανία, και το βιβλίο ανοίγει με τον Jonathan να ταξιδεύει με το τρένο από τη Δύση στην Ανατολή, με εντονότατο το στοιχείο της διείσδυσης σε μια περιοχή ολοένα και πιο ξένη – δίνεται η εντύπωση ενός άλλου κόσμου, κυριολεκτικά

- Τεχνολογία εναντίον Πίστης/Πνευματισμού
Ένα πλήθος τεχνολογικών επιτευγμάτων παρελαύνουν στο κείμενο (π.χ. οι ολοκαίνουργιες καραμπίνες του Quincey P. Morris, ή οι συσκευές μετάγγισης αίματος του Abraham Van Helsing), αλλά τελικά αποτυγχάνουν εκεί που η πίστη/πνευματισμός/παραψυχολογία δίνουν λύσεις. Προσέξτε την πάρα πολύ σημαντική σειρά σκηνών (που ανεξήγητα δεν υπάρχει στην ταινία του Coppola του 1992), όπου η Mina ακολουθεί τα χνάρια του Κόμη όντας υπνωτισμένη

- Κανονικός Χρόνος εναντίον Ανεξέλεγκτου Χρόνου
Το μυθιστόρημα είναι γραμμένο με τη μορφή επιστολών ή άλλων αναφορών, αυστηρά δοσμένων με χρονολογική ακρίβεια, και οι υπόλοιποι χαρακτήρες πλην του Κόμη δείχνουν να υπακούουν στις αυστηρές εντολές του χρόνου. Ο Κόμης, αντίθετα, όχι μόνο είναι αθάνατος – ή απέθαντος, όπως προτιμάτε – αλλά ουσιαστικά έχει τη δύναμη να ελέγχει τον χρόνο κατά βούληση. Το φαινόμενο είναι πιο ισχυρό στην Τρανσυλβανία – όπου ο Jonathan – λέει πως όλα δείχνουν μπερδεμένα, και πως ο χρόνος δείχνει να επαναλαμβάνεται, αλλά και στο ταξίδι του στο Λονδίνο, όπου ο Κόμης δείχνει να κουβαλά τον «δικό του» χρόνο

Τα συμπεράσματα που μπορούν να βγουν από αυτά και πολλά άλλα διαμετρικά αντίθετα είναι σημαντικά, αν δούμε το βιβλίο στην ιστορική του διάσταση. Και πάλι, έχουμε να κάνουμε με το τέλος του 19ου αιώνα και μια εποχή όπου η Αγγλική αποικιοκρατική πολιτική είχε αρχίσει να δείχνει την αρνητική της μορφή – με ένα πλήθος εθνικοτήτων και μειονοτήτων να καταλαμβάνουν την Αγγλία, κάτι που δεν ήταν γινόταν δεκτό και πολύ θετικά. Κλείνοντας, αξίζει να ρίξει κανείς μια ματιά στην περιγραφή του Κόμη, καθώς και στο τι είδους business κλείνει στην Αγγλία – και με ποιον. Απάντηση δεν θα δώσω, αλλά ως hint σκεφτείτε το έργο Nosferatu, την πρώτη ουσιαστικά ταινία που μετέφερε το Dracula στη μεγάλη οθόνη. Σκεφτείτε πού και πότε γυρίστηκε το έργο αυτό.

NordicWarrior
18-10-2008, 21:28
Ο Eliot είναι μια ενδιαφέρουσα περίπτωση ποιητή. Γεννήθηκε στις ΗΠΑ, μεγάλωσε στην Αγγλία, κι η ποίησή του είναι κάτι ανάμεσα στα δύο – αναρωτιέται κανείς αν έχει θέση στο πάνθεον των μεγάλων Άγγλων συγγραφέων (όχι εξαιτίας της ποιότητας της ποίησής του, που είναι αδιαμφισβήτητη, αλλά λόγω των Αμερικανικών του επιρροών)

Στην πραγματικότητα, ο Eliot όχι μόνο έχει θέση στην Αγγλική Λογοτεχνία αλλά και η θέση αυτή είναι περίοπτη. Η ποίησή του είναι χαρακτηριστικότατο δείγμα της εποχής του και του Μοντερνισμού, και κατά μία έννοια η ιδιότητά του αυτή είναι που την κάνει τόσο «Ευρωπαϊκή». Το πιο σημαντικό του έργο είναι το The Waste Land, το οποίο είναι ένα εξαιρετικά πολύπλοκο και πολυσύνθετο έργο, πέρα από το χώρο και την μορφή των κειμένων που γράφονται εδώ.

Θα προτιμούσα, αντίθετα, να ασχοληθώ με ένα άλλο του γνωστό ποίημα, το The Love Song of J. Alfred Prufrock, το οποίο είναι σχετικά ευθύ, εύκολο να διαβαστεί με μια ανάγνωση, αν και ο φιλοσοφικός/αλληγορικός του πλούτος είναι ευρύς.

Το κείμενο του ποιήματος μπορείτε να το βρείτε εδώ:
http://www.bartleby.com/198/1.html

Από τον τίτλο ακόμα, καταλαβαίνει κανείς ότι ένα κυρίαρχο θέμα του ποιήματος είναι η αντίθεση, η σύγκρουση, ο κατακερματισμός (όλα στοιχεία του Μοντερνισμού). Η ρομαντική, ανάλαφρη αίσθηση που δημιουργείται από τις 3 πρώτες λέξεις, χάνεται με τις επόμενες, που - συμπτωματικά; δε νομίζω- αναφέρονται στο όνομα (άρα και στην ταυτότητα) του κεντρικού χαρακτήρα. Μια αλληγορία, πιθανώς, για την αδυναμία ή έστω την δυσκολία να σβήσει κανείς αυτό που είναι

Το ποίημα έχει διαβαστεί με διάφορους τρόπους, άλλοτε ως αλληγορία για τις κοινωνικές σχέσεις μεταξύ των ανθρώπων κι άλλοτε ως ευρύτερο φιλοσοφικό κείμενο, που αναρωτιέται για την ματαιότητα των πάντων. Προσωπικά το βλέπω, όπως έλεγα και για τη Christina Rossetti, ως ένα θεωρητικό, φιλοσοφικό ολοκλήρωμα το οποίο περικλείει την ανθρώπινη εμπειρία ως έχει. Γραμμένο στη καρδιά του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου, οι σκηνές του είναι αδιαμφισβήτητα επηρεασμένες από τα γεγονότα – το ποίημα εμπεριέχει μια…γενναία δόση μελαγχολίας, ένα μίγμα από νοσταλγία και απελπισία ταυτόχρονα, ένα είδος μετάλλαξης του Ρομαντικού Sublime στο Μοντερνισμό, όπου το κράμα δέους και θαυμασμούς γίνεται νοσταλγία και απελπισία

[…]
The yellow fog that rubs its back upon the window-panes,
The yellow smoke that rubs its muzzle on the window-panes
Licked its tongue into the corners of the evening,
Lingered upon the pools that stand in drains,
Let fall upon its back the soot that falls from chimneys,
Slipped by the terrace, made a sudden leap,
And seeing that it was a soft October night,
Curled once about the house, and fell asleep.

And indeed there will be time
For the yellow smoke that slides along the street,
Rubbing its back upon the window-panes;
[…]

Περισσότερο ίσως κι από την απελπισία/νοσταλγία, κυρίαρχο είναι και το θέμα της αδυναμίας πράξης – σίγουρα κι αυτό επηρεασμένο από την εποχή. Ο ήρωας, ως ένας τραγικός χαρακτήρας, αντιλαμβάνεται το αναπόφευκτο πεπρωμένο του

[…]
And the afternoon, the evening, sleeps so peacefully!
Smoothed by long fingers,
Asleep … tired … or it malingers,
Stretched on the floor, here beside you and me.
Should I, after tea and cakes and ices,
Have the strength to force the moment to its crisis?
But though I have wept and fasted, wept and prayed,
Though I have seen my head [grown slightly bald] brought in upon a platter,
I am no prophet—and here’s no great matter;
I have seen the moment of my greatness flicker,
And I have seen the eternal Footman hold my coat, and snicker,
And in short, I was afraid.
[…]
No! I am not Prince Hamlet, nor was meant to be;
Am an attendant lord, one that will do
To swell a progress, start a scene or two,
Advise the prince; no doubt, an easy tool,
Deferential, glad to be of use,
Politic, cautious, and meticulous;
Full of high sentence, but a bit obtuse;
At times, indeed, almost ridiculous—
Almost, at times, the Fool.
[…]


Είναι ενδιαφέρον να παρατηρήσουμε την αναφορά στον Hamlet, καθώς όχι μόνο επιβεβαιώνεται ό,τι είπα προηγουμένως περί αδυναμίας αλλαγής του πεπρωμένου (δλδ. ως μέλος της τραγικής θεωρίας), αλλά ταυτόχρονα είναι σημαντικό να θυμηθούμε ότι στο τέλος του 19ου και στις αρχές του 20ου αιώνα, ο Hamlet αντιμετωπιζόταν ολοένα και πιο πολύ ως ένα επίκαιρο έργο, στο οποίο οι νεαροί φιλόσοφοι, λογοτέχνες και στοχαστές έβλεπαν να καθρεφτίζεται η αδυναμία αλλαγής του status quo, η αδυναμία των νέων γενεών να αντιμετωπίσουν το παρελθόν. Αξίζει να το δει κανείς ως μέρος της «τρέλας» (με ή χωρίς εισαγωγικά) που ήταν ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος.

Αντί επιλόγου, θα ήθελα να κλείσω με το κλείσιμο του ποιήματος, και να αναρωτηθώ για την εικόνα που προσφέρει ο Eliot

We have lingered in the chambers of the sea
By sea-girls wreathed with seaweed red and brown
Till human voices wake us, and we drown

NordicWarrior
25-10-2008, 20:06
Κάποιοι ίσως παραξενευτούν (και πάλι!) με την επιλογή του John Fowles ως τον τελευταίο συγγραφέα στη σειρά αυτή. Όπως και στην αρχή, έτσι και τώρα αποφάσισα (αναγκάστηκα;) να παρακάμψω πολλά ισχυρά ονόματα της Αγγλικής Λογοτεχνίας. Ο λόγος για τον οποίο κατέληξα στον John Fowles είναι ότι αφενός πρόκειται για έναν νεότερο συγγραφέα από π.χ. τη Virginia Woolf (την οποία αρχικά προόριζα για το δέκατο και τελευταίο αυτό μέρος), κι αφετέρου – και κυρίως – γιατί το έργο του είναι εξαιρετικά επίκαιρο και περιγραφικό της κοινωνίας μας, μιας κοινωνίας τόσο διαμελισμένης που αρνείται πεισματικά να κοιτάξει τον ίδιο της τον εαυτό.

Ο John Fowles είναι γνωστός για αρκετά έργα, αλλά το πρώτο του είναι και το σημαντικότερο, κατά τη γνώμη μου. Το The Collector (1963) περιγράφει το πώς ο Frederick, ένας μοναχικός, εκκεντρικός άντρας της εργατικής τάξης – αν και ξαφνικά εύπορος λόγω κερδών σε ένα λαχείο – απαγάγει τη Miranda, μια φοιτήτρια της ανώτερης αστικής τάξης και την κρατά φυλακισμένη στο σπίτι του.

Το θέμα της παραπλάνησης είναι κυρίαρχο στο The Collector, και αυτό γίνεται αντιληπτό από την αρχή. Ο Frederick παραπλανά τη Miranda στο να σταματήσει και να κοιτάξει μέσα στο βαν του με το πρόσχημα ότι μέσα υπάρχει ένας τραυματισμένος σκύλος. Αργότερα, η ίδια η Miranda – στην απεγνωσμένη προσπάθειά της να ξεφύγει – καταφεύγει σε μια σειρά από παραπλανήσεις και ψέματα. Αυτό, αν και φυσικό επακόλουθο του ενστίκτου για επιβίωση, θέτει ένα σοβαρό ερώτημα: Μήπως ο Frederick, που είναι σταθερός, ειλικρινής και ευθύς στα λόγια και τις πράξεις του, χάνει τελικά την πίστη του στη Miranda και στα όσα αυτά λέει εξαιτίας των ψεμάτων και της παραπλάνησής που χρησιμοποιεί για να κερδίσει την ελευθερία της;

Και κάνοντας το βήμα από τους χαρακτήρες στο τι αυτοί αντιπροσωπεύουν, είναι άραγε σωστό να σκεφτούμε ότι οι πράξεις – οι εγκληματικές πράξεις – των κατωτέρων τάξεων υπαγορεύονται από την παραπλάνηση και τα ψέματα των ανώτερων;

yperilix
17-11-2008, 22:53
Καλησπερα σας παιδιά. Ειλικρινά είναι αυτό που λένε "στον ουρανό σας γύρευα και στη γη σας βρηκα". Ψαχνω πολύ καιρό τώρα πληροφορίες για την Αγγλική Λογοτεχνία, ιδιαίτερα για την ελισαβετιανή περίοδο. Σας παρακαλώ έχετε να μου συστήσετε βιβλία ή πείτε μου τους κυριώτερους εκπροσώπους της περιόδου. Ευχαριστώ και περιμένω τη βοήθεια σας. Μαίρη

NordicWarrior
17-11-2008, 23:17
Το θέμα που θίγεις είναι ίσως ελαφρά υπερ-γενικευμένο - ακόμα κι αν δούμε μόνο την συγκεκριμένη αυτή περίοδο.

Σε κάθε περίπτωση, κάνε ένα google search "elizabethan era" και θα σου βγουν πάμπολλα αποτελέσματα. Θα πρότεινα ιδιαίτερα τα
http://www.elizabethan-era.org.uk/
http://shakespeare.palomar.edu/

Αν θες συγκεκριμένες πληροφορίες (π.χ. για συγκεκριμένο έργο/συγγραφέα), ρώτα με

yperilix
17-11-2008, 23:22
Συγνωμη αν σε ζαλίζω. Θέλω να ασχοληθώ με την λογοτεχνία της περιόδου μετά τον Σαίξπηρ, τον οποίον ήδη μελετώ. Έχω μια ιδιαίτερη αδυναμία στην Ωστιν και στις αδελφες Μπροντέ. Μήπως είναι βικτωριανή κι όχι ελισαβετιανή περίοδος όπως προανέφερα; Και πάλι συγνώμη αλλά είμαι σχετικά αδαής. Προσπαθώ να διαβάσω μόνη μου και -τρομάρα μου- θέλω να ασχοληθώ με την συγκριτική λογοτεχνία. Αν μπορείς θα μου κανεις μεγάλη χάρη μια και λόγω δουλειάς δεν έχω πολύ χρόνογια να τρέξω σε βιβλιοθήκες. Μαίρη

NordicWarrior
18-11-2008, 12:13
No problem :wavey: Και συγχαρητήρια για το ενδιαφέρον σου και την προσπάθεια

H Βικτωριανή εποχή (η ειδικότητά μου, μάλιστα), είναι η περίοδος της Βασίλισσας Βικτώριας, δλδ. 1837-1901. Οι αδερφές Brontë όντως ανήκουν στην Βικτωριανή περίοδο. H Jane Austen είναι ελαφρώς προγενέστερη, αλλά δεν ανήκει στο Ρομαντισμό, αν και έγραψε σε εκείνη την περίοδο. Βασικά δεν ανήκε πουθενά, αν και τα κείμενά της είναι ένα περίεργο μίγμα (που προσωπικά με βρίσκει αδιάφορο - γούστα είναι αυτά) sensational novel της Βικτωριανής εποχής και ψεύδο-ρεαλισμού

Η καλύτερη (εύκολα προσβάσιμη) πηγή πληροφοριών, τόσο λογοτεχνικών όσο και κοινωνικοπολιτικών για την εποχή είναι το
http://www.victorianweb.org/

Για την Jane Austen
http://www.pemberley.com/janeinfo/janeinfo.html

Για τις Brontë
http://www.lang.nagoya-u.ac.jp/~matsuoka/Bronte.html

Και ένα σχόλιο για το πώς κανείς να προσεγγίσει την Βικτωριανή εποχή...
Αν και κανείς μπορεί να διαβάζει ένα κείμενο με όποιο τρόπο και χρησιμοποιώντας όποια θεωρητικά θεμέλια απαιτεί η έρευνά που κάνει, η Βικτωριανή εποχή, όντας μια περίοδος με μεγάλες αλλαγές στις κοινωνικές δομές, συχνά προσεγγίζεται από μια Νεο-Ιστορική θεωρητική κατεύθυνση (που εμπεριέχει και το Μαρξισμό).

Με άλλα λόγια, τοποθετείς το κείμενο στο ιστορικό του πλαίσιο και, παράλληλα συγκρίνοντάς το με άλλα έργα της εποχής (συμπεριλαμβανομένων non-fiction, όπως εφημερίδες, γράμματα, κλπ), βλέπεις τι έχει να πει για τις κοινωνικές τάξεις και τις "μειονότητες" - του στυλ εργατική τάξη, γυναίκες, μετανάστες, Εβραίοι, κλπ.

μπακαρας
18-11-2008, 20:00
ειναι αδικο για τον doyle να λεμε οτι ασχοληθηκε μονο με ενα αντικειμενο.αποτι θυμαμαι εγραψε ενα τριτομο εργο για τον πολεμο των μποερ κ αν δεν απατωμαι ειχε κιαλλες λογοτεχνικες προσπαθειες οπως τον εξαιρετικο ΧΑΜΕΝΟ ΚΟΣΜΟ,καθως κ αρκετες εφευρεσεις στο ενεργητικο του(!).περαν αυτου θα ηταν απερισκεπτο (ισως κ επικινδυνο)να εδινε σε εναν πχ.πολιτικο τις ικανοτητες του S.Holmes (φανταστητε εναν ηγετη που ο κοσμος θα νομιζει οτι μπορει να τα κανει ολα τι ειδους προτυπο θα δημιουργουσε)

μπακαρας
18-11-2008, 20:16
οσο αφορα τη προσφορα του STOKER σιγουρα ηταν μεγαλη ομως ο ηρωας που χρησιμοποιησε βασιζοταν σε υπαρκτο προσωπο κ πολλα απο τα στοχεια που χρησιμοποιησε βασιζονται στα φρικτα εργα του Vlad Tsepes καθως κ στους λιβελους που εγραψαν πολιτικοι αντιπαλοι του ρουμανου τυρρανου(πχ.οτι ηταν μαγος η επινε αιμα).επισης μυθοι για βρυκολακες απαντωνται σολη τη ευρωπη (στην ελλαδα λεγονταν βουρκολακες).πιστευω οτι αυτα πρεπει να υποθουν χαριν ιστορικης αληθειας.

NordicWarrior
18-11-2008, 20:52
ειναι αδικο για τον doyle να λεμε οτι ασχοληθηκε μονο με ενα αντικειμενο

Αυτό που είπα ήταν ότι ουσιαστικά ήξερε μόνο ένα πράγμα να κάνει, αλλά το έκανε πάρα πολύ καλά...Η Λογοτεχνική ιστορία τον θυμάται γι' αυτό το ένα πράγμα, άσχετα αν έγραψε κι άλλα, αναμφισβήτητα ενδιαφέροντα έργα


οσο αφορα τη προσφορα του STOKER σιγουρα ηταν μεγαλη ομως ο ηρωας που χρησιμοποιησε βασιζοταν σε υπαρκτο προσωπο.

Ομοίως, αυτό που είπα ήταν ότι ο Bram Stoker δεν ήταν ο πρώτος που έγραψε για βαμπίρ αλλά ο πρώτος, απ' όσο ξέρω, που συνδύασε όλους τους γνωστούς μύθους και όλες τις γνωστές ιστορίες σε ένα ενιαίο, πλήρους μήκους έργο το οποίο έχει συνοχή και βάθος χαρακτήρων

Η αυθεντικότητα είναι υπερεκτιμημένη από το κοινό. Ο Shakespeare, ο απόλυτος Ιερέας της Αγγλικής Λογοτεχνίας, δεν δημιούργησε ούτε έναν αυθεντικό κύριο χαρακτήρα παρά δανείστηκε από προγενέστερους (κυρίως Ιταλικούς)

ΕΚΑΤΗΡΑ
21-11-2008, 10:03
W ARRIOR,,,ΕΠΕΙΔΗ ΤΟ ΕΠΙΠΕΔΟ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΗΣ ΜΑΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥ ΧΑΜΗΛΟ ΚΑΙ ΚΑΙ ΕΠΕΙΔΗ ΣΕ ΟΛΑ ΘΕΛΟΥΜΕ ΝΑ ΕΧΟΥΜΕ ΤΙΣ ΒΑΣΙΚΕς ΓΝΩΣΕΙς ΓΙΑΤΙ ΧΩΡΙΣ ΒΑΣΙΚΕς ΚΑΙ ΓΕΝΙΚΕς ΓΝΩΣΕΙΣ ΚΑΘΕ ΕΝΑΣΧΟΛΗΣΗ ΜΕ ΕΝΑ ΤΟΜΕΑ ΑΠΟΤΕΛΕΙ ΓΙΑ ΜΑΣ ΤΡΥΠΑ ΣΤΟ ΝΕΡΟ ΚΑΙ ΑΝΕΜΟΜΑΖΩΜΑ-ΤΣΟΥΒΑΛΙΑΣΜΑ ΤΗΣ ΚΑΚΙΑΣ ΩΡΑΣ
ΘΑ ΘΕΛΑ ΑΝ ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΤΟΝ ΝΑ ΠΡΟΤΕΙΝΕΙΣ:

- ΚΑΤΙ ΓΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΠΑΝΩ ΣΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

-ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ Η ΑΛΛΕΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΕς (ΑΣΙΑΤΙΚΗ ,ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΚΤΛ...)

-ΣΤΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

-ΚΑΙ ΣΕ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΕς (πχ ερωτικη ,του φανταστικου ,ταξιδιωτικη ...................)

Η ΑΝ ΕΧΕΙΣ ΝΑ ΠΡΟΤΕΙΝΕΙΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗς ΠΑΝΩ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΓΕΝΙΚΑ ΑΝΑ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ...ΘΑ ΜΑΣ ΥΠΟΧΡΕΩΝΕΣ ΑΝ ΕΧΕΙΣ ΝΑ ΠΡΟΤΕΙΝΕΙΣ ΚΑΤΙ .......................

NordicWarrior
21-11-2008, 13:01
Καταρχήν να δηλώσω ευθαρσώς την σχετική άγνοιά μου για θέματα μη Αγγλικής Λογοτεχνίας (δλδ. για άλλες Ευρωπαϊκές, Ασιατικές, κλπ). Όσα λίγα γνωρίζω είναι είτε σε σχέση με την Αγγλική Λογοτεχνία (π.χ. μετανάστες άλλων χωρών, που γράφουν στα Αγγλικά), είτε με θεωρητικά θέματα Λογοτεχνίας (π.χ. λογοτεχνικά ρεύματα, κλπ.). Συνεπώς, δεν θεωρώ τον εαυτό μου κατάλληλο για να βοηθήσει σε θέματα μη Αγγλικής Λογοτεχνίας - θα ήταν ευχής έργο αν κάποιος με τέτοιες γνώσεις έγραφε κάτι παρόμοιο με τα θέματα που έκανα εγώ για την Αγγλική Λογοτεχνία

Τώρα, για θεματικές λογοτεχνίες (genres), στην Αγγλική Λογοτεχνία...

Όπως έγραψα και σε νωρίτερο θέμα, πηγές υπάρχουν άπειρες, αλλά είναι όλες στα Αγγλικά. Υπάρχουν και μερικά ελάχιστα site στα Ελληνικά, αλλά είναι αμφίβολης ποιότητας - όσα είδα εγώ τουλάχιστον.

Δινω μερικές πηγές στα Αγγλικά, κι αν κάποιος έχει πρόβλημα κατανόησης, ας χρησιμοποιήσει έναν online μεταφραστή (π.χ. http://babelfish.yahoo.com/ ) - δεν είναι η καλύτερη λύση, αλλά μπρος στο τίποτα...

Science Fiction
http://www2.ku.edu/~sfcenter/other.htm#scholarly

Gothic Fiction
http://www.litgothic.com/LitGothic/general.html

Slave Narratives
http://www.moadsf.org/salon/exhibits/slave_narratives/resources.html

Detective Fiction
http://www.springfieldlibrary.org/stacks/advis.html

Όποιος μπορεί να βρει βιβλία, ας ψάξει το Ways of Reading, των Montgomery et al., το οποίο είναι η κορυφαία εισαγωγή στο πώς διαβάζουμε λογοτεχνία

yperilix
22-11-2008, 15:18
Συμφωνω με την ΕΚΑΤΗΡΑ. Ίσως θα έπρεπε να βάλουμε καποιες βάσεις εμείς οι αρχάριοι για να μπορέσουμε να προχωρήσουμε λιγάκι και να φτάσουμε στα ύψη των υπόλοιπων. Παράλληλα βεβαια διαβάζουμε και προσπαθούμε. Καθε βοήθεια ευπρόσδεκτη. Nordic Warrior φανταστικό το site για την περίοδο που ενδιαφέρει. Σε ευχαριστώ πολύ. Πρόσφατα ανακάλυψα και μια "ξεχασμενη" σειρά σε ενα video club με έργα του Σαίξπηρ. Καλή ειναι! Βέβαια στο παρελθόν το κανάλι της Βουλήςκαθε Δευτέρα είχε θέατρο και είχα παρακολουθήσει φανταστικές αποδόσεις κλασικών έργων από σπουδαίους ηθοποιούς του θεάτρου. Εϊναι μια άλλη "διάσταση" του βιβλίου. Απέχει βεβαια αρκετά, αλλά μερικές φορές αξίζει το κόπο. Περιμένουμε νέα σας λοιπόν. Ευχαριστώ πολύ. Μαίρη

yperilix
19-12-2008, 14:45
Καλησπέρα, Nordic Warrior ήθελα να σου κανω δύο ερωτησεις:
1.- Μπορείς να με ενημερώσεις για τις περιόδους τις Αγγλικής λογοτεχνίας
με τους κυριώτερους αντιπροσώπους καθε περιόδου; Επιγραμματικά φυσικά
δεν εννοώ να γραψεις όλη την Ιστορία της Αγγλικής λογοτεχνίας!
2.- Σήμερα έχει η Αγγλική λογοτεχνία να επιδείξει καποιους αξιόλογους
εκπροσώπους;
Ευχαριστώ έτσι κι αλλιώς, Μαίρη

NordicWarrior
19-12-2008, 17:36
Καλησπέρα :wavey:



1.- Μπορείς να με ενημερώσεις για τις περιόδους τις Αγγλικής λογοτεχνίας
με τους κυριώτερους αντιπροσώπους καθε περιόδου;

Εντελώς επιγραμματικά. Για περισσότερες πληροφορίες δες το
http://www.wwnorton.com/college/english/nael/welcome.htm
και ψάξε είτε μέσω του search είτε μέσω του "choose a period", στη κορυφή της σελίδας

Middle Ages:
- Beowulf (Αγνώστου συγγραφέως), πιθανώς το πρώτο "Αγγλικό" κείμενο. Τα εισαγωγικά γιατί δεν υπάρχουν Άγγλοι χαρακτήρες στο Beowulf, και οι Άγγλοι ακαδημαϊκοί δεν ήξεραν τίποτε γι' αυτό πριν να ανακαλυφθεί το 19ο αιώνα

- Geoffrey Chaucer. Ο Πατέρας της Αγγλικής Λογοτεχνίας. Γνωστότερο έργο το The Canterbury Tales

Renaissance (16oς αιώνας):
- Christopher Marlowe, Doctor Faustus
- William Shakespeare (Από πού να αρχίσει κανείς)

17ος αιώνας:
- John Milton, Paradise Lost

18ος αιώνας (Restoration):
- Samuel Johnson, A Dictionary of the English Language (To πρώτο σοβαρό λεξικό)
- Daniel Defoe, Robinson Crusoe. Από τους πατέρες του μυθιστορήματος
- Alexander Pope, The Rape of the Lock
- Ann Radcliffe. Δεν θεωρείται γενικά από τις πιο σημαντικές μορφές, αλλά τη συμπεριλαμβάνω γιατί ήταν από τους πρώτους που έγραψαν Gothic Fiction

Romanticism (1770-1820):
Πάρα πολλοί...
- William Blake
- William Wordsworth
- Samuel Taylor Coleridge
- Lord Byron
- John Keats
- Percy Bysshe Shelley

Βικτωριανή εποχή (19ος αιώνας):
- Charles Dickens
- George Eliot
- Christina Rossetti
- Alfred, Lord Tennyson
- Oscar Wilde
- Bram Stoker

Modernism
- Virginia Woolf
- James Joyce
- T.S. Elliot



2.- Σήμερα έχει η Αγγλική λογοτεχνία να επιδείξει καποιους αξιόλογους
εκπροσώπους;


Σχετικά είναι όλα. Προσωπικά, δεν μου αρέσει η Αγγλική Λογοτεχνία των τελευταίων 50 χρόνων. Κάποιοι πάντως σίγουρα θα αναφέρουν τα εξής ονόματα:
Philip Larkin
V. S. Naipaul (Νομπελ 2001)
Graham Greene
John Fowles

yperilix
19-12-2008, 17:55
Καλά είσαι φοβερός! Τόσο γρήγορα και τόσες πολλές πληροφορίες! Ευχαριστώ πολύ. Θέλω να φτιάξω, ας πούμε, ενα πίνακα χρονολογικό με τη λογοτεχνία των άλλων χωρών στις ίδιες περιόδους που μου ανεφερες.
Έχεις καμμιά ιδέα? Μαίρη

NordicWarrior
19-12-2008, 21:59
Όπως είχα πει και σε άλλο μήνυμα, για μη-Αγγλόφωνες Λογοτεχνίες καλύτερα να αναζητήσεις την τύχη σου αλλού - οι γνώσεις μου είναι εντελώς βασικές.

Για Καναδική και Αμερικανική Λογοτεχνία μπορώ να βοηθήσω:

- Η Αμερικανική Λογοτεχνία αρχίζει, κατά πολλούς, με τον John Winthrop και το "A Model of Christian Charity", το οποίο, παραδόξως γράφτηκε ΠΡΙΝ το πλοίο που μετέφερε τον Winthrop και τους υπόλοιπους αποίκους φτάσει στην Αμερικανική Ήπειρο (είμαστε στο 1630 τώρα). Το κείμενο αυτό θεωρείται το αρχέγονο υλικό της Αμερικανικής Λογοτεχνίας (και ίσως και της Αμερικανικής ταυτότητας) γιατί ουσιαστικά λέει πως οι άποικοι (και μελλοντικοί Αμερικάνοι) είναι ο λαός που διάλεξε ο Θεός για την απόστολή αυτή (την κατάκτηση της Αμερικής) και πως έχουν την ευκαιρία να χτίσουν μια νέα Εδέμ.

Πηγαίνοντας πιο μετά, μπορούμε να δούμε τον Ben Franklin και το τέλος του 18ου αιώνα. Η Θεολογία δεν έχει πολλά να πει στον λόγο του Franklin, o οποίος ήταν πολιτικός (λογοτεχνικά μιλώντας, αλλά και πρακτικά - αν θυμάμαι καλά ήταν πρεσβευτής στην Αγγλία για ένα διάστημα). Στα κείμενα του Franklin βλέπουμε τις βάσεις ενός άλλου, τεράστιου κοματιού της Αμερικανικής ταυτότητας, δηλαδή το πώς ο καθένας μπορεί να κάνει κάτι για τον εαυτο του, αν δουλέψει σκληρά (The American Dream - για το οποίο, πληροφοριακά, ο George Carlin είπε ότι λέγεται έτσι γιατί πρέπει να κοιμάσαι για να το πιστέψεις!)

Στα μέσα του 19ου αιώνα έχουμε την Αναγέννηση της Αμερικανικής Λογοτεχνίας. Τεράστια ονόματα, τα οποία θα χώριζα σε 2 κατηγορίες: οι φιλόσοφοι (εκφραστές του Transcendentalism) και οι μυθιστοριογράφοι. Στους πρώτους πρέπει να δούμε τους Ralph Waldo Emerson, Walt Whitman και Henry David Thoreau, οι οποίοι εξέφρασαν την ανάγκη για την Αμερικανική Λογοτεχνία (και κοινωνία) να αποκολληθεί από το Ευρωπαϊκό της παρελθόν και να χτίσει μια νέα ταυτότητα. Επίσης υποστήριζαν μια πνευματικότητα ανεξάρτητη από συγκεκριμένες θρησκείες - περίπου όπως ο Ρομαντισμός στο Η.Β. Στους μυθιστοριογράφους πρέπει να δούμε τους γίγαντες Nathaniel Hawthorne (The Scarlet Letter) και Herman Melville (Moby Dick).

Στα τέλη του 1800 και στις αρχές του 1900, ο ρεαλισμός αρχίζει να βρίσκει τα πατήματά του. Robert Frost, Ernest Hemingway, και William Faulkner είναι τα πιο κύρια ονόματα. Ο τελευταίος, δε, θεωρείται ο κυριότερος εκφραστής μιας πολύ ιδιαίτερης και σημαντικής κατηγορίας, το Southern Gothic. Αν κάποιος ενδιαφέρεται, αξίζει μια ιδιαίτερη ματιά. Ο λόγος είναι ότι η Gothic Fiction, γενικά, μιλά για ένοχα παρελθόντα, και ως αποτέλεσμα - το μαντέψατε - στο Southern Gothic αυτό το ένοχο παρελθόν έχει να κάνει με το δουλεμπόριο.

- Για την Καναδική Λογοτεχνία, λίγο πιο επιγραμματικά:

19ος αιώνας:
H Susanna Moodie είναι από τις πρώτες Καναδικές φωνές, στα μέσα του 19ου αιώνα. Το έργο της Roughing It in the Bush μιλά για τις εμπειρίες της ως αποίκου στη νέα, σκληρή Καναδική γη.

Αρχές 20ου αιώνα:
Frederick Philip Grove, Martha Ostenso (Wild Geese) - Τα αποκαλούμενα Prairie Novels, που μιλάνε - έκπληξη! - για τη σκληρή ζωή στις απέραντες Καναδικές εκτάσεις

Post-1945: Ποίηση > Margaret Atwood, Irving Layton (κορυφαία φιγούρα)
Μεταμοντερνισμός > Robert Kroetsch, Leonard Cohen, Michael Ondaatje, Timothy Findley

debbief
02-01-2009, 16:21
W ARRIOR,,,ΕΠΕΙΔΗ ΤΟ ΕΠΙΠΕΔΟ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΗΣ ΜΑΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥ ΧΑΜΗΛΟ ΚΑΙ ΚΑΙ ΕΠΕΙΔΗ ΣΕ ΟΛΑ ΘΕΛΟΥΜΕ ΝΑ ΕΧΟΥΜΕ ΤΙΣ ΒΑΣΙΚΕς ΓΝΩΣΕΙς ΓΙΑΤΙ ΧΩΡΙΣ ΒΑΣΙΚΕς ΚΑΙ ΓΕΝΙΚΕς ΓΝΩΣΕΙΣ ΚΑΘΕ ΕΝΑΣΧΟΛΗΣΗ ΜΕ ΕΝΑ ΤΟΜΕΑ ΑΠΟΤΕΛΕΙ ΓΙΑ ΜΑΣ ΤΡΥΠΑ ΣΤΟ ΝΕΡΟ ΚΑΙ ΑΝΕΜΟΜΑΖΩΜΑ-ΤΣΟΥΒΑΛΙΑΣΜΑ ΤΗΣ ΚΑΚΙΑΣ ΩΡΑΣ
ΘΑ ΘΕΛΑ ΑΝ ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΤΟΝ ΝΑ ΠΡΟΤΕΙΝΕΙΣ:

- ΚΑΤΙ ΓΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΠΑΝΩ ΣΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

-ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ Η ΑΛΛΕΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΕς (ΑΣΙΑΤΙΚΗ ,ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΚΤΛ...)

-ΣΤΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

-ΚΑΙ ΣΕ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΕς (πχ ερωτικη ,του φανταστικου ,ταξιδιωτικη ...................)

Η ΑΝ ΕΧΕΙΣ ΝΑ ΠΡΟΤΕΙΝΕΙΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗς ΠΑΝΩ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΓΕΝΙΚΑ ΑΝΑ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ...ΘΑ ΜΑΣ ΥΠΟΧΡΕΩΝΕΣ ΑΝ ΕΧΕΙΣ ΝΑ ΠΡΟΤΕΙΝΕΙΣ ΚΑΤΙ .......................

Τσα! Το πρώτο μου post, εν τάξει, έκαμα κι άλλο ένα στην γνωριμία
νέων χρηστών αλλά αυτό δεν μετράει :tounge:

Λοιπόν, για αρχή πάρ'τε αυτά από εμένα, τα οποία έχουν να κάμουν
με την γλώσσα κι έπειτα θα σας προσθέσω βιβλία με θεωρία της
Λογοτεχνίας, και διάφορα για την Ελληνική Λογοτεχνία κλπ.

Καταπληκτικό το νηματάκι, ως λάτρης της αγγλικής Λογοτεχνίας,
θα προσθέσω κι εγώ διάφορα εν καιρώ :D

********************************************

Τα λεξικά της νέας ελληνικής γλώσσας
________________________________________
Από τον Γιώργο Παπαναστασίου *

0. Eισαγωγή

H νέα ελληνική σίγουρα δεν συγκαταλέγεται ανάμεσα στις ευρωπαϊκές γλώσσες που γνώρισαν μεγάλη σε ποσότητα και σοβαρή σε ποιότητα παραγωγή λεξικών και άλλων βοηθημάτων (βλ. 2.4). H κοινωνική διγλωσσία (δημοτική - καθαρεύουσα• βλ. 4.1,4.2, 4.3) είναι σε μεγάλο βαθμό υπεύθυνη για το γεγονός αυτό. H "περιθωριοποίηση" της δημοτικής είχε ως αποτέλεσμα τον αποκλεισμό της όχι μόνο από το λημματολόγιο αλλά και από τη μεταγλώσσα των λεξικών: τα ερμηνεύματα δίνονταν πάντοτε στην καθαρεύουσα με αποτέλεσμα συχνά να είναι πιο δυσνόητα από τη λέξη που καλούνταν να ερμηνεύσουν. Από την καθιέρωση της δημοτικής γλώσσας ως επίσημης γλώσσας του κράτους το 1976 η κατάσταση βελτιώνεται αισθητά. Τα τελευταία χρόνια η ταχεία ανάπτυξη της γλωσσολογίας στην Ελλάδα συντέλεσε επίσης στην εφαρμογή σύγχρονων λεξικογραφικών θεωριών. Η απόσταση, ωστόσο, που μένει να διανυθεί για να αποκτήσει η νεοελληνική τον πλούτο και την ποικιλία λεξικών που έχουν οι άλλες ευρωπαϊκές γλώσσες είναι ακόμη μεγάλη.


1. Iστορική αναδρομή

Tα παλαιότερα λεξικά της δημοτικής γράφτηκαν στη μεγάλη τους πλειοψηφία από ξένους και δίνουν τα ερμηνεύματά τους σε ξένη γλώσσα. Aναφέρουμε ενδεικτικά το Glossarium graecobarbarum του J. Meursius (1610• 2η έκδοση 1614) με ερμηνεύματα στα λατινικά, τον Θησαυρό της εγκυκλοπαιδικής βάσεως του Γ. Bλάχου (1659• 2η έκδοση 1784) με ερμηνεύματα στα λατινικά, ιταλικά και γαλλικά, τον Tesoro della lingua greca-volgare et italiana του A. da Somavera (1709) με ερμηνεύματα στα ιταλικά, καθώς και το ιταλοελληνικό Vocabolario italiano e greco του G. Germano (1622). Ξεχωριστή θέση καταλαμβάνει το Glossarium ad scriptores mediae et infimae Graecitatis του Du Cange (1688), λεξικό βασισμένο κυρίως σε κείμενα της μεσαιωνικής δημώδους γραμματείας.

Aπό τα τέλη του 19ου αιώνα και μετά η κατάσταση αρχίζει να βελτιώνεται: Tο Λεξικόν της καθ' ημάς ελληνικής διαλέκτου, μεθερμηνευομένης εις το αρχαίον ελληνικόν και το γαλλικόν του Δ. Σκαρλάτου του Bυζαντίου (1835• 3η έκδοση 1874) είναι οπωσδήποτε ένα εκδοτικό επίτευγμα. O Στ. Kουμανούδης με τη Συναγωγή λέξεων αθησαυρίστων εν τοις ελληνικοίς λεξικοίς (1883) και τη Συναγωγή νέων λέξεων υπό των λογίων πλασθεισών (1900) καταλαμβάνει μια ξεχωριστή θέση στη νεοελληνική λεξικογραφία, αν και -όπως φαίνεται και από τους τίτλους- δεν ενδιαφέρεται για το σύνολο του λεξιλογίου.

H προπολεμική περίοδος της νεοελληνικής λεξικογραφίας κλείνει με το εξαίρετο Λεξικόν της νέας ελληνικής γλώσσης ορθογραφικόν και ερμηνευτικόν της "Πρωίας" (1933). Eίκοσι χρόνια αργότερα εκδίδεται το τρίτομο Λεξικόν της νέας ελληνικής του I. Σταματάκου (1952-1955). Συνταγμένα με επιστημονική μέθοδο τα δύο αυτά λεξικά χαρακτηρίζονται από πλούσιο λημματολόγιο, τόσο της καθαρεύουσας όσο και της δημοτικής, και από εύστοχα ερμηνεύματα.

Σε εντελώς διαφορετική βάση είχε αρχίσει να συντάσσεται από τις αρχές του 20ου αιώνα το -δυστυχώς ανολοκλήρωτο ακόμη- Iστορικόν Λεξικόν της Nέας ελληνικής (1933-1989: A-δαχτυλωτός), στο οποίο καταγράφεται συστηματικά ο διαλεκτικός πλούτος της νέας ελληνικής. Oι αδυναμίες του λεξικού αυτού (ερμηνεύματα στην καθαρεύουσα, αλλαγές στη μεθοδολογία και κυρίως το γεγονός ότι δεν είναι ακόμη ορατός ο χρόνος ολοκλήρωσής του) δεν μπορούν να μειώσουν την αξία του, που έγκειται ακριβώς σε αυτό: αποδελτιώνει και καταγράφει εξαντλητικά διαλεκτικούς τύπους από όλες τις γεωγραφικές περιοχές στις οποίες μιλιόταν η ελληνική κατά τις αρχές του αιώνα. H εξειδίκευσή του αυτή προσδιορίζει βέβαια και το κοινό στο οποίο απευθύνεται: στον διαλεκτολόγο, στον γλωσσολόγο, στον λεξικογράφο και γενικά στον ερευνητή.

Τέλος πρέπει να αναφέρουμε το Mέγα Λεξικόν της ελληνικής γλώσσης του εκδότη Δ. Δημητράκου, Aθήνα, 1936-1950. Aποτελεί πράγματι ένα εκδοτικό επίτευγμα, αντιμετωπίζει όμως την ελληνική γλώσσα με σαφή ιδεολογικό προσανατολισμό: επιδιώκει να δείξει την αδιάσπαστη συνέχειά της από την αρχαία εποχή ως σήμερα και γι' αυτό καταγράφει σε εννέα ογκώδεις τόμους το αρχαιοελληνικό, το βυζαντινό, το όψιμο μεσαιωνικό και το νεοελληνικό λεξιλόγιο (καθαρεύουσας και δημοτικής) αντλώντας από τα αντίστοιχα για κάθε περίοδο λεξικά. Συγκεκριμένα για την αρχαία παίρνει ως βάση τη μετάφραση (από τους Ξ. Mόσχο και Μ. Kωνσταντινίδη) του λεξικού των Liddell & Scott, για τη ρωμαϊκή και τη βυζαντινή περίοδο το λεξικό του Sophocles, για την όψιμη μεσαιωνική το Λεξικό του Du Cange, ενώ για τη νέα ελληνική στηρίζεται στα λεξικά που προαναφέρθηκαν.



2. H σημερινή κατάσταση

2.1. Γενικά Λεξικά

1. Λεξικό της κοινής νεοελληνικής. 1998. Θεσσαλονίκη: Iνστιτούτο Nεοελληνικών Σπουδών ['Ιδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη].

Kαρπός πολυετούς και συλλογικής προσπάθειας, είναι το πρώτο λεξικό που έθεσε τις αρχές της νεοελληνικής λεξικογραφίας σε σύγχρονη βάση. Kαι αυτό γιατί οι αρχές στις οποίες στηρίχθηκε η σύνταξή του δημοσιεύτηκαν ευρύτατα πολύ πριν την ολοκλήρωση του έργου, γνώρισαν την κριτική και την επιδοκιμασία της επιστημονικής κοινότητας και χρησιμοποιήθηκαν εν μέρει από άλλα λεξικά που κυκλοφορούν σήμερα. Eίναι καθαρά γλωσσικό λεξικό, περιέχει φωνητική μεταγραφή όλων των λημμάτων, κλιτικά παραδείγματα, πλήρες σημασιολογικό τμήμα με πολλά παραδείγματα χρήσης και ετυμολογία για κάθε λήμμα του. Διαχωρίζει τα επίπεδα ύφους στα οποία χρησιμοποιείται κάθε λέξη ή επιμέρους σημασία της και περιλαμβάνει μεγάλο αριθμό εκφράσεων, φράσεων, παροιμιών κλπ. Tο ετυμολογικό του μέρος είναι το εγκυρότερο οποιουδήποτε άλλου λεξικού δίνοντας ιδιαίτερη βαρύτητα στην ανεύρεση των μεταφραστικών και σημασιολογικών δανείων, κάτι που δεν είχε γίνει ως τώρα για τη νεοελληνική γλώσσα.


2. Γ. Mπαμπινιώτης, 1998. Λεξικό της νέας ελληνικής γλώσσας. Aθήνα: Kέντρο Λεξικολογίας.

Aποτελεί συνδυασμό γλωσσικού και εγκυκλοπαιδικού λεξικού, και στο σημείο αυτό διαφέρει από τα υπόλοιπα σύγχρονα νεοελληνικά λεξικά. Στο καθαρά γλωσσικό τμήμα του εμφανίζει πληρότητα ως προς το λημματολόγιο, πολύ καλή σημασιολογική ανάλυση και πλούσια παραδείγματα με σύγχρονο νεοελληνικό λόγο. Καταγράφει επίσης μεγάλο μέρος της νεοελληνικής φρασεολογίας. Στο ετυμολογικό του τμήμα αναλύει την ιστορία των λέξεων μέχρι την ινδοευρωπαϊκή και όχι μέχρι την αρχαία ελληνική• για να καλύψει αυτήν την περίοδο αντιγράφει, όχι πάντοτε με επιτυχία, τα ετυμολογικά λεξικά της αρχαίας ελληνικής. Θετικό είναι το γεγονός οτι σε ειδικούς πίνακες παρέχει σχόλια που αφορούν τον σχηματισμό των συγκεκριμένων λέξεων, την ετυμολογική τους ιστορία ή ακόμη την επίλυση γλωσσικών δυσκολιών, ορθογραφικών προβλημάτων κλπ. Eνσωματωμένα στον κύριο όγκο του λεξικού βρίσκει κανείς αρκτικόλεξα καθώς και εγκυκλοπαιδικά λήμματα.


3. E. Kριαράς, 1995. Λεξικό της σύγχρονης ελληνικής δημοτικής γλώσσας. Aθήνα: Eκδοτική Aθηνών.

Το πρώτο από τα σύγχρονα λεξικά που κυκλοφόρησαν για τη νεοελληνική, αποτελεί καρπό συλλογικής προσπάθειας υπό τη συνεχή επίβλεψη και καθοδήγηση ενός από τους σπουδαιότερους νεοέλληνες φιλολόγους, του καθηγητή E. Kριαρά. Περιέχει πολύ καλή σημασιολογική ανάλυση κάθε λήμματος με παραδείγματα χρήσης, ενδείξεις για την προφορά και την κλίση των λέξεων, ετυμολογικές πληροφορίες καθώς και πλήθος εκφράσεων και φράσεων. Σε επίμετρο καταγράφει ονόματα προσώπων, καθώς και τα πιο συχνά αρκτικόλεξα της νέας ελληνικής.


4. Mείζον ελληνικό λεξικό. 1997. Aθήνα: Aρμονία.

Aποτελεί επανέκδοση, με πολλές βελτιώσεις του Eλληνικού λεξικού που πρωτοκυκλοφόρησε το 1988. Aν και έχει πλούσιο λημματολόγιο, υστερεί σημαντικά ως προς τη σημασιολογική ανάλυση. H ετυμολογία του επίσης δεν βασίζεται σε νεότερη έρευνα. Στο τέλος περιέχει κατάλογο προσώπων και τοπωνυμίων καθώς και αρκτικολέξων.


2.2. Eτυμολογικά Λεξικά

1. N. Aνδριώτης, [1951] 1983. Eτυμολογικό λεξικό της κοινής νεοελληνικής. 3η έκδοση. Θεσσαλονίκη: Iνστιτούτο Nεοελληνικών Σπουδών ['Ιδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη].

Tο πρώτο αμιγώς ετυμολογικό λεξικό που κυκλοφόρησε (α΄ έκδοση 1951) και το εγκυρότερο μέχρι σήμερα. Oι αναπόφευκτες ελλείψεις του οφείλονται κυρίως στο γεγονός ότι την εποχή της σύνταξής του έλειπαν πολλά βασικά εργαλεία όπως, το ανολοκλήρωτο ακόμη Λεξικό της μεσαιωνικής ελληνικής δημώδους γραμματείας του E. Kριαρά, που θα φώτιζαν περισσότερο την ιστορία του νεοελληνικού λεξιλογίου.


2. A. Φλώρος, 1980. Nεοελληνικό ετυμολογικό και ερμηνευτικό λεξικό. Aθήνα: Λιβάνης.

Δεν μπορεί να χαρακτηριστεί ως αυστηρά επιστημονικό, καθώς συντάχθηκε χωρίς ιδιαίτερη γλωσσολογική μέθοδο.


3. K. Δαγκίτσης, 1978-1984. Eτυμολογικό λεξικό της νεοελληνικής Aθήνα: Βασιλείου.

Aνολοκλήρωτο ακόμη (φτάνει μέχρι το γράμμα Π). 'Εχει ωστόσο και άλλες εγγενείς αδυναμίες, όπως το ότι περιέχει προσωπικές απόψεις του συγγραφέα, που παραμένουν ατεκμηρίωτες.



2.3. Λεξικά Συνωνύμων

1. Π. Bλαστός, 1931. Συνώνυμα και συγγενικά. Tέχνες και σύνεργα. Aθήνα: Eστία. Π. Bλαστός, 1989. Συνώνυμα και συγγενικά. Nέα έκδοση συμπληρωμένη από τα κατάλοιπα του συγγραφέα. Aθήνα: Eταιρεία Eλληνικού Λογοτεχνικού και Iστορικού Aρχείου.

Παρά τις όποιες αδυναμίες του, που συνίστανται κυρίως στο οτι απλώς παραθέτει τις συνώνυμες λέξεις χωρίς να προσδιορίζει το επίπεδο ύφους της καθεμιάς, αποτελεί την πρώτη σοβαρή προσπάθεια να συγκεντρωθούν λέξεις συνώνυμες, και μάλιστα της δημοτικής, κάτω από ένα λήμμα.


2. K. Δαγκίτσης, 1970. Λεξικό των συνωνύμων της νεοελληνικής. Aθήνα: Bασιλείου.

Δεν κατορθώνει να υπερβεί τις αδυναμίες του Λεξικού του Bλαστού, συμπληρώνει ωστόσο τον γλωσσικό του πλούτο.


3. Θ. Bοσταντζόγλου, 1976. Aντιλεξικόν ή Oνομαστικόν της νεοελληνικής γλώσσης. 3η έκδοση Aθήνα: Δομή.

Aποτελεί σίγουρα ένα ανυπέρβλητο έργο, έναν πραγματικό θησαυρό του νεοελληνικού λεξιλογίου. Περιέχει περίπου 60.000 λέξεις, που τις αντλεί από τα κυριότερα λεξικά της εποχής και τις κατατάσσει εννοιολογικά σε 1.500 ενότητες. Στο τέλος του βιβλίου το λημματολόγιο παρατίθεται και αλφαβητικά, ώστε να μπορεί ο χρήστης εύκολα να αναζητήσει λέξεις του ίδιου σημασιολογικού πεδίου στο κυρίως σώμα του λεξικού.


4. Θ. Bοσταντζόγλου, 1975. Eικονόγραπτον ονομαστικόν της νεοελληνικής γλώσσης. Aθήνα.

Mοναδικό στο είδος του, με εικόνες παρμένες από το Eγκυκλοπαιδικό Λεξικό Duden, βοηθάει τον χρήστη να βρει τη λέξη που αντιστοιχεί στο συγκεκριμένο αντικείμενο.



2.4. Aντίστροφα Λεξικά

1. Γ. Kουρμούλης, 1967. Aντίστροφον λεξικόν της νέας ελληνικής. Aθήνα.

Tο πρώτο λεξικό στο είδος του για τα νέα ελληνικά, περιλαμβάνει λέξεις τόσο της δημοτικής όσο και της καθαρεύουσας. Aποτελεί μέχρι σήμερα το βασικό εργαλείο για τις ανάγκες του ερευνητή της παραγωγικής μορφολογίας της νέας ελληνικής.

2. E. Mπαλαφούτης, 1996. Aντίστροφο λεξικό. Aθήνα: Eπικαιρότητα.

Δεν κατορθώνει να ξεπεράσει το αντίστοιχο έργο του Kουρμούλη, αντίθετα, το γεγονός οτι στο λημματολόγιο περιλαμβάνει και κλιτούς τύπους των λέξεων δυσχεραίνει την αναζήτησή τους.

3. A.Aναστασιάδη-Συμεωνίδη, 2001. Aντίστροφο λεξικό της νέας ελληνικής. Θεσσαλονίκη: Iνστιτούτο Nεοελληνικών Σπουδών ['Iδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη].

Αναμφίβολα θα αποτελέσει στο εξής κύριο έργο αναφοράς για όσους επιθυμούν να ασχοληθούν με τη μελέτη και την περιγραφή της παραγωγικής μορφολογίας της νέας ελληνικής. Δίπλα σε κάθε λέξη δίνεται επιπλέον η μορφολογική κατηγορία στην οποία αυτή ανήκει.



2.5. Eιδικά Λεξικά

Στην κατηγορία αυτή αναφέρουμε ενδεικτικά ορισμένα λεξικά που καταγράφουν τμήματα του νεοελληνικού λεξιλογίου.

1. Bεργωτής, Γ. Θ. 1988. Λεξικό λειτουργικών και τελετουργικών όρων. Θεσσαλονίκη: Mέλισσα.

2. Γεννάδιος, Π. Γ. [1914] 1977. Λεξικόν φυτολογικόν. Aθήνα: Tροχαλία.

3. Γρανίτσας, A. 1992. Λεξικό βιολογίας και γενετικής. Θεσσαλονίκη: Παρατηρητής.

4. Δαγκίτσης, K. 1967. Λεξικό της λαϊκής. Aθήνα: Bασιλείου.

5 Δημητρίου, Σ. 1978-1986. Λεξικό όρων. Aθήνα: Kαστανιώτης.

6 Zάχος, E. 1981. Λεξικό της πιάτσας. Aθήνα: Kάκτος.

7 Heldreich, Th. & Σ. Mηλιαράκης. 1980. Tα δημώδη ονόματα των φυτών. Aθήνα: Tολίδη. Ανατύπωση από την Eπιστημονική Eπετηρίδα του Πανεπιστημίου Aθηνών 4 (1907-1908): 239-486.

8 Mαρκαντωνάτος, Γ. 1979. Λεξικό λογοτεχνικών όρων. Aθήνα: Mαλλιάρης.

9 Tζάρτζανος, Z. 1981. Λεξικό των λαϊκών τεχνικών όρων της οικοδομικής. Aθήνα: Λύχνος.



2.6. Λεξικά Διαλέκτων

Στην κατηγορία αυτή αναφέρουμε τα σημαντικότερα λεξικά νεοελληνικών διαλέκτων.

1. Andriotis, N. 1974. Lexikon der Archaismen in neugriechischen Dialekten. Bιέννη: Osterreichische Akademie der Wissenschaften.

2. Aραβαντινός, Π. [1909] 1988. Hπειρωτικόν γλωσσάριον. Aθήνα: Bιβλιοθήκη Iστορικών Mελετών.

3. Γεωργίου, X. 1962. Tο γλωσσικό ιδίωμα Γέρμα Kαστοριάς. Θεσσαλονίκη: Eταιρεία Mακεδονικών Σπουδών.

4. Zώης, Λ. X. 1898-1916. Λεξικόν φιλολογικόν και ιστορικόν Zακύνθου. Zάκυνθος.

5. Kαραναστάσης, A. 1984-1992. Iστορικόν λεξικόν των ιδιωμάτων της Kάτω Iταλίας. Aθήνα: Aκαδημία Aθηνών.

6. Kονδυλάκης, I. 1990. Kρητικόν Λεξικόν. Επιμ. Θ. Δετοράκης Hράκλειο: Βικελαία Βιβλιοθήκη.

7. Kωστάκης, Θ. Π. 1987. Λεξικό της τσακωνικής διαλέκτου. Aθήνα: Aκαδημία Aθηνών.

8. Mιχαηλίδης-Nουάρος, M. 1972. Λεξικόν της καρπαθιακής διαλέκτου. Aθήνα.

9. Πάγκαλος, Γ. E. 1955-1970. Περί του γλωσσικού ιδιώματος της Kρήτης. Aθήνα.

10. Παπαδόπουλος, A. A. 1958-1961. Iστορικόν λεξικόν της ποντικής διαλέκτου. Aθήνα: Επιτροπή Ποντιακών Μελετών.

11. Παπαθανασόπουλος, Θ. 1982. Γλωσσάρι ρουμελιώτικης ντοπιολαλιάς. Aθήνα: Θουκυδίδης.

12. Παπαχριστοδούλου, X. 1986. Λεξικό των ροδίτικων ιδιωμάτων. Aθήνα: Στέγη γραμμάτων και τεχνών Δωδεκανήσου.

13. Πασπάτης, A. Γ. [1888] 1990. Tο χιακόν γλωσσάριον. Aθήνα: Kαραβία.

14. Tσιτσέλης, H. 1996. Γλωσσάριον Kεφαλληνίας. Aθήνα: Kαραβία. Aνατύπωση από τα Nεοελληνικά Aνάλεκτα του Φιλολογικού Συλλόγου Παρνασσού 2 (1874-1875): 145-368.

15. Xαντζιάρας, Δ. 1995. Tο θεσσαλικό γλωσσικό ιδίωμα. Aθήνα: Δημιουργία.

16. Xατζηιωάννου, K. 1996. Eτυμολογικό λεξικό της ομιλούμενης κυπριακής διαλέκτου. Λευκωσία: Tαμασός.

17. Xυτήρης, Γ. 1987. Kερκυραϊκό γλωσσάρι. Kέρκυρα.

* Ο Γιώργος Παπαναστασίου είναι γλωσσολόγος με ειδίκευση στην ιστορική γλωσσολογία και διευθ. Ινστιτούτου ΝΕ Σπουδών

Πηγή: Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας

debbief
02-01-2009, 16:32
Daniel Chandler
Διακειμενικότητα

Αν κι ο Saussure τόνισε τη σημασία της σχέσης των σημείων μεταξύ τους, μια από τις αδυναμίες της στρουκτουραλιστικής σημειωτικής είναι η τάση της να χειρίζεται τα επί μέρους κείμενα ως διακριτές, κλειστές οντότητες και να επικεντρώνεται αποκλειστικά στις εσωτερικές τους δομές. Όπως γράφει ο Gunther Kress, μέσα στο στρουκτουραλιστικό υπόδειγμα το πρόβλημα αυτό μπορεί να αντιμετωπισθεί «μόνο εάν κανείς κοιτάζει συστήματα δομών (π.χ. μια νέα δομή)» (Kress 1976, 93). Η σημειωτική έννοια της διακειμενικότητας, που εισήχθη από τη Julia Kristeva, συνδέεται πρωταρχικά με μεταστρουκτουραλιστές θεωρητικούς. Κάθε κείμενο επικοινωνιακού μέσου υπάρχει σε σχέση με άλλα. Στην πραγματικότητα, τα κείμενα χρωστούν περισσότερα σε άλλα κείμενα παρά στους κατασκευαστές τους. Τα κείμενα μορφοποιούνται από άλλους κατά πολλούς τρόπους. Πιο εμφανές είναι αυτό που συμβαίνει σε τυποποιημένo περιβάλλον: ένα τηλεοπτικό πρόγραμμα, παραδείγματος χάριν, μπορεί να αποτελεί τμήμα μιας σειράς και τμήμα ενός genre (όπως η σαπουνόπερα ή τα λαϊκά). Η κατανόησή μας και κάθε ατομικό κείμενο σχετίζεται με τέτοιες μορφοποιήσεις. Τα κείμενα δίνουν πλαίσια μέσα στα οποία άλλα κείμενα δημιουργούνται και ερμηνεύονται.

Για να καταλάβετε τη διαφήμιση της βότκα Absolut, που φαίνεται εδώ, πρέπει να ξέρετε τι να αναζητήσετε. Οι προσδοκίες αυτές καθιερώνονται σε σχέση με την προγενέστερη εμπειρία που έχουμε όσον αφορά την εξέταση σχετικών διαφημίσεων σε μια μακρά σειρά. Άπαξ και γνωρίζουμε ότι αναζητούμε το σχήμα του μπουκαλιού, είναι εύκολο να αντιληφθούμε πού βρίσκεται. Όπως επίσης και στη διαφήμιση του Smirnoff πιο πάνω (όπου ακόμη και το όνομα του προϊόντος απουσιάζει), οι μοντέρνες οπτικές διαφημίσεις εκμεταλλεύονται εκτεταμένα τη διακειμενικότητα με τον τρόπο αυτό. Η αυτόματη αναγνώριση του κατάλληλου ερμηνευτικού κώδικα χρησιμεύει για να αναγνωρισθεί ο ερμηνευτής της διαφήμισης ως μέλος ενός αποκλειστικού ομίλου με κάθε πράξη ερμηνείας, που κι αυτή χρησιμεύει με τη σειρά της για να ανανεώνει τη συμμετοχή του στον όμιλο αυτό.

Η υπαγωγή ενός κειμένου σε ένα genre δίνει στον ερμηνευτή του κειμένου ένα διακειμενικό κλειδάριθμο. Η θεωρία genre έχει την αξίωση να θεωρείται σημαντικός τομέας και οι θεωρητικοί του genre δεν υιοθετούν αναγκαία τη σημειωτική. Για γενικές επισκοπήσεις της θεωρίας genre ίδε Feuer 1992 και Neale 1980; για μια ουσιαστικά σημειωτική επισκόπηση ίδε Fiske 1987, 109-115. Μέσα στη σημειωτική τα genres μπορεί να ιδωθούν ως συστήματα σημείων ή κωδίκων – συμβατικοποιημένων αλλά δυναμικών δομών (ίδε Feuer 1992, 143). Κάθε παράδειγμα ενός genre χρησιμοποιεί συμβάσεις, που το συνδέουν με άλλα μέλη του ιδίου genre. Τέτοιες συμβάσεις είναι εμφανέστατες σε 'ανεκδοτολογικές' εκδοχές του είδους. Αλλά η διακειμενικότητα αντανακλάται επίσης στη ρευστότητα των συνόρων του genre και στη δημιουργία ασάφειας στα genres και στις λειτουργίες τους, που απεικονίζεται σε τέτοια πρόσφατα κατασκευάσματα, όπως είναι τα 'advertorials', 'infomercials', 'edutainment', 'docudrama' και 'faction' (ανάμιξη του 'fact' και 'fiction').

Άλλες συνδέσεις διαπερνούν επίσης τα σύνορα των τυπικών μορφών, παραδείγματος χάριν, στη συμμετοχή θεμάτων σε χειρισμούς από άλλα genre (το θέμα του πολέμου ευρίσκεται σε ένα φάσμα genres, όπως το φιλμ δράσης-περιπέτειας, το ντοκυμαντέρ, οι ειδήσεις, και οι τρέχουσες υποθέσεις). Μερικά genres ανήκουν από κοινού σε διάφορα μέσα: τα genres σαπουνόπερα, παιχνίδια και η τηλεφωνική επικοινωνία με το ακροατήριο ευρίσκονται και στην τηλεόραση και στο ραδιόφωνο. Το genre των δελτίων ειδήσεων βρίσκεται στην τηλεόραση, το ραδιόφωνο και στις εφημερίδες. Η διαφήμιση εμφανίζεται σε όλες τις μορφές μαζικών μέσων. Κείμενα μερικές φορές αναφέρονται άμεσα το ένα στο άλλο, όπως στις 'διασκευές' των φιλμ, και σε πολλές διασκεδαστικές τρέχουσες διαφημίσεις της τηλεόρασης. Κείμενα στο genre του trailer συνδέονται άμεσα προς συγκεκριμένα κείμενα μέσα ή έξω από το ίδιο μέσο. Το είδος της καταχώρισης προγραμμάτων υπάρχει στα έντυπα μέσα (περιοδικά, εφημερίδες με σχετικά προγράμματα) για να υποστηρίζει τα μέσα της τηλεόρασης, του ραδιοφώνου και του κινηματογράφου. Οι τηλεοπτικές σαπουνοπερες καλύπτονται σε μεγάλη έκταση σε λαϊκές εφημερίδες, τα περιοδικά και τα βιβλία. Η διάρθρωση του 'περιοδικού' (μαγκαζίνο) υιοθετήθηκε από την τηλεόραση και το ραδιόφωνο. Και ούτω καθ' εξής.

Όπως γράφουν ο Tony Thwaites και οι συνεργάτες του, «τα κείμενα είναι ελαστικά, και τα πλαίσια ή τα όριά τους μπορούν πάντα να ανασχεδιαστούν από τους αναγνώστες» (Thwaites et al. 1994, 89). Κάθε κείμενο υπάρχει μέσα σε μιαν ευρεία 'κοινότητα κειμένων' σε διαφορετικά genres και μέσα: κανένα κείμενο δεν είναι μια νησίδα αποκλειστικά μεμονωμένη. Μια χρήσιμη σημειωτική τεχνική για την εξερεύνηση της διακειμενικότητας αποτελεί η σύγκριση κι η αντιπαράθεση των διαφορετικών τρόπων χειρισμού παρόμοιων θεμάτων (ή όμοιων χειρισμών διαφόρων θεμάτων) μέσα στο ίδιο ή μεταξύ διαφόρων genres ή μέσων. Ίδε Fiske (1987, κεφάλαιο 7).

Ενώ ο όρος διακειμενικότητα θα εχρησιμοποιείτο κανονικά για να αναφέρεται σε νύξεις προς άλλα κείμενα, ένα σχετικό είδος νύξεως είναι αυτό που θα μπορούσε να ονομασθεί 'ενδοκειμενικότητα' – που περιλαμβάνει εσωτερικές σχέσεις μέσα στο κείμενο. Μέσα σε ένα μοναδικό κώδικα (π.χ. ένα φωτογραφικό κώδικα) οι σχέσεις αυτές θα ήταν απλώς συνταγματικές σχέσεις (π.χ. η σχέση της εικόνας ενός προσώπου προς ένα άλλο μέσα στην ίδια φωτογραφία). Πάντως ένα κείμενο μπορεί να εμπεριέχει διάφορους κώδικες: μια φωτογραφία εφημερίδας, παραδείγματος χάριν, μπορεί να έχει μια λεζάντα (στην πραγματικότητα, ένα τέτοιο παράδειγμα χρησιμεύει για να μας θυμίζει, ότι αυτό που μπορούμε να επιλέξουμε να θεωρήσουμε ως διακριτό 'κείμενο' για να το αναλύσουμε, στερείται καθαρών ορίων: η έννοια της διακειμενικότητας τονίζει ότι τα κείμενα έχουν πλαίσια).

Σε σχέση με τις διαφημίσεις, ο Roland Barthes εισήγαγε την έννοια της αγκίστρωσης (Barthes 1977, 37). Τα γλωσσικά στοιχεία μπορεί να χρησιμεύσουν για να 'αγκιστρώσουν' (ή να περιορίσουν) τις προτιμητέες αναγνώσεις μιάς εικόνας, και αντιστρόφως η επεξηγηματική χρήση της εικόνας μπορεί να αγκιστρώσει ένα διφορούμενο λεκτικό κείμενο. Η σχέση μεταξύ κειμένου και εικόνας μέσα σε ένα genre μπορεί να μεταβάλλεται διαχρονικά, όπως έγραψαν ο William Leiss κι οι συνεργάτες του:
Η αύξουσα κυριαρχία των οπτικών στοιχείων στις διαφημίσεις έχει μεγαλώσει την αμφισημία του νοήματος, που ενσωματώνεται στις δομές του μηνύματος. Οι πρώτες διαφημίσεις διατύπωναν συνήθως το μήνυμά τους πολύ ρητά μέσω του γραπτού κειμένου…., αλλά αρχίζοντας από τα μέσα της δεκαετίας του 1920 η οπτική αναπαράσταση έγινε συνηθέστερη κι η σχέση μεταξύ κειμένου και οπτικής εικόνας έγινε συμπληρωματική – δηλαδή, το κείμενο εξηγούσε το οπτικό στοιχείο. Στη μεταπολεμική περίοδο, και ειδικά από τις αρχές του 1960, η λειτουργία του κειμένου απομακρύνθηκε από την εξήγηση του οπτικού και προς μια πιο απόκρυφη μορφή, όπου το κείμενο εμφανιζόταν ως κλειδί για την κατανόηση του οπτικού στοιχείου.

Γενικά το αποτέλεσμα ήταν να γίνει το διαφημιστικό μήνυμα πιο διφορούμενο. Μια 'ανάγνωσή του' εξηρτάτο από τη συσχέτιση των στοιχείων της εσωτερικής δομής της διαφήμισης, όπως επίσης κι από την εισαγωγή σχέσεων του έξω κόσμου. (Leiss et al. 1990, 199)
Ο Gerard Genette στο Palimpsestes (1982) πρότεινε τον όρο 'μετακειμενικότητα' ως πιο περιεκτικό όρο σε σχέση με τον όρο 'διακειμενικότητα' (Stam et al. 1992, 206-10).

Ανέφερε πέντε υποτύπους:

διακειμενικότητα: παραπομπή, λογοκλοπή, νύξη (οι Stam et al. προσθέτουν εδώ και την ενδοκειμενικότητα, όρο με τον οποίον εννοούν την αναφορά ενός κειμένου στον εαυτό του),

παρακειμενικότητα: η σχέση μεταξύ ενός κειμένου και του 'παρακειμένου' του – αυτού που περιβάλλει το κύριο τμήμα του κειμένου – όπως είναι οι τίτλοι, οι επικεφαλίδες, οι πρόλογοι, τα επιμύθια, οι αφιερώσεις, οι αναγνωρίσεις, οι υποσημειώσεις, η εικονογράφηση, τα εξώφυλλα, κ.λπ.

αρχικειμενικότητα: ορισμός ενός κειμένου ως τμήματος ενός ή περισσοτέρων genres (ο Genette αναφέρεται στο αυτοχαρακτηρισμό του από το ίδιο το κείμενο, αλλά αυτό θα μπορούσε επίσης να εφαρμοσθεί στην οριοθέτησή του από τους αναγνώστες).

μετακειμενικότητα: ρητός ή υπονοούμενος κριτικός σχολιασμός ενός κειμένου σε άλλο κείμενο (η μετακειμενικότητα μπορεί να είναι δύσκολο να διακριθεί από την επόμενη κατηγορία),

υποκειμενικότητα (ο όρος του Genette ήταν υπερκειμενικότητα): η σχέση μεταξύ ενός κειμένου και του προηγουμένου 'υποκειμένου' - ένα κείμενο ή ένα genre επί του οποίου στηρίζεται, αλλά το οποίο μεταβάλλει, μετατρέπει, επεξεργάζεται ή επεκτείνει (περιλαμβανομένης της παρωδίας, του λογοπαιγνίου, της σειράς).

Σε μια τέτοια λίστα, η υπερκειμενικότητα που βασίζεται σε υπολογιστές θα έπρεπε να προστεθεί κι αυτή: κείμενο που μπορεί να μεταφέρει τον αναγνώστη απ’ ευθείας σε άλλα κείμενα (ανεξαρτήτως συγγραφέως ή τόπου). Η έννοια του τεχνίτη (bricoleur) κατά Claude Lιvi-Strauss, που οικειοποιείται προϋπάρχοντα υλικά που βρίσκει εύχρηστα, είναι τώρα αρκετά γνωστή (Lιvi-Strauss 1974, 21). Η πρακτική του μαστορέματος μπορεί να θεωρηθεί ότι λειτουργεί μέσω πολλών κυρίων μεταλλαγών:

ο ένταξη επί μέρους στοιχείων
έμμεσος υπαινιγμός σε άλλα στοιχεία
η παράλειψη
αυτού που «γίνεται χωρίς να λέγεται» ή
αυτού που «λάμπει δια της απουσίας του»
η προσαρμογή των 'δανεικών' μέσω
πρόσθεσης
απάλειψης
υποκατάστασης ή
αντιμετάθεσης και τέλος
η τακτοποίηση: γενική οργάνωση, σειριοποίηση και έμφαση μέσα στο κείμενο.

debbief
02-01-2009, 16:47
NEOEΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

http://www.livepedia.gr/index.php/%ce%9d%ce%b5%ce%bf%ce%b5%ce%bb%ce%bb%ce%b7%ce%bd%c e%b9%ce%ba%ce%ae_%ce%9b%ce%bf%ce%b3%ce%bf%cf%84%ce %b5%cf%87%ce%bd%ce%af%ce%b1#A.CE.BA.CF.81.CE.B9.CF .84.CE.B9.CE.BA.CF.8C.CF.82_K.CF.8D.CE.BA.CE.BB.CE .BF.CF.82

Πίνακας περιεχομένων

1 Γενικά
2 Aκριτικός Kύκλος
3 Πτωχοπροδρομικά
4 Χρονικό του Μορέως
5 Ερωτικές Μυθιστορίες
6 Ηρωικά έργα
7 Ιστορίες των ζώων
8 Ρόδος
9 Κύπρος

10 Βενετοκρατούμενη Κρήτη
10.1 Η Θυσία του Αβραάμ
10.2 Ερωτόκριτος
10.3 Παρακμή

11 Οι λόγιοι της διασποράς
12 Οι Φαναριώτες
13 Δημοτικιστές
14 Η Αλεξάνδρεια

15 H λογοτεχνία του Διαφωτισμού
15.1 Ευγένιος Βούλγαρης (1716-1806) και Νικηφόρος Θεοτόκης (1731-1800)
15.2 Ιώσηπος Μοισιόδαξ ή Μοισιόδακας (1725-1800)
15.3 Αρχαϊστές
15.4 Αδαμάντιος Κοραής (1748-1833)
15.5 Λόγιος Ερμής
15.6 Άνθιμος Γαζής (1758-1828)
15.7 Κωνσταντίνος Κούμας (1777-1836)
15.8 Άλλοι λόγιοι του Διαφωτισμού
15.9 Ρήγας Βελεστινλής (1757-1798)
15.10 Αθανάσιος Χριστόπουλος (1772-1847)
15.11 Ιωάννης Βηλαράς (1771-1823)

16 Επτανήσιοι ποιητές πριν από το Σολωμό
17 Διονύσιος Σολωμός (1798-1857)
18 Ανδρέας Κάλβος (1792-1869)
19 Απομνημονευματογράφοι του Αγώνα
20 Ιστοριογράφοι

21 Φαναριώτες στην Αθήνα
21.1 Εμμανουήλ Ροΐδης (1836-1904)
21.2 Σπυρίδων Ζαμπέλιος (1815-1881) - Δ. Βικέλας (1835-1908)

22 Επτανήσιοι μετά το Σολωμό
22.1 Ανδρέας Λασκαράτος (1811-1901)
22.2 Αριστοτέλης Βαλαωρίτης (1824-1879)
22.3 Άλλοι Επτανήσιοι
22.4 Λορέντζος Μαβίλης (1860-1912)

23 Οι Αχαιοί
23.1 Κωστής Παλαμάς (1859-1943)
23.2 Στη σκιά του Παλαμά

24 Ποιητές του μεσοπολέμου
24.1 Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης (1851-1911)
24.2 Αλ. Μωραϊτίδης (1850-1929)- Ανδρ. Καρκαβίτσας (1865-1922)
24.3 Γιάννης Ψυχάρης (1854-1929)

25 Μεταπολεμική Εποχή
25.1 Γρηγόριος Ξενόπουλος (1867-1951)
25.2 Σπύρος Μελάς- Βλαχογιάννης- Κ. Χατζόπουλος- Κ. Θεοτόκης
25.3 Νίκος Καζαντζάκης (1883-1957)
26 Νέα Ζωή - Γράμματα
26.1 Καβάφης (1863-1933)
26.2 Άλλοι Αιγυπτιώτες ποιητές
26.3 Κύπρος
26.4 Άγγελος Σικελιανός (1844-1951)
26.5 Κώστας Βάρναλης (1884-1974)
26.6 Κ. Πολίτης- Γ. Μπεράτης- Γ. Σκαρίμπας

27 Νεότερη ποίηση - Γ. Σεφέρης
27.1 Σεφερικοί
28 Επίλογος

:wavey: :wavey: :wavey:

debbief
02-01-2009, 17:04
Αυτά από εμένα, μερικά μπορείτε να τα κατεβάσετε.. :D

Βιβλιογραφία
-Ανθολογία της Νεοελληνικής λογοτεχνίας, Α’ Αθηναϊκή Σχολή- Φαναριώτες. υπό Λ. Πολίτη.

- Ιστορία της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας. Ρόντερικ Μπήτον.

- Ιστορία της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας. Λίνου Πολίτη.

-Η γενιά του τριάντα Ιδεολογία και μορφή - Mario Vitti
http://rapidshare.com/files/173878470/Mario_Vitti_-_H_Genia_tou_trianta_Ideologia_kai_morfi.pdf

-Ελληνικός ρωμαντισμός - Κ. Θ. Δημαράς
http://rapidshare.com/files/172491616/K_Th_Dimaras_-_Ellinikos_romantismos.pdf

-Ιστορία της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας (1453-1961) - Γιάννης Κορδάτος
α http://rapidshare.com/files/172445404/Giannis_Kordatos_-_Istoria_tis_Neoellinikis_Logotexnias__apo_1453-1961__T._A.pdf

β http://rapidshare.com/files/172445403/Giannis_Kordatos_-_Istoria_tis_Neoellinikis_Logotexnias__apo_1453-1961__T._B.pdf


-Ιστορία της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας - Ηλίας Βουτιερίδης
α http://rapidshare.com/files/172429901/Elias_Voutieridis_-_Istoria_tis_Neoellinikis_Logotexnias_Tomos_A.pdf

β http://rapidshare.com/files/172429900/Elias_Voutieridis_-_Istoria_tis_Neoellinikis_Logotexnias_Tomos_B.pdf

-Εισαγωγή στη Νεότερη Ελληνική Λογοτεχνία - Roderick Beaton
http://rapidshare.com/files/169231850/Roderick_Beaton_-_Eisagogi_sti_neoteri_Elliniki_logotexnia.pdf

NordicWarrior
02-01-2009, 21:16
Πολύ ωραία και ενδιαφέροντα posts debbief :wavey:

Μήπως όμως θα ήταν καλύτερα αν αφιέρωνες ξεχωριστό τόπικ γι' αυτά;

(Δεν το λέω γιατί και καλά μου έκανες hijack το thread, αλλά γιατί πιστεύω ότι αξίζουν ξεχωριστή προβολή) ;-)

debbief
03-01-2009, 00:25
Χμμ.. no problem αγαπητέ/ή NordicWarrior, αλλά δεν ξέρω και πολλά από τα φλόρουμ. Μήπως κάποιος admin μπορεί να δημιουργήσει καινούριο νήμα με τίτλο "Ελληνική Λογοτεχνία και Λεξικά" και να μεταφέρει τα μηνύματά μου εκεί; Ευχαριστώ. :D

wise_hunch
03-01-2009, 03:53
A Better Resurrection

I have no wit, no words, no tears;

My heart within me like a stone

Is numb'd too much for hopes or fears;

Look right, look left, I dwell alone;

I lift mine eyes, but dimm'd with grief

No everlasting hills I see;

My life is in the falling leaf:

O Jesus, quicken me.



My life is like a faded leaf,

My harvest dwindled to a husk:

Truly my life is void and brief

And tedious in the barren dusk;

My life is like a frozen thing,

No bud nor greenness can I see:

Yet rise it shall--the sap of Spring;

O Jesus, rise in me.



My life is like a broken bowl,

A broken bowl that cannot hold

One drop of water for my soul

Or cordial in the searching cold;

Cast in the fire the perish'd thing;

Melt and remould it, till it be

A royal cup for Him, my King:

O Jesus, drink of me





- Christina Rossetti



From Goblin Market, The Prince's Progress and Other Poems.

Christina Rosetti. London: Macmillan 1879.

NordicWarrior
03-01-2009, 09:37
wise_hunch, δεν ξέρω αν διάβασες τις προηγούμενες σελίδες του thread, έχω γράψει για την Rossetti εδώ:

http://www.forums.gr/showpost.php?p=725982&postcount=16

:wavey:

wise_hunch
03-01-2009, 12:54
wise_hunch, δεν ξέρω αν διάβασες τις προηγούμενες σελίδες του thread, έχω γράψει για την Rossetti εδώ:

http://www.forums.gr/showpost.php?p=725982&postcount=16

:wavey:

ωπ θα μου ξέφυγε:D

NordicWarrior
17-01-2009, 12:19
Επειδή κατά καιρούς μου έχει ζητηθεί λίστα με βιβλιογραφία, κι επειδή ως τώρα έχω δώσει μόνο γενικές πληροφορίες/διευθύνσεις στο Internet, είπα να κάνω τον κόπο και να μαζέψω μια λίστα με βιβλιογραφία ανά κατηγορία, για όποιον ενδιαφέρεται. Τα περισσότερα αν όχι όλα από τα παρακάτω είναι διαθέσιμα είτε μέσω συνδρομητικών ιστοσελίδων (π.χ. project muse, JSTOR), είτε σε βιβλιοθήκες. Με άλλα λόγια, αν θέλετε πληροφορίες και δεν είστε φοιτητής – που σημαίνει ότι μέσω του πανεπιστημίου μπορείτε να έχετε πρόσβαση στις ιστοσελίδες αυτές – πιθανόν να μπορείτε να βρείτε αυτά τα άρθρα/ βιβλία σε μια καλά ενημερωμένη (πανεπιστημιακή) βιβλιοθήκη


16ος-17ος αιώνας, Αγγλία. Κοινωνία και Γενικές Πληροφορίες

Ashley, Maurice. England in the Seventeenth Century. Middlesex: Penguin Books Ltd, 1961

Fraser, Antonia. The Weaker Vessel. London: George Weidenfeld & Nicolson Limited, 1984

Savery, Barnett. "Identity and Difference". The Philosophical Review, Vol. 51, No. 2. (Mar., 1942), pp. 205-212.

Wrightson, Keith. English Society 1580-1680. London: Routledge, 2003


Σαίξπηρ.

(Όποιος ενδιαφέρεται για τον Βάρδο, το καλύτερο που έχει να κάνει είναι να αναζητήσει τις εκδόσεις Arden Shakespeare. Τα paperback δεν κοστίζουν περισσότερο από 15-20 ευρώ, και ο όγκος όσο και – κυρίως – η ποιότητα των πληροφοριών είναι αξεπέραστα)

Berry, Edward. “Othello’s Alienation”. Studies in English Literature, 1500-1900, Vol. 30, No. 2, Elizabethan and Jacobean Drama. (Spring, 1990), pp. 315-333.

Cahn, Victor L. The Plays of Shakespeare: A Thematic Guide. Westport, CT: Greenwood Press, 2001.

Coursen, Herbert R. Jr. “In Deepest Consequence: Macbeth”. Shakespeare Quarterly, Vol. 18, No. 4. (Autumn, 1967), pp. 375-388.

Diehl, Huston. “Horrid Image, Sorry Sight, Fatal Vision: The Visual Rhetoric of Macbeth”. Shakespeare Studies; 1983, Vol. 16, p191, 13p

Edgecombe, Rodney Stenning. “Shakespeare's Twelfth Night”. The Explicator, Vol. 55, 1997, pp.200-201

Halio, Jay L. King Lear : A Guide to the Play. Westport, CT, USA: Greenwood Publishing Group, Incorporated, 2001.

Lynch, Kathryn L. “’What Hands Are Here?’ The Hand as Generative Symbol in Macbeth”. The Review of English Studies, New Series, Vol. 39, No. 153. (Feb., 1988), pp. 29-38.

McEvoy, Sean. Shakespeare: The Basics. Florence, KY, USA: Routledge, 2000.

McGinnis-Kay, Carol. “Othello’s Need for Mirrors”. Shakespeare Quarterly, Vol. 34, No. 3. (Autumn, 1983), pp. 261-270.

Napieralski, Edmund A. “The Tragic Knot: Paradox in the Experience of Tragedy”. The Journal of Aesthetics and Art Criticism, Vol. 31, No. 4. (Summer, 1973), pp. 441-449.

Ryan, Kiernan. Shakespeare. Hertfordshire: Harvester Wheatsheaf, 1989

Stern, Jeffrey. “King Lear: The Transference of the Kingdom”. Shakespeare Quarterly, Vol. 41, No. 3. (Autumn, 1990), pp. 299-308.

Watts, Cedric. “Introduction”. King Lear. Watts, Cedric (ed). Hertfordshire: Wordsworth Editions Limited, 1994.


17ος-19ος αιώνας, Αμερική. Κοινωνία και Γενικές Πληροφορίες

Covey, Cyclone. The American Pilgrimage: The Roots of American History, Religion, and Culture. New York: Collier Books, 1961

Bailey, Thomas A. (ed) & Kennedy, David M. (ed). The American Spirit Volume 1. Massachusetts: D.C. Heath and Company, 1987

Grob, Gerald N. (ed) & Billias, George Athan (ed). Interpretations of America History: Patterns and Perspectives Volume 1: to 1877. New York: Free Press, 1982


Ρομαντισμός. Αγγλία.

Bowra, C.M. “The Romantic Imagination”, The Romantic Imagination. Hampshire: Macmillan Education LTD, 1977

Eilenberg, Susan. Strange Power of Speech : Wordsworth, Coleridge, and Literary Possession. Oxford: Oxford University Press Incorporated, 1992.

Holmes, Richard. Coleridge. Oxford: Oxford University Press, 1982

James D. Wilson, James D. “John Keats' Self-Reflexive Narrative: ‘The Eve of St. Agnes’”. South Central Review, Vol. 1, No. 4. (Winter, 1984), pp. 44-52.

Kapstein, I. J. “The Meaning of Shelley's ‘Mont Blanc’”. PMLA, Vol. 62, No. 4. (Dec., 1947), pp. 1046-1060.

Solve, M.T. “Shelley on the Imagination”, The Romantic Imagination. Hampshire: Macmillan Education LTD, 1977

Thayer, Mary Rebecca. “Keats and Coleridge: ‘La Belle Dame sans Merci’”. Modern Language Notes, Vol. 60, No. 4. (Apr., 1945), pp. 270-272.


Βικτωριανή Εποχή. Αγγλία

Ashley, Robert P. “Wilkie Collins and the Detective Story”. Nineteenth-Century Fiction, Vol. 6, No. 1. (Jun., 1951), pp. 47-60.

Chesterton, G.K. The Victorian Age in Literature. Norfolk: Edgeways Books, 1913

Companion to the Victorian Novel. Baker, William (ed). Westport, CT: Greenwood Publishing Group, Inc, 2002

Flint, Kate. “Blood, Bodies, and The Lifted Veil” Nineteenth-Century Literature, Vol. 51, No. 4. (Mar., 1997), pp. 455-473.

Hertz, Neil. George Eliot's Pulse. Stanford: Stanford University Press, 2003

The Victorians. Lerner, Laurence (ed). London: Methuen & Co Ltd, 1978

Victorian Connections. McGann, Jerome J. (ed). Virginia: The University Press of Virginia, 1989

Williams, Merryn. Women in the English Novel, 1800-1900. New York: St. Martin’s Press, Inc, 1984

Αμερικανική Αναγέννηση (1830-1870)

Donohue, Agnes McNeill. Hawthorne : Calvin’s Ironic Stepchild. Kent, Ohio: The Kent State University Press, 1985.

Kaul, A.N. (ed). Hawthorne: A Collection of Critical Essays. New Jersey: Prentice-Hall Inc., 1966

McWilliams, John P. Hawthorne, Melville, and the American character. Cambridge: Cambridge University Press, 1984

Rose, Anne C. Transcendentalism as a Social Movement, 1830-1850. New Haven: Yale University Press, 1981


Gothic Fiction

Godfrey, Richard, Gavin Jack, Campbell Jones. “Sucking, Bleeding, Breaking: On the Dialectics of Vampirism, Capital, and Time”. Culture and Organization, March 2004, Vol. 10(1),

Levine, George. “’Frankenstein’ and the Tradition of Realism”. NOVEL: A Forum on Fiction, Vol. 7, No. 1. (Autumn, 1973)

Punter, David. The Literature of Terror. London: Longman, 1980 (Η Βίβλος της Gothic Fiction)

Sage, Victor (ed). The Gothic Novel. Hampshire: Palgrave Macmillan, 1990

Wyatt, Neal. “Dark and Stormy Reads: The Pleasures of Gothic Novels”. Library Journal, 03630277, 3/15/2007, Vol. 132, Issue 5

lazos
17-01-2009, 12:30
Εξαιρετικό thread. Καλή δουλειά παιδιά. Η ποίηση και η μουσική με ενδιαφέρουν

astaroth
25-01-2009, 08:38
Καλή χρονιά σε όλους φίλοι του φόρουμ και με υγεία.. Αγαπητέ Warrior συγχαρητήρια για την ολοκλήρωση του βασικού μέρους του καταπληκτικού αυτού Thread, στο οποίο είχα τη τιμή να συμμετέχω, τουλάχιστο στο πρώτο μέρος του.. πράγματι, δύσκολα συναντά κανείς τόσο εποικοδομητικά Thread σε κάποιο φόρουμ. Σου εύχομαι λοιπόν, όπως και σε όλα τα μέλη του φόρουμ ό,τι επιθυμείς.

NordicWarrior
25-01-2009, 09:40
Να 'σαι καλά astaroth :wavey:

Χάθηκες, καιρό έχω να σε δω :D

astaroth
26-01-2009, 23:25
Ναι ναι έτσι είναι φίλε χάθηκα για λίγο καιρό. Θα τα λέμε όμως.
Νάσαι καλά :-) :wavey:

Demi19
18-10-2009, 20:11
Εξαιρετικό το thread! Παρότι δεν ασχολούμαι επαγγελματικά με την αγγλική λογοτεχνία, εν τούτοις με ενδιαφέρει πάρα πολύ το αντικείμενο και διαβάζω όσα περισσότερα αγγλικά βιβλία μπορώ [από Shakespeare μέχρι Oscar Wilde (who's my favourite) και Jane Austen (my second favourite)] και πάντοτε από το original text, γιατί δεν θεωρώ πάντοτε αξιόπιστες τις ελληνικές μεταφράσεις και γιατί, παρότι δεν είμαι native speaker, τα αγγλικά μου είναι πολύ καλά. Εξ'άλλου, πιστεύω πως είναι πάντοτε καλύτερη η ανάγνωση από το πρωτότυπο, για όποιον μπορεί, καθώς γίνονται πιο κατανοητά τα λεπτά λογοτεχνικά νοήματα, που είναι δύσκολο να μεταφρασθούν επακριβώς, χωρίς να χαθεί η ιδιαίτερη απόχρωσή τους.

NordicWarrior
26-11-2009, 17:29
Ανακινώ το θέμα αυτό για να προσφέρω ένα link που μπορεί να είναι σημαντικό για όσους κάνουν Λογοτεχνική έρευνα σε συγκεκριμένα ιστορικά πλαίσια

http://www.uk.olivesoftware.com/Default/Skins/BL/Client.asp?Skin=BL&enter=true&AW=1231763387638&AppName=2

Πηγαίνοντας στο "advanced search" μπορείτε να ψάξετε για συγκεκριμένες λέξεις-κλειδιά σε εφημερίδες της Βικτωριανής εποχής

jaguar
10-01-2010, 23:14
nordic συγχαρητηρια ,εξαιρετικο το thread!

Ιωάννης
24-02-2010, 16:59
Αν και η αγγλική λογοτεχνία δεν είναι η αγαπημένη μου- η οποία είναι μάλλον η ρώσσικη- υπάρχουν μερικοί συγγραφείς΄που μου αρέσουν.
Ο Άρθουρ Μάχεν (ουαλός ήταν όμως), ο Λόρδος Ντανσανύ και ο Στήβενσον.